Tiếng Vọng Rỗng Trong Lòng Đất Mù

Chương 1: Thung Lũng Câm Lặng

Tiếng động cơ gầm rú rung bần bật qua sàn xe khách, dội thẳng vào xương cụt tôi từng cơn tê buốt. Chiếc xe cà tàng lắc lư dữ dội khi bẻ lái qua một khúc cua tay áo hiểm trở của dãy Hoàng Liên, bên dưới là vực sâu hun hút chìm lấp trong màn sương mù mùa thu quánh đặc.

Tai tôi bắt đầu căng cứng. Áp suất không khí giảm đột ngột theo từng mét độ cao khiến màng nhĩ bị kéo căng, đau nhức như có hàng ngàn mũi kim châm li ti. Tôi đưa tay day chặt hai bên thái dương, cố nuốt nước bọt để cân bằng áp lực vòi Eustache, nhưng âm thanh rền rĩ trầm đục trong đầu vẫn không chịu tan biến. Nó tái hiện chuẩn xác cái dải tần số thấp quái ác từng nhảy múa trên màn hình máy đo ba năm trước – ngay trước khoảnh khắc vòm hầm mỏ số bốn đổ sập, chôn vùi Lưu Đức Minh dưới hàng chục tấn đất đá. Ngày ấy, nếu tôi không chủ quan gạt bỏ tín hiệu dao động hạ âm báo trước rung chấn địa tầng, Minh đã không phải bỏ mạng nơi đáy sâu lạnh lẽo.

– Anh Hoàng, sắc mặt anh tệ quá. Lại đau đầu à?

Giọng nói dứt khoát nhưng lộ vẻ lo âu của Lê Thu Ngân kéo tôi giật phắt về thực tại. Cô chìa sang cho tôi một chai nước suối cùng chiếc khăn ướt. Ngân vẫn vậy, luôn giữ được sự tỉnh táo và phong thái dã ngoại gọn gàng dù đã trải qua gần mười tiếng đồng hồ vật lộn trên cung đường đèo nát vụn. Trên đùi cô là cuốn sổ tay dày cộp chép kín các ghi chú dân tộc học về người bản Ro.

Tôi lắc đầu, đón lấy chai nước rồi hớp một ngụm nhỏ, chiếc tai nghe kiểm âm chuyên dụng đeo lủng lẳng quanh cổ khẽ va lách cách vào khóa kéo áo gió – Không sao, chỉ là chênh lệch áp suất thôi. Tạp âm máy móc trên chuyến xe này khiến hệ thần kinh của tôi bị quá tải.

– Chúng ta sắp tới nơi rồi, – Ngân nhìn qua khung kính mờ hơi nước, chỉ tay về phía lòng chảo phía trước. – Kia là thung lũng bản Ro. Cụ Khun và người trong bản nghe nói vẫn lưu giữ nghề đúc chuông câm suốt mấy trăm năm qua. Nhưng kỳ lạ lắm, tài liệu khảo sát cũ không hề ghi nhận bất kỳ mỏ đồng lộ thiên nào quanh khu vực này.

Chiếc xe khách rùng mình phanh két lại bên vệ đường lổn nhổn sỏi đá, trả chúng tôi xuống một khoảng đất trống phủ đầy rêu ướt rồi lập tức rồ ga phụt khói đen bỏ đi, như thể người tài xế cũng chẳng muốn nán lại mảnh đất này thêm một giây nào.

Gió lạnh từ hẻm núi thốc thẳng vào mặt, mang theo mùi ngai ngái của lá mục và vị chua nồng kỳ quặc của đất đá xỉ rỉ sét. Giữa làn sương xám đục, một bóng người vạm vỡ thoăn thoắt bước ra từ vách đá. Đó là Vàng A Páo. Người thợ săn trẻ trạc hai mươi sáu tuổi, bắp tay cuồn cuộn lộ ra dưới lớp áo chàm sờn rách, thắt lưng đeo con dao quắm sáng loáng. Ánh mắt Páo sắc sảo như mắt chim cắt nhưng nơi khóe mi lại ẩn chứa nét bồn chồn khó giấu.

– Hai người là cán bộ dưới xuôi lên thuê dẫn đường phải không? – Páo bước tới, giọng mộc mạc và gãy gọn.

– Chào cậu, tôi là Nhật Hoàng, còn đây là Ngân, – tôi gật đầu, đưa tay bắt lấy bàn tay chai sạn như vỏ cây rừng của người thanh niên. – Làm phiền cậu vất vả ra đón.

Páo liếc nhìn đống hành lý cồng kềnh dưới chân tôi: ba chiếc vali kim loại chống sốc chuyên dụng đựng bộ thu âm Sound Devices đa kênh, chân máy và cặp micro định hướng bọc lông chắn gió. Cậu ta hơi nhíu mày, không giấu nổi sự cảnh giác khi đỡ lấy hai chiếc hòm nặng nhất rồi dặn dò bằng ngữ điệu trầm thấp – Theo tôi về nhà trọ cộng đồng. Đi sát mép trong, đường trơn lắm. Mà tôi dặn trước, đồ đạc của các anh chị mang theo thì cứ cất trong buồng. Khi mặt trời lặn sau vách đá kia, tuyệt đối không được mang mấy thứ máy móc lạ lùng này ra ngoài ngõ. Người bản kiêng kỵ dữ lắm, làm kinh động đến cõi thiêng là không ai gánh nổi đâu.

– Cõi thiêng mà cậu nói… là Thần Mỏ đúng không? – Ngân khẽ hỏi dồn, đôi mắt ánh lên vẻ tò mò học thuật.

Bàn tay Páo đang xách quai vali bỗng siết chặt lại đến trắng bệch các khớp ngón. Cậu ta im bặt, lảng tránh ánh mắt của Ngân rồi cắm cúi bước nhanh về phía trước, bước chân dộng lên nền đá tai mèo cồm cộp.Tôi bước theo sau, phóng tầm mắt bao quát toàn bộ khung cảnh bản Ro. Ngôi làng nằm lọt thỏm dưới chân một vách đá vôi karst dựng đứng sừng sững, tựa như một vết nứt khổng lồ bị lưỡi rìu thời gian bổ đôi giữa lòng đại ngàn. Hàng chục nếp nhà sàn làm bằng gỗ sa mộc sẫm màu, lợp ngói âm dương xám xịt phủ đầy địa y rải rác quanh sườn đồi. Bao bọc quanh bản là những rặng sa mu già nua cổ thụ, cành lá khẳng khiu vươn lên giữa sương mù tựa những bàn tay khô khốc đang cào cấu khoảng không.

Không gian xung quanh tĩnh mịch đến rợn người. Không có tiếng gà gáy chiều, không có tiếng chó sủa vu vơ hay tiếng trẻ con nô đùa ríu rít như những bản làng vùng cao tôi từng đặt chân tới. Chỉ có một bầu không khí ngột ngạt, nặng trĩu đè nghiến lên lồng ngực. Thứ duy nhất chuyển động là những luồng gió chướng luồn qua các khe nứt của vách đá vôi, phát ra chuỗi âm thanh rít dài the thé như tiếng huýt sáo ngắt quãng của một kẻ vô hình.

Nhà trọ cộng đồng là một gian nhà sàn sa mộc ba gian khá rộng nhưng u tối, nằm biệt lập ở lưng chừng con dốc dẫn vào bản. Khi chúng tôi vừa đặt ba lô xuống sàn gỗ mát lạnh và thở phào trút bỏ gánh nặng, bỗng có tiếng ho sù sụ kèm theo tiếng cười hề hề vang lên từ chân cầu thang.

– Khách quý dưới xuôi lên đấy à? Chà, đồ đạc lỉnh kỉnh gớm nhỉ!

Một người đàn ông trạc bốn mươi lăm tuổi bước lên sàn nhà. Gã có vóc người béo tốt, đẫy đà, mặc bộ đồ bộ đội cũ đã ngả màu ố vàng, cổ quấn chiếc khăn rằn. Tay gã cầm một chiếc điếu cày bằng nứa bóng lộn, miệng liên tục rít từng hơi thuốc lào sòng sọc, phả ra làn khói xanh đặc quánh mùi khét lẹt.

– Tôi tên Tráng, Đặng Quốc Tráng, buôn chuyến ngô khô với thảo quả quanh vùng này thôi, – gã đon đả chìa gói thuốc lào ra trước mặt tôi. – Nghe trưởng bản bảo có đoàn nghiên cứu âm thanh gì đấy lên thu tiếng chuông câm. Chú Hoàng với cô Ngân đây làm một bi cho ấm người chứ? Rừng chiều ở đây buốt thấu xương đấy.

– Cảm ơn anh, tôi không quen hút thuốc, – tôi lịch sự từ chối, ánh mắt vô tình dừng lại nơi mu bàn tay của Tráng. Dưới các kẽ móng tay cáu bẩn của gã bám đầy những vệt xỉ mịn màu xám đen pha ánh kim – dấu vết đặc trưng của bụi khoáng sản kim loại nặng chứ không đơn thuần là bụi đất nương rẫy.

– Tiếc nhỉ, – Tráng cười khà khà, nhưng đôi mắt hẹp dài của gã lại không hề cười. Ánh mắt gã đảo liên hồi, lướt qua màn hình hiển thị của chiếc máy Sound Devices rồi dừng lại thật lâu trên bộ micro shotgun chuyên dụng của tôi. – Tôi sống ở đây ngót chục năm rồi, lạ gì cái đất này. Khuyên thật lòng chú Hoàng, vùng này hoang vu lam sơn chướng khí, đêm hôm đừng tò mò bén mảng ra suối ra rừng làm gì. Tiếng chuông tiếng gió ma quỷ ấy mà, nghe lâu chỉ tổ phát điên, máy móc hiện đại đến mấy cũng dễ chập cháy hỏng hóc cả lũ thôi.

Nói đoạn, gã rít thêm một hơi thuốc lào giòn giã rồi buông một câu chào lấp lửng trước khi lững thững quay gót bước xuống cầu thang, bóng lưng gã khuất dần sau rặng sa mu xám xịt.

Hoàng hôn trút xuống thung lũng bản Ro nhanh như một cái chớp mắt. Mặt trời vừa chìm hẳn sau vách đá karst sừng sững, bóng tối lập tức nuốt chửng toàn bộ thung lũng, kéo theo cái lạnh buốt xương luồn qua từng khe vách gỗ.

Ngân đã thấm mệt sau chuyến đi dài, cô thiếp đi ở gian trong sau bữa cơm tối đạm bạc với cơm lam và măng luộc. Gian ngoài chỉ còn lại một mình tôi dưới ánh đèn bão leo lét vàng vọt.

Tôi ngồi xếp bằng trên sàn gỗ, bật nguồn chiếc máy ghi âm Sound Devices để kiểm tra độ nhạy và đo đạc tạp âm nền của thung lũng trước buổi làm việc thực địa ngày mai. Tôi cắm jack tai nghe kiểm âm vào cổng chuyên dụng, áp chặt hai chụp tai êm ái vào vành tai rồi từ từ vặn nhẹ núm gain để khuếch đại tín hiệu thu nhận từ micro định hướng đặt sát mép cửa sổ.

Một sự tĩnh lặng tuyệt đối ùa vào màng nhĩ. Không gian câm nín đến mức tôi có thể nghe rõ từng tiếng tim mình đập thình thịch trong lồng ngực.

Thế nhưng, chỉ vài giây sau, thanh hiển thị tín hiệu trên màn hình số bỗng giật nảy một vệt đỏ lòm.

Xuyên qua lớp gỗ sa mộc của sàn nhà, một dải tần số trầm đục, rung lắc mơ hồ đang dội thẳng vào màng nhĩ tôi. Đó không phải là tiếng côn trùng, cũng chẳng phải tiếng gió rít qua kẽ lá. Nó là một dao động cơ học cực thấp, liên hồi và nhức buốt, mang theo một luồng xung lực lạnh toát chạy dọc sống lưng, tựa như hơi th* d*c nghẹn ngào của một sinh vật khổng lồ đang rên siết dưới đáy sâu mù mịt của lòng đất.