Chương 1: Trở Về Đồi Gió
“Thu dọn hết ngay! Không có kế hoạch được duyệt, không nằm trong danh mục chỉ tiêu pháp lệnh của Ty Nông nghiệp thì dù có là giống tiên cũng phải nhổ bỏ!”
Tiếng quát the thé, khô khốc vang lên từ cổng Nông trường chè Đồi Gió khiến Bùi Viết Hùng khựng bước. Chiếc ba lô con cóc bạc màu trĩu nặng trên vai áo Tô Châu đã sờn rách mép cổ. Anh vừa đặt chân tới đầu con đường dốc dẫn vào trung tâm nông TSu chuyến xe đò xóc nảy từ bến than Phú Thọ về. Đập vào mắt anh không phải cảnh rộn rã đón người lính phục viên trở về quê hương, mà là một vòng người tụ tập lộn xộn bên khoảnh đất ươm nằm sát chân hàng rào dâm bụt.
Trần Khắc Kiên – Đội trưởng Đội Kế hoạch vật tư – tay kẹp chặt chiếc cặp táp da đen bóng, ngón tay chĩa thẳng về phía luống đất. Cặp kính gọng đồi mồi Liên Xô trễ xuống cánh mũi hếch lên vẻ hách dịch. Dưới chân gã, đôi dép rọ nhựa Tiền Phong sạch bong giậm mạnh lên lớp sỏi son lạo xạo. Hai người bảo vệ vạm vỡ cầm xẻng cùn và cuộn dây thừng bện gai, mặt đằng đằng sát khí tiến lại gần luống cây non.
“Đồng chí Kiên! Xin đồng chí nghe tôi nói đã!” Một giọng nữ trong trẻo nhưng run rẩy vì uất nghẹn cất lên. “Đây là những bầu giống chè trung du bản địa cổ tôi lặn lội suốt mấy tháng qua các khe núi xa mới thu gom được. Giống này chịu rét cực tốt, chịu được cả sương muối mùa đông! Chỉ cần qua vụ ươm này là có thể nhân rộng cứu lấy nương đồi cằn…”
“Cô Thảo đừng có đem mớ lý thuyết sách vở ra bao biện!” Kiên gắt gỏng, gõ ngón tay cồm cộp lên mép cặp táp. “Nguyên tắc là nguyên tắc. Vật tư phân bón, đất đai đều thuộc tài sản nhà nước quản lý theo định mức. Cô tự ý đem giống lạ về ươm ngoài chỉ tiêu, nhỡ sâu bệnh lây lan làm hỏng cả vùng nguyên liệu xuất khẩu thì ai gánh trách nhiệm liên đới? Các anh, nhổ hết lên, gom lại đem đốt!”
Hai gã bảo vệ sấn tới, lưỡi xẻng loang loáng chuẩn bị bổ xuống những bầu đất bọc lá chuối mỏng manh. Cô gái trẻ có vóc dáng mảnh mai vội nhào tới, hai tay dang rộng chắn ngang trước luống cây. Gương mặt thanh tú của cô lấm lem bùn đất, đôi mắt sáng ánh lên nét bướng bỉnh tuyệt vọng. Vạt áo cánh sờn chỉ khẽ rung lên trong gió bấc.
“Không được phá! Muốn phá thì xúc qua người tôi trước!”
Chiếc xẻng sắt vung lên nửa chừng bỗng khựng lại giữa không trung.
Một bàn tay sạm đen, gân guốc vươn ra tóm chặt lấy cán gỗ xoan. Người bảo vệ giật mạnh nhưng cán xẻng vẫn nằm im như chôn chặt vào đá hộc. Hùng sải bước tiến lên, dùng bờ vai rộng và thân hình vạm vỡ trong bộ quân phục bạc phếch chắn trọn lấy cô kỹ sư trẻ cùng khoảnh bầu ươm phía sau. Bàn tay phải của anh giữ cứng cán xẻng, nửa đốt ngón trỏ cụt ngủn tì chặt vào thớ gỗ, vết sẹo lồi đỏ thẫm hằn lên dữ dội.
“Đồng chí buông tay ra!” Tên bảo vệ gầm gừ, nhưng khi chạm phải ánh mắt sắc lạnh, ngùn ngụt khí thế từng trải qua trận mạc sinh tử của Hùng, gã bất giác run tay, lùi lại nửa bước.
Kiên giật mình lùi ra sau, chỉnh lại gọng kính, cất giọng the thé thăm dò “Anh là ai? Ở đâu đến mà dám can thiệp vào công vụ nội bộ của Nông trường Đồi Gió?”
Hùng hạ cán xẻng xuống, mắt nhìn thẳng vào mặt gã đội trưởng vật tư. Giọng anh trầm đục, đanh gọn “Tôi là Bùi Viết Hùng, quân nhân phục viên thuộc Sư đoàn 313 vừa về tới quê nhà. Tôi chưa biết nội vụ nông trường các đồng chí thế nào, nhưng giữa ban ngày ban mặt, đàn ông sức dài vai rộng lại đi vung xẻng dọa dẫm một cô gái và phá bỏ công sức lao động mồ hôi nước mắt, đó không phải là tác phong của người làm cách mạng.”
“Anh… anh đừng có chụp mũ bừa bãi!” Mặt Kiên đỏ bừng vì tẽn tò trước ánh mắt tò mò của mấy người công nhân đi đường dừng lại xem. “Đây là việc chấp hành kỷ luật chỉ tiêu pháp lệnh của Ty Nông nghiệp! Không có lệnh phân phối thì không ai được phép làm bừa!”
“Thế đã có lệnh hủy bỏ bằng văn bản có chữ ký của Giám đốc nông trường chưa, đồng chí Kiên?” Hùng hỏi ngược lại, từng lời dứt khoát như đinh đóng cột. “Nếu chưa có lệnh chính thức bằng giấy trắng mực đen, ai cho phép các đồng chí tự tiện hủy hoại mầm cây? Đất đồi ngoài kia đang bỏ hoang trơ sỏi đá không ai xót, mấy mầm chè vừa bén rễ xanh non thế này lại đòi nhổ đem đốt?”
“Anh…” Kiên cứng họng, bàn tay nắm chặt quai cặp táp run lên.
“Lộn xộn cái gì ở cổng thế này hả?”
Một tiếng quát sang sảng vang lên từ phía văn phòng nông trường. Ông Bảy Thực rảo bước tới, chiếc áo đại cán bốn túi màu cỏ úa đã phai bạc bay phần phật trong gió. Chiếc điếu bát bằng đồng kẹp bên nách khẽ kêu lách cách theo nhịp chân bước dồn dập.
“Báo cáo Giám đốc!” Kiên vội vã chen lên, giọng trơn tru nhưng đầy vẻ bức xúc. “Kỹ thuật viên Thảo tự ý chiếm dụng đất vườn ươm ủ giống ngoài kế hoạch. Tôi đang cho giải tỏa để giữ vững kỷ cương thì người này… anh bộ đội này xông vào cản trở công vụ!”
Ông Bảy Thực không nhìn Kiên mà dán mắt vào khuôn mặt sạm gió của Hùng. Đôi mắt già nua từng trải của người cựu chiến binh thời chống Pháp khẽ giật giật. Ông bước lại gần, nhìn chiếc ba lô con cóc, rồi nhìn xuống bàn tay phải thiếu nửa đốt ngón trỏ của anh.
“Mày… thằng Hùng đấy phải không?” Giọng ông Bảy Thực bỗng chùng xuống, nghẹn lại.
“Cháu chào chú Bảy,” Hùng đứng nghiêm, khẽ cúi đầu chào người bạn chiến đấu năm xưa của cha mình.
Ông Bảy vỗ mạnh lên bả vai rắn như đá tảng của Hùng, đôi mắt đỏ hoe. Rồi ông quay ngoắt sang Kiên, khuôn mặt chữ điền sa sầm giận dữ “Kỷ cương cái nỗi gì mà ầm ĩ ngoài cổng cho người ta cười vào mũi! Đồng chí Kiên, giữ nguyên hiện trạng khu vườn ươm này cho tôi. Chiều nay họp ban giám đốc rồi sẽ bàn bạc giải quyết dứt điểm. Giải tán hết!”Kiên cắn chặt môi, nuốt cục tức nghẹn ứ vào trong cổ họng. Gã liếc xéo Hùng một cái sắc lẹm rồi hậm hực buông lời cảnh báo “Bác Bảy đã nói thế thì tôi xin chấp hành. Nhưng tôi nói trước, nếu đợt thanh tra tới đây của Ty Nông nghiệp phát hiện sai phạm định mức vật tư, Đội Kế hoạch chúng tôi sẽ ghi rõ vào biên bản kỷ luật hành chính!”
Dứt lời, Kiên quày quẩy quay gót, tiếng dép rọ nện thình thịch trên mặt đường đất. Hai gã bảo vệ cũng lủi thủi vác xẻng rút lui.
Đám đông tản dần. Hà Mai Thảo bước đến bên cạnh Hùng, đôi mắt to tròn long lanh nhìn anh đầy vẻ biết ơn. Đôi gò má ửng hồng vì xúc động “Cảm ơn anh… Nếu không có anh kịp thời cản lại, bao nhiêu công sức gầy dựng của tôi đã tan thành mây khói rồi.”
Hùng nhìn thoáng qua những bầu chè xanh mướt được che chắn cẩn thận, rồi nhìn dáng vẻ gầy guộc nhưng kiên cường của cô kỹ sư trẻ. Anh khẽ gật đầu, giọng trầm ấm “Không có gì đâu, cô Thảo. Giữ lấy mầm cây, đất đai không phụ lòng người chịu khó đâu.”
Nói đoạn, Hùng chào ông Bảy Thực rồi xốc lại quai ba lô, rảo bước về phía con đường mòn dẫn vào xóm Đồi.
Căn nhà tranh ba gian vách đất xiêu vẹo của mẹ con anh hiện ra sau rặng tre còi cọc. Mái rạ mục nát rủ từng mảng xám xịt xuống hiên. Trước sân, bà Mùi đang còng lưng gom từng nhánh củi khô gãy rụng. Chiếc áo nâu sòng vá chằng vá đụp lay lắt theo từng cơn gió lạnh. Bảy năm đằng đẵng biền biệt nơi biên giới phía Bắc, trải qua những trận pháo kích chôn vùi cả chiến hào Vị Xuyên năm 1984, giờ đây Hùng mới lại được ngửi thấy mùi khói bếp thân thuộc quê nhà.
“Mẹ!” Hùng nghẹn ngào cất tiếng gọi.
Bà Mùi giật mình đánh rơi bó củi que xuống đất. Người mẹ già chậm chạp quay đầu lại, đôi mắt mờ đục nheo nheo nhìn bóng người lính cao lớn đứng sừng sững đầu ngõ.
“Hùng… Thằng Hùng đấy phải không con?”
Bà run rẩy lao tới, đôi bàn tay gầy guộc chằng chịt vết chai cào níu lấy vạt áo Tô Châu của anh. Nước mắt giàn giụa trên đôi gò má nhăn nheo, bà sờ nắn khắp vai, khắp ngực con trai như để tin chắc đây không phải là một giấc chiêm bao. Nhưng khi chạm đến bàn tay phải của Hùng, ngón tay bà bỗng khựng lại. Nửa đốt ngón trỏ cụt lủn với vết sẹo sần sùi khiến cả người bà run lên bần bật.
“Trời đất ơi… Tay con thế này…” Bà Mùi òa khóc nức nở, vùi mặt vào ngực con.
Hùng ôm chặt lấy bờ vai gầy guộc của mẹ, nuốt nước mắt vào trong “Con không sao đâu mẹ. Con chỉ để lại nửa đốt ngón tay ở Vị Xuyên thôi, mạng vẫn còn nguyên vẹn để về phụng dưỡng mẹ. Nhiều đồng đội của con… họ vĩnh viễn nằm lại nơi sườn đá biên cương rồi mẹ ơi.”
Hai mẹ con dắt nhau vào căn nhà đất tối om. Hùng múc gáo nước mưa lạnh buốt rửa mặt, rồi cùng mẹ ngồi bên manh chiếu rách. Chiều muộn buông xuống thật nhanh, gió bấc hun hút lùa qua khe liếp lạnh thấu xương. Hùng bước ra trước hiên nhà, phóng tầm mắt nhìn lên dải Đồi Gió nhấp nhô trước mặt.
Cảnh tượng tiêu điều hiện ra khiến ngực anh nhói buốt. Hàng chục hécta đồi chè từng trù phú một thời của Nông trường Đồi Gió nay xác xơ đến thảm hại. Đất feralit đỏ vàng bị nước lũ xói mòn trơ trọi đá sỏi son cằn cỗi. Cỏ gianh, cỏ Mỹ cao lút đầu người mọc lấn át những gốc chè già cỗi khẳng khiu. Không còn bóng dáng của những đoàn công nhân rộn rã cất cao tiếng hát như ngày anh lên đường tòng quân.
Bà Mùi bước ra đứng cạnh con, thở dài sườn sượt “Khổ lắm con ạ. Hạn hán kéo dài mấy tháng ròng, rồi sương muối đổ xuống làm cháy rụi búp non. Nông trường làm ăn thua lỗ triền miên, tem phiếu gạo thịt nợ mấy tháng không phát nổi. Công nhân làm việc chỉ mong ngóng tiếng kẻng chấm công rồi vứt cuốc về nhà. Người ta đồn trên tỉnh sắp giải thể nông trường rồi. Thanh niên khỏe mạnh trong làng rủ nhau dạt vào phương Nam đãi vàng, đi kinh tế mới gần hết. Đồi đất tổ tiên để lại mà giờ hoang tàn thế này đây…”
Hùng siết chặt nắm tay. Bàn tay mất nửa đốt ngón trỏ tì mạnh lên gờ vách đất nứt nẻ. Lời thề với những đồng đội đã ngã xuống ở Vị Xuyên lại vang vọng trong tâm trí anh: phải sống, phải bám đất, phải dựng xây lại cuộc đời từ chính đôi bàn tay lao động.
Đúng lúc Hùng đang trăn trở nhìn màn sương xám bắt đầu giăng kín đỉnh đồi thì từ ngoài ngõ bỗng vang lên tiếng bước chân chạy dồn dập.
“Rầm! Rầm! Rầm!”
Tiếng đập cửa gỗ vang lên liên hồi xé toạc sự tĩnh mịch của xóm nghèo. Kèm theo đó là tiếng th* d*c hổn hển của Lê Văn Cường “Anh Hùng ơi! Mở cửa cứu với anh Hùng ơi! Vườn ươm… vườn ươm giống của chị Thảo lại gặp biến cố lớn rồi!”
Mùa Vàng Ngát Hương Đồi Gió