Chương 11: Lần Theo Dây Ngầm

Luồng sáng đèn pin gom tròn trên lớp bùn nhão, phản chiếu rõ từng con số dập nổi dọc thân dây cáp cao su chịu lực: 3x16 mm² – 0.6/1kV. Đó là loại cáp công nghiệp ba pha chuyên tải điện nặng, hoàn toàn không phải thứ đồ điện dân dụng của bản làng vùng cao như bản Ro.

Tôi quỳ một gối xuống lớp sỏi ngầm, dùng mũi con dao đi rừng của A Páo gạt nhẹ lớp bùn non. Vỏ bọc cao su đen bóng loáng, mép rãnh chôn dây còn lởm chởm những vết xẻng xúc đất còn mới tinh.

– Cáp ba pha, – tôi thì thầm, ngón tay miết qua bề mặt dây lạnh ngắt. – Động cơ máy nổ hoặc máy phát đặt sâu trong hang chắc chắn có công suất rất lớn. Cụm van tiết lưu và máy nén khí mà chúng ta vừa bóc tách được vận hành bằng chính nguồn điện này.

Ngân bước tới sát cạnh tôi, hơi thở phả khói mờ trong luồng sáng trắng. Cô chỉnh lại quai balô dã ngoại, nhìn vệt rãnh uốn lượn vào bóng tối hun hút – Cáp được lấp sỏi sơ sài để che mắt người đi rừng. Chắc chắn bọn chúng vừa nâng cấp nguồn tải cách đây không lâu, trùng khớp với thời điểm tần suất chuông câm tự rền tăng đột biến.

Tôi đứng dậy, kiểm tra máy đo khí đa chỉ tiêu kẹp trên quai ngực. Màn hình hắt ánh sáng xanh nhạt: nồng độ CO2 ở mức 650 ppm, H2S mới chớm 2.1 ppm. Ở tầng nông sát cửa hang, luồng đối lưu tự nhiên giữ các chỉ số trong ngưỡng an toàn, nhưng những con số lẻ đang nhích dần lên theo độ sâu.

Ngân lấy từ túi chống nước ra tấm bản đồ khảo sát địa chất năm 1912 đã ép nhựa. Dưới ánh đèn LED đỏ mờ gắn trên trán, cô rà ngón tay theo những nét mực cổ ố vàng – Đây không phải hang động tự nhiên hoàn toàn. Tấm sơ đồ Mission 1912 ghi rõ đoạn này là “Galerie de roulage Est” – đường hầm vận chuyển quặng phía đông do người Pháp mở ra để kéo monazite ra ngoài thung lũng. Hơn một thế kỷ trước, họ đã đục khoét vách đá vôi để nối các buồng karst tự nhiên.

– Đường hầm nhân tạo đan xen hang ngầm... – Tôi nhìn quanh vòm đá lởm chởm. – Thảo nào cấu trúc này tạo thành buồng cộng hưởng âm học kỳ dị đến thế. Ống dẫn hẹp kết hợp hốc rỗng karst là điều kiện hoàn hảo để luồng khí áp suất cao biến thành chiếc còi khổng lồ.

– Càng vào sâu, ngách thông gió càng ít, – Ngân cảnh báo, chỉ vào vệt gạch chéo đỏ trên bản đồ. – Khu vực vòm trung tâm chứa túi khí nén cực độc. Nếu tiến sát nơi khai thác, chỉ một chấn động sai lầm cũng kích hoạt thảm họa nổ khí.

– Tôi hiểu. Phải hết sức cẩn trọng, – tôi siết chặt chuôi dao bọc mây. – Giữ khoảng cách ba bước sau lưng tôi. Nếu máy đo khí phát tiếng bíp ngắt quãng, phải lùi lại ngay.

Chúng tôi vượt qua ngưỡng cửa đá vôi. Chỉ vừa tiến sâu chừng ba mươi mét, nhiệt độ không khí đã sụt giảm đột ngột xuống dưới 15 độ C, buốt lạnh thấu qua lớp áo gió. Hơi ẩm đặc quánh bốc lên từ lòng đất mù mang theo mùi tanh nồng của xỉ quặng, mùi gỉ sắt ẩm mốc và đá vôi mục rữa. Gió luồn qua các khe nứt karst rít lên từng hồi u u, nhưng nhờ bộ tai nghe chống ồn chủ động đang đảo pha sóng âm, màng nhĩ tôi không còn bị xung chấn nhức buốt hành hạ.

Dưới luồng sáng rọi quét sát mặt đất, sợi cáp điện như một con rắn khổng lồ trườn qua gờ đá tai mèo sắc lẹm. Đi được chừng năm mươi mét, đèn pin bắt gặp những mảnh rác vương vãi trên một hõm đá: ba vỏ chai cồn công nghiệp loại năm trăm mililit bằng nhựa đục bẹp dúm, bên cạnh là nắm tàn thuốc lá đầu lọc vàng bị giẫm nát nhừ. Mẩu thuốc vẫn còn mùi khét lẹt quen thuộc của loại thuốc lá rẻ tiền mà Đặng Quốc Tráng hay hút.

– Bọn chúng dùng cồn công nghiệp để lau dầu mỡ máy móc và làm mát lưỡi cưa đá, – tôi ngồi xổm soi đèn vào lớp bùn non.

Trước mắt chúng tôi là hàng chục dấu ủng cao su lốp gai to bản đè chằng chịt lên nhau. Độ lún sâu hoắm chứng tỏ những kẻ mang ủng thường xuyên vác hàng rất nặng. Giữa những vết chân ấy là một vệt kéo lê gót chân dài ngoẵng, mép bùn bị cày xới đứt quãng – hoàn toàn trùng khớp với dấu vết giằng co của A Páo ở bìa rừng cấm.– A Páo đã bị áp giải qua đây, – Ngân ghé sát tôi, giọng căm phẫn lẫn xót xa. – Anh ấy bị trói nhưng vẫn cố tình dùng gót ủng ghì xuống bùn để lại dấu vết.

– Cậu ấy vẫn còn sức chống cự khi bị đưa vào đây, – tôi khẽ nghiến răng, sự lo lắng cho người thợ săn trẻ tuổi như ngọn lửa thiêu đốt tâm can. – Chúng ta đang đi đúng hướng. Nhưng bọn Tráng có ít nhất bốn đến năm tên và rất thuộc địa hình ngầm này.

Chúng tôi tiếp tục bám theo đường dây cáp, lầm lũi tiến sâu vào hầm tối. Lòng hang dốc thoai thoải xuống dưới, trơn trượt bởi rêu ẩm và d*ch nh*n khoáng chất rỉ ra từ vách đá. Nước ngầm nhỏ tong tòng từ những dải thạch nhũ rủ xuống vỡ tan trên nền đá sắc lạnh, tạo nên âm ba vang vọng rợn người. Từng nhịp thở của tôi qua lớp mặt nạ phòng độc than hoạt tính đều nghe rõ mồn một như tiếng bễ lò rèn.

Đi sâu chừng hai trăm mét, vòm hang bất ngờ mở rộng rồi chia làm hai ngã rẽ tối om như hốc mắt quái dị của lòng đất.

Nhánh bên trái là một ống thông gió tự nhiên ăn sâu vào cấu trúc karst cổ đại. Từ miệng ngách đá lởm chởm, từng luồng gió lạnh buốt cuồn cuộn thổi thốc ra, mang theo tiếng rít trầm đục của những dải hạ âm dao động hỗn loạn. Không khí ở đây loãng và lạnh ngắt, đáy hang trơn nhẫy không hề có dấu vết con người.

Ngược lại hoàn toàn, nhánh bên phải là một đường hầm nhân tạo thẳng tắp nhưng u ám đến ngột ngạt. Cửa hầm được gia cố bằng những khung chống lò bằng gỗ sa mu mục nát xám xịt, phủ đầy mảng nấm mốc trắng xóa. Nền hầm có những gờ kim loại gỉ sét chôn nông dưới đá dăm – dấu tích của tuyến goòng chở quặng thời Pháp.

Và quan trọng nhất, sợi cáp điện cao thế bọc cao su đen bóng không hề đi vào ngách gió tự nhiên, mà bẻ ngoặt một góc vuông dứt khoát, bò sát chân khung gỗ mục nát chui sâu vào đường hầm bên phải.

– Cáp rẽ vào nhánh hầm lò cũ, – tôi chỉ luồng sáng theo đường dây, thì thầm với Ngân. – Tráng đã đặt sào huyệt khai thác và giam giữ A Páo ở phía này.

– Nhưng khung gỗ này đã mục hơn trăm năm rồi, – Ngân lo lắng nhìn những thanh giằng nứt toác oằn mình dưới vòm đá vôi. – Một chấn động nổ ngầm có thể làm sập toàn bộ đường hầm.

Tôi đưa mắt kiểm tra máy đo khí. Chỉ số H2S vừa nhích thêm một vạch. Áp lực thời gian đè nặng: mặt trời bản Ro sẽ lặn vào chiều mai, và tính mạng A Páo đang đếm lùi từng giờ.

Tôi giơ tay ra hiệu, cẩn trọng bước một chân qua ngưỡng cửa khung gỗ mục đầu tiên.

Đúng lúc đế giày dã ngoại của tôi vừa chạm xuống lớp xỉ quặng dăm vụn, luồng gió rít mang dải hạ âm từ ngách hang bên trái bỗng đột ngột tắt lịm.

Sự tĩnh lặng tuyệt đối ập xuống nhanh đến mức màng nhĩ tôi hẫng đi một nhịp. Toàn bộ tiếng gió hú, tiếng rền rĩ u u của lòng đất như bị một bàn tay vô hình bóp nghẹt trong chớp mắt. Không gian chung quanh rơi vào một khoảng chân không âm thanh đặc quánh, lạnh ngắt và rợn tóc gáy.

Nhưng sự im lặng ấy chỉ kéo dài chưa đầy ba giây.

Ngay phía trên đỉnh đầu chúng tôi, từ kẽ nứt tăm tối trên vòm đá vôi sát khung gỗ mục, bỗng vang lên một chuỗi âm thanh kim loại cạo kẽo kẹt rợn người, rít lên từng hồi chậm rãi và buốt óc như tiếng móng sắt sắc lẹm đang nghiến chặt vào đá tảng.