Chương 20: Vang Tiếng Máy Reo

Mùi khói dầu diezen khét lẹt quyện với mùi kim loại ma sát cháy xộc thẳng vào mũi Hùng.

Không chần chừ một giây, anh sải bước dài lao vụt qua những dãy sọt tre, áp sát chiếc máy vò chè đang bốc khói nghi ngút. Dưới chân bệ máy, dầu mỡ đen đặc nhờn nhợt loang lổ ra nền xi măng xám xịt. Vỏ hộp số gang dày cộp nứt toác một mảng lớn như miệng hố pháo, để lộ những mảnh răng thép vỡ vụn, méo mó găm kẹt cứng giữa các khớp truyền động. Guồng vò bằng gỗ bọc tôn khựng lại chết ngắc, kéo theo hàng tạ búp non đang bị kẹp dở dang bên trong buồng ép.

Tiếng xôn xao hốt hoảng lập tức bùng lên khắp xưởng sơ chế “Cháy máy rồi! Máy vỡ tan tành thế này thì vò làm sao nổi nữa!”

“Trời đất ơi, bao nhiêu tấn búp tươi ngoài sân với trong kho, chỉ cần ủ nóng thêm hai cữ nữa là úa vàng, bốc men chua như giấm!”

“Lỡ đơn hàng với Liên Xô thì cả nông trường chỉ có nước giải thể thôi!”

Tiếng người la ó, tiếng chân chạy nháo nhác khiến không khí xưởng cơ khí cũ chao đảo như đứng trước bờ vực vỡ trận. Nhìn hàng chục sọt búp chè tươi chất cao ngất ngưởng đang bắt đầu hấp hơi nóng ngùn ngụt, lồng ngực Hùng thắt lại. Từng chiếc búp non ngậm tuyết sương ấy là mồ hôi mặn chát, là bao đêm thức trắng của hàng trăm con người xóm Đồi quần quật suốt mùa đông giá buốt. Anh tuyệt đối không cho phép công sức của mọi người đổ xuống sông xuống bể.

“Tất cả bà con trật tự! Không được hoảng loạn!”

Tiếng quát trầm đục, dứt khoát như khẩu lệnh phát ra giữa chiến hào của Hùng khiến cả gian xưởng bỗng chốc im bặt. Mọi ánh mắt lo âu đồng loạt dồn về phía người cựu binh.

Ngay bên cạnh, Thảo đã nhanh chóng nén nỗi bàng hoàng xuống đáy mắt. Cô bước nhanh lên bậc thềm gạch, cất giọng trong trẻo nhưng rành mạch chỉ huy “Tổ thu hái dừng ngay việc chất đống! Đưa toàn bộ các sọt chè tôm nõn và lá bánh tẻ ra khu vực râm mát, thoáng gió nhất. Các chị em rải thật mỏng búp chè ra nền gạch sạch và toàn bộ nong tre trong xưởng, lớp lá chỉ được dày đúng hai đốt ngón tay. Lấy quạt nan quạt đều và mở toang các cửa sổ thông gió để hạ nhiệt độ khối chè, kéo dài thời gian làm héo mát! Tuyệt đối không để búp chè bị dập nát hay bốc men chua!”

Khẩu lệnh rành rọt, chính xác của Thảo như liều thuốc trấn an tinh thần. Mấy chục công nhân bừng tỉnh, lập tức chia nhau khiêng từng sọt chè, nhanh nhẹn rải đều từng vốc lá xanh mướt ra mặt sàn mát rượi.

Hùng quay sang Cường và chú Thao – người thợ nguội kỳ cựu của xưởng “Cường, chú Thao! Mang hòm đồ nghề lại đây, tháo rời toàn bộ hộp số ngay lập tức!”

Ba người đàn ông nhanh chóng quỳ rạp xuống nền sàn loang lổ dầu mỡ. Những chiếc cờlê, mỏ lết rỉ sét va vào bulông chan chát. Khi nắp gang vỡ toác được nhấc ra, tim Hùng chùng xuống. Bánh răng quả dứa truyền động từ trục chính sang guồng vò đã vỡ làm ba mảnh, các rãnh răng thép bị tiện phạt phẳng lì, gãy vụn nát bấy.

Vừa lúc đó, Kiên hớt hải chạy vào, cặp kính đồi mồi xộc xệch bám đầy bụi than “Không xong rồi anh Hùng ơi! Tôi vừa lục tung cả ba gian kho vật tư, không có bánh răng thay thế cho cỗ máy này. Đây là máy vò đời cũ của Tiệp Khắc viện trợ từ những năm sáu mươi. Muốn có phụ tùng, phải cử người đạp xe ra ga Phủ Đức đón tàu hỏa về xưởng cơ khí thị xã Việt Trì đặt tiện, nhanh nhất cũng mất bốn ngày!”

“Bốn ngày thì chè thối thành phân xanh hết!” Chú Thao lắc đầu tuyệt vọng. “Không có máy vò ép dập tế bào lá thì làm sao lên men chè đen, làm sao sao khô chè hương kịp giao cho đoàn chuyên gia?”

Không khí nghẹt thở lại bao trùm. Bốn ngày là điều bất khả thi khi đoàn kiểm tra ngoại thương sắp có mặt. Nhìn bánh răng gãy nát ngập trong bùn mỡ bò, ký ức những đêm bám chốt ở bình độ 400 Vị Xuyên bỗng dội về trong tâm trí Hùng. Những ngày pháo kích cày nát trận địa, xe xích kéo pháo đứt xích, súng cối hỏng kim hỏa giữa lúc đạn bay rát mặt, cánh lính thợ công binh vẫn đục đẽo, gọt giũa từng miếng thép phế liệu để vũ khí gầm vang trở lại. Chiến hào không có đường lùi, và Đồi Gió hôm nay cũng chính là một trận địa sinh tử.

Hùng đứng phắt dậy, ánh mắt rực sáng “Không phải đi đâu hết! Chúng ta sẽ tự tiện bánh răng ngay tại xưởng này!”

Chú Thao giật nảy mình “Lấy đâu ra phôi thép hợp kim chịu lực bây giờ hở Hùng?”

“Bãi xác máy kéo phế liệu sau xưởng!” Hùng dứt khoát quay sang Cường. “Cường, lấy cưa sắt và búa tạ, ra cắt ngay một đoạn trục láp của chiếc máy kéo DT54 hỏng cho anh! Thép trục láp là thép hợp kim tôi cứng, chịu xoắn cực tốt, làm bánh răng truyền động là chuẩn nhất!”

Cường reo lên một tiếng rồi lao như bay ra phía sau xưởng. Chỉ mười lăm phút sau, một khúc thép tròn nặng trịch, đen bóng rỉ sét đã được vác vào.

Bể rèn thủ công góc xưởng lập tức đỏ lửa. Than kíp lê cháy rừng rực dưới luồng gió của bễ thụt tay. Hùng kẹp phôi thép vào kìm sắt nung đỏ rực rồi đặt lên đe.Hùng quấn chặt mảnh vải thô vào bàn tay phải khuyết nửa đốt ngón trỏ, vung búa tạ giáng xuống từng nhát dứt khoát, chuẩn xác. Tiếng búa đập chan chát vào khối kim loại tóe hoa lửa rực rỡ, vang vọng khắp gian xưởng tối. Từng nhát búa nắn chỉnh khối thép thô kệch thành hình bánh răng tròn đều.

Gia công thô xong, Hùng chuyển phôi sang chiếc máy tiện cơ khí cổ lỗ chạy dây curoa da. Đôi mắt anh chăm chú nhìn vào đầu dao tiện, cẩn trọng điều chỉnh từng vòng quay. Mùi dầu làm nguội bốc khói cay xè. Khi định hình được vòng răng cơ bản, khâu nan giải nhất bắt đầu: xẻ rãnh răng nghiêng truyền động. Xưởng không có đầu phân độ chuyên dụng, Hùng phải dùng thước kẹp panme đo đạc từng milimét từ các mảnh bánh răng vỡ, rồi dùng đục thép, giũa ba cạnh và đá mài tỉ mẩn gọt từng rãnh răng một.

Đêm dần buông xuống thung lũng Yên Lương. Gió bấc ngoài trời rít qua mái tôn xơ xác, nhưng bên trong xưởng, mồ hôi ướt đẫm tấm áo Tô Châu của Hùng.

Cạnh kim loại sắc lẹm và phoi thép nóng rẫy cứa vào ngón trỏ tàn tật của Hùng. Vết thương cũ toác miệng, máu tươi rỉ ra thấm qua lớp vải bọc, quyện chặt với dầu mỡ đen sì cay buốt tận tủy sống. Mỗi lần siết giũa hay gõ búa, cơn đau nhức nhối lại giật lên từng cơn dọc cánh tay. Nhưng Hùng cắn chặt môi, cơ hàm bạnh ra, từng đường giũa vẫn tịnh tiến chuẩn xác không sai một li.

Thảo lặng lẽ bước đến bên anh. Cô không nói lời can ngăn thừa thãi vì hiểu rõ trọng trách trên vai người lính. Đôi bàn tay thanh tú của cô khẽ cầm chiếc khăn mùi soa sạch, nhẹ nhàng thấm giọt mồ hôi đang lăn dài trên trán và thái dương Hùng. Cô nâng chiếc đèn bão Liên Xô lên cao, che chắn luồng gió lùa để ánh sáng vàng rực rọi thẳng vào từng thớ thép lấp lánh dưới tay anh.

“Anh Hùng, búp chè ngoài sàn vẫn giữ được độ tươi mát. Em đã kiểm tra cuống lá, men chưa hề bị biến đổi. Mọi người đều đang chờ anh.”

Giọng nói ấm áp, dịu ngọt của Thảo như dòng nước mát tưới vào ngực Hùng, xua tan mọi mỏi mệt buốt nhức. Anh ngước nhìn cô, mỉm cười qua gương mặt lấm lem nhọ nồi “Em yên tâm. Dù có phải đục từng rãnh thép suốt đêm, anh cũng phải bắt cỗ máy này cất tiếng reo!”

Tiếng giũa rèn rẹt, tiếng búa gõ lách cách kéo dài miệt mài suốt đêm thâu. Kiên liên tục tiếp thêm than củi và dầu bôi trơn, Cường thay phiên quạt bễ, chú Thao hỗ trợ căn chỉnh đường kính. Cả xưởng cơ khí như một cỗ xe tăng đang vượt dốc trong đêm tối.

Khi tiếng gà xóm Đồi bắt đầu le te cất tiếng gáy gọi bình minh, nhát giũa cuối cùng của Hùng cũng vừa khép lại. Bánh răng mới bóng loáng, các rãnh răng sắc nét, cân đối tăm tắp như được đúc ra từ khuôn mẫu.

Hùng cùng chú Thao cẩn thận lắp bánh răng vào trục, siết chặt từng chiếc ốc hãm, đổ ngập dầu nhờn vào khoang hộp số rồi hàn giằng tạm tấm nắp bảo vệ.

Toàn thể công nhân nín thở vây quanh. Hùng bước tới đầu máy diezen, lau vội bàn tay rướm máu vào ống quần đũi rồi ghì chặt tay quay.

Anh hít một hơi thật sâu vào lồng ngực, dồn sức vặn mạnh ba vòng lấy đà rồi giật dứt khoát cần giảm áp.

“Xình… xình… Tạch!”

Một làn khói trắng phụt ra. Rồi đột nhiên “Bạch! Bạch! Bạch! Xình xịch… xình xịch!”

Tiếng động cơ diezen nổ giòn giã, đanh gọn vang dội khắp xưởng. Hộp số ăn khớp êm ru không một tiếng lạo xạo. Cần trục chuyển động, kéo theo guồng vò quay tít, nhịp nhàng đảo lượn như một vũ điệu hồi sinh.

“Chạy rồi! Máy chạy rồi bà con ơi!”

Tiếng reo hò vỡ òa xé tan màn sương sớm. Cường nhảy cẫng lên ôm chầm lấy Kiên, chú Thao vỗ bôm bốp vào vai Hùng, còn Thảo thì nghẹn ngào nhìn anh, đôi mắt long lanh ngấn lệ vì xúc động.

Không để lãng phí một giây phút vàng ngọc nào, Hùng vung tay phát lệnh “Vào việc thôi bà con! Đưa chè vào guồng vò!”

Khí thế lao động bùng lên sôi sục gấp bội. Từng mẻ búp chè tôm nõn và lá bánh tẻ tươi nguyên được trút vào guồng vò cơ khí. Tế bào lá dập đều tăm tắp, dịch chè bóng bẩy tiết ra thơm lừng. Từ buồng ủ lên men chè đen đến các dãy chảo gang sao chè hương rực lửa củi nhãn, cả nông trường bước vào guồng quay hối hả, khẩn trương suốt những ngày đêm tiếp theo.

Đúng mười ngày đêm ròng rã chiến đấu với thời gian, mẻ chè cuối cùng cũng được đưa ra khỏi lò sấy.

Trong gian kho mát được quét dọn sạch sẽ, năm tấn chè thành phẩm gồm chè tôm nõn hương cốm mốc tuyết và chè đen lên men cánh xoăn óng ánh đã được đóng kín trong các bao tải gai lót nilon dày dặn. Từng bao chè đều được kẹp chì niêm phong cẩn mật, xếp ngay ngắn thành từng hàng thẳng tắp thơm ngào ngạt. Hùng đứng tựa lưng vào cột kho, nhìn Thảo và Giám đốc Bảy Thực đang kiểm tra lại lần cuối những con dấu đỏ trên phiếu kiểm nghiệm chất lượng cấp A.

Đúng khoảnh khắc ấy, từ phía cổng chính nông trường, hai tiếng còi xe Uoát quen thuộc vang lên dồn dập, xé toạc không gian tĩnh lặng của triền đồi, báo hiệu đoàn chuyên gia Liên Xô và đại diện Bộ Ngoại thương đã chính thức tiến vào Đồi Gió.