Chương 1: Mùi Cám Mốc Ven Sông
Tiếng xèo xèo gay gắt bốc lên từ chậu dầu trẩu khi thanh then đồng đỏ rực vừa cắm ngập vào lòng chất lỏng. Khói trắng cuộn tròn mang theo mùi ngai ngái quen thuộc, phả lên gương mặt chằng chịt nếp nhăn của Lỗ Khắc Liêm. Đôi bàn tay cụ – chai sần qua hơn nửa đời người quai búa – kẹp chặt chiếc kìm sắt, giữ then mộng bất động cho đến khi bọt dầu tan hẳn. Từng nhịp kim loại nguội dần phát ra tiếng lách tách đanh giòn, đều đặn tựa cát chảy qua đồng hồ đo bóng nắng.
Cánh cửa liếp xưởng rèn Vô Khuyết Trai bỗng bật mở. Gió đêm ẩm ướt thốc vào kéo theo bước chân hấp tấp. A Đoan thở không ra hơi, hai ống quần ướt sũng bùn lầy, vội vã cài then cửa gỗ rồi hạ giọng thì thầm — Sư phụ! Dưới bến sông đào… có biến lớn rồi! Ba mươi chiếc thuyền nan vừa cặp bờ đá, cắm toàn cờ hiệu phường buôn vải họ Hứa, nhưng mui thuyền trùm kín bạt gai. Con ngửi thấy mùi chua nồng nặc, không phải tơ lụa, toàn là cám mốc lẫn cát vụn!
Lỗ Khắc Liêm không chớp mắt, bàn tay cầm kìm vẫn vững như bàn thạch. Cụ đặt then đồng lên đe, khẽ gạt lớp muội than bám trên bề mặt — Đi. Dẫn ta ra mép nước.
Hai thầy trò men theo bờ dậu rậm rạp của Liễu Thao phường, hòa mình vào màn sương đêm mịt mùng phủ trên mặt sông đào. Dưới ánh đuốc leo lét của nhóm phu thuyền bặm trợn, ba mươi chiếc thuyền nan đang lục tục neo sát chân cầu đá. Từng kiện hàng bọc bao gai thô ráp được chuyển dần lên bờ xe thồ, nặng trịch làm ván cầu cong oằn.
Lỗ Khắc Liêm nheo mắt nhìn ngấn nước ngang mép thuyền. Thuyền nan chở vải tơ bao giờ cũng nhẹ nổi, nhưng dãy thuyền này lại lún sâu gần tới mép be, ngập quá nửa thân gỗ lim. Cụ cúi người vốc một nắm bùn ven sông đưa lên mũi. Mùi ngai ngái của nước phù sa không át nổi thứ mùi chua nồng của ngũ cốc lên men ủ kỹ trong kho tối, quyện cùng mùi bụi đá khô khốc.
— Đáy thuyền ăn nước sâu tới hai thước, tải trọng không dưới ba trăm thạch mỗi chiếc. Ba mươi thuyền… vừa vặn một vạn thạch lương phế phẩm. — Lỗ Khắc Liêm trầm giọng, đôi mắt sâu thẳm ánh lên tia nhìn sắc lạnh. — Đợt bốc vận cứu đói phương Nam sắp mở kho, bọn chúng đang rục rịch chuẩn bị thế chỗ gạo sạch trong đại kho Long Hựu.
Cụ siết chặt chiếc đục thép giấu trong tay áo. Ngón tay thô ráp ấn mạnh vào mũi thép sắc lẻm, cảm giác nhói buốt nơi đầu ngón tay không ngăn nổi ngọn lửa uất nghẹn dâng lên từ lồng ngực. Bốn mươi năm trước, cũng vào một đêm sương tuyết mịt mùng ở ải Bắc, mười vạn thạch quân lương Nhạn Môn Quan đã bốc hơi không dấu vết. Phụ thân chàng thanh niên Đốc vận quan năm ấy – chính là Lỗ Khắc Liêm khi ba mươi hai tuổi – đã phải trơ mắt nhìn con trai Lỗ Tùng Ân bước lên đoạn đầu đài chịu tội chém thay cho lũ quan lại tham tàn. Mười vạn binh sĩ chết cóng chết đói nơi quan ngoại, đổi lấy ngai vàng bổng lộc ngút trời của kẻ chủ mưu mà nay đã ngồi lên ghế Tể tướng.
Bốn mươi năm ngậm đắng nuốt cay, ẩn mình nơi xóm thợ rèn hèn mọn, cụ nhẫn nại tôi từng thỏi đồng, giũa từng then mộng chỉ để đợi một ngày lưới trời buông xuống.
— Sư phụ, một vạn thạch cám cát này mà tráo vào kho Long Hựu, dân phương Nam lấy gì sống qua nạn đói? — Giọng A Đoan run rẩy, ánh mắt chứa chan phẫn nộ.
— Không chỉ một vạn thạch. — Cụ Liêm khẽ xoay người, bước nhanh về ngõ tối. — Bọn sâu mọt đã rút ruột gần cạn chín vạn thạch trước đó. Đây là chuyến vét then chốt cuối cùng trước ngày đại kiểm triều đình. Chúng tưởng bốn mươi năm gió bụi đã xóa sạch vết máu Nhạn Môn Quan, nhưng chiếc bẫy công lý của trời xanh nay đã đến lúc giăng ra. Về xưởng rèn!
Trở lại gian nhà mái lá Vô Khuyết Trai, ngọn lửa lò than ủ ngầm lại bùng lên đỏ rực dưới nhịp kéo ống bễ dứt khoát của cụ Liêm. Trên bàn gỗ mun dày, khối phôi khóa đồng Bát Quái nằm sừng sững, ánh lên sắc vàng thẫm của hợp kim đồng thanh hoa pha tạp chất bí truyền.
Lỗ Khắc Liêm cầm chiếc giũa thép mỏng, từng đường giũa xoèn xoẹt vang lên chuẩn xác đến từng sợi tóc. Cụ chỉ tay vào hai rãnh trượt đối xứng khắc hình quẻ Càn và quẻ Khôn — Con nhìn cho kỹ. Đây là then mộng Càn Khôn. Người đời chỉ biết khóa dùng lò xo thép ép lá then, nhưng then Bát Quái của ta lại dùng ruột rỗng dẫn thủy ngân đối trọng.Ngón tay lão luyện của cụ khẽ nghiêng khối phôi. Bên trong phát ra tiếng chuyển động êm ru của dòng kim loại lỏng — Khi tra đúng chìa mẫu vào tâm khóa theo chiều thuận, thủy ngân dồn sang Khôn vị, nâng lẫy thép lá lên để then trượt rút lui nhẹ nhàng. Nhưng nếu kẻ gian dùng chìa giả gượng ép, hoặc đục phá then mộng vào giờ cấm, dòng thủy ngân lập tức chảy ngược sang Càn vị, con lắc trọng lực sập xuống, then ngầm khóa chết vĩnh viễn ruột khóa, biến toàn bộ ổ khóa thành một khối đồng đặc ngàn cân không thể lay chuyển.
A Đoan chăm chú dõi theo từng cử động của sư phụ, đôi mắt sáng rực vẻ thán phục — Khóa chết như vậy, làm sao mở ra để vạch tội chúng?
— Khi ruột khóa nghịch chuyển tột cùng, sức nén lò xo lá sẽ giải phóng con dấu thép ẩn sâu trong lõi. Dấu thép khắc bản sao mật lệnh năm xưa cùng biên bản gian lận sẽ in thẳng vào mặt cửa. Lúc đó, dẫu Nghiêm Địch có trăm miệng cũng không chối được.
Cụ vừa dứt lời, từ ngoài ngõ bỗng vang lên tiếng bước chân dồn dập rầm rập của ủng da nện trên nền đất. Ánh đuốc đỏ lòe soi qua khe liếp, kèm theo tiếng quát tháo hống hách — Người đâu! Mở cửa! Khảo công viện Bộ Hộ thừa lệnh phụng hành!
A Đoan giật thót, vội cầm lấy thanh xà beng dựng góc tường. Cụ Liêm bình thản giơ tay ngăn lại, ung dung lấy mảnh vải bố phủ kín khối phôi đồng Bát Quái rồi bước ra rút then cài.
Cánh cửa gỗ vừa hé, ba tên nha dịch theo sau một viên lại dịch mặc phẩm phục sắc xanh của Khảo công viện cùng một tên cầm đèn lồng đã sấn sổ bước vào. Tên dẫn đầu quét ánh mắt hách dịch quanh gian xưởng bừa bãi đe búa, dừng lại nơi cụ già tóc bạc búi gọn bằng trâm gỗ đào — Ngươi là Lỗ Khắc Liêm, thợ đúc đồng già nhất Liễu Thao phường?
— Thảo dân chính là kẻ hèn này. Dám hỏi các vị đại nhân đêm khuya tới xưởng rèn có việc chi? — Lỗ Khắc Liêm khom lưng, giọng khàn trầm cung kính.
Viên nha dịch cười khẩy, rút từ trong bọc ra một tấm thẻ đồng khắc hình hổ phù và lệnh bài triều đình, giáng mạnh xuống mặt bàn gỗ vang lên một tiếng rầm đanh gọn — Kho ngầm quốc gia Long Hựu dưới lòng đất ba trượng vừa phát sinh sự cố, then cửa ngầm ngàn cân bị kẹt mộng rỉ sét, khóa cũ hư hại nghiêm trọng. Khảo công viện hạ lệnh nội trong sáng sớm mai, tất cả thợ rèn khóa giỏi nhất kinh thành phải có mặt tại công đường khảo thí để chế tạo ổ khóa mới. Nếu chậm trễ, khép vào tội chống lệnh quân cơ!
Khói than lò rèn vẫn âm ỉ đỏ. Nhìn tấm lệnh bài đồng đang rung bần bật trên mặt bàn gỗ xước, đáy mắt sâu thẳm của Lỗ Khắc Liêm khẽ gợn lên một làn sóng ngầm. Cánh cửa ngầm sâu ba trượng giấu kín mười vạn thạch lương thực của đế quốc – nơi chôn vùi mối thù thế kỷ mà cụ đã nhẫn nhục đợi chờ suốt bốn mươi năm – rốt cuộc đã tự hé mở.
Chiếc Khóa Đồng Bát Quái Mở Án Tráo Quân Lương