Chương 22: Tấm Sớ Tạ Tội Và Cứu Tế

Đứng bên hiên đình Thạch Bi, Đoàn Chấn Lạc thắt nghẹn lồng ngực khi trông thấy Thục Nương lặng lẽ mở nắp hũ lương thực trơ đáy gỗ nhẵn thín. Tiếng bụng đói cồn cào từ góc sân của đám trẻ tị nạn và phu phen kiệt sức vang lên xót xa. Trên manh chiếu rách, một người mẹ trẻ ôm đứa con lả đi vì đói, bờ môi nứt nẻ trắng bệch. Ở góc thềm, một lão thợ chài run run bẻ đôi mẩu bánh khoai khô sót lại đưa cho đứa bé; một thiếu niên xóm chài cắn chặt môi, nhường bát nước ấm cho người phu lương đang rét run.

Cảnh tượng ấy như nhát dao cứa vào tâm can Chấn Lạc. Nỗi tự hổ và cắn rứt lương tâm trào dâng khiến bả vai vừa kéo da non của ông nhói buốt. Ba trăm bao gạo lương cùng đoàn thuyền ván gỗ đã chìm sâu dưới đáy biển chỉ bởi thói kiêu ngạo, độc đoán của chính ông. Dân nghèo bãi ngang liều mạng vớt ông lên khỏi sóng dữ, nay lại nhịn ăn nhường từng mẩu bánh cho người tị nạn, trong khi ông mang danh Đề Đốc Thủy quân lại đứng trơ trơ bất lực.

— Không thể để bà con chết đói thế này! — Chấn Lạc siết chặt nắm tay, quay phắt sang ba binh sĩ Thủy quân đang đứng sau lưng. — Đi theo ta lên đồn cao! Phá kho lương dự trữ của doanh trại, xuất toàn bộ gạo nếp và cá khô cứu đói khẩn cấp!

Viên cai đội hốt hoảng quỳ sụp xuống — Xin ngài nghĩ lại! Kho lương đồn cao mang niêm phong đỏ của quan Trấn Thủ, dùng phòng biến loạn quân cơ. Tự ý phá kho khi chưa có chỉ dụ là tội phạm thượng, chiếu theo quân pháp sẽ bị chém đầu!

Ánh mắt Chấn Lạc bừng lên tia nhìn đanh thép — Quân đội lập ra là để bảo quốc an dân! Hơn một trăm năm mươi mạng đồng bào cùng dân chài ân nhân đang lả đi vì đói, nếu khư khư giữ đạo luật vô tình nhìn họ bỏ mạng thì chức tước của ta phỏng có nghĩa lý gì? Cứ phá kho! Mọi tội vạ chém đầu, một mình Đoàn Chấn Lạc này xin lấy mạng ra gánh trước triều đình!

Thấy chủ tướng quyết tuyệt, ba binh sĩ Thủy quân không dám chần chừ nữa, lập tức cúi đầu tuân mệnh.

Bốn người vội vã vượt dốc sạt lở lên doanh trại Thủy quân trên đồn cao. Đứng trước cửa kho lương khóa then sắt cài chặt dải niêm phong đỏ thẫm, Chấn Lạc không chút đắn đo, vung tay giật phăng dải giấy niêm. Ông cùng thuộc hạ nậy tung then cài, đẩy toang cánh cửa gỗ dày cộm. Mùi gạo mới và cá khô mặn mòi lập tức xộc ra ngào ngạt. Toàn bộ năm mươi bao gạo nếp trắng muốt cùng hàng chục bồ cá khô dự trữ còn nguyên vẹn.

— Vác hết xuống sân đình! — Chấn Lạc hạ lệnh rồi đích thân vác lên vai bao gạo nặng trịch sải bước xuống dốc.

Tin mở kho truyền đi như ngọn gió lành. Trai tráng Thạch Bi và những phu phen còn gượng được lập tức ùa lên tiếp sức, chuyền tay nhau đưa toàn bộ lương thực về sân đình.

Khói bếp lại bốc lên đỏ rực khắp các góc sân. Thục Nương mừng rỡ đỏ hoe khóe mắt, nhanh thoăn thoắt cùng phụ nữ trong xóm bắc lên bếp năm vạc cháo dã chiến to lớn. Chấn Lạc xắn cao tay áo vải thô, không quản thân phận quan tướng, cầm chiếc muôi gỗ lớn chia từng bát cháo hoa bốc khói nghi ngút quyện cá khô nướng giòn rụm đến từng lán trại tạm. Nhìn bé Mầm nhoẻn miệng cười bưng bát cháo ấm, nhìn những giọt nước mắt nghẹn ngào của những người thoát cơn đói khát, Chấn Lạc cảm thấy tảng đá ngàn cân đè nặng trong lòng bấy lâu như vơi đi phần nào.

Khi vạc cháo vừa cạn, Hoài Ân từ xưởng nan bước ra sân đình, hai tay nâng chiếc khay gỗ bọc dải vải điều đỏ thắm — Bẩm quan lớn, ơn mở kho cứu đói hôm nay, xóm Thạch Bi và bà con Cồn Én xin ghi lòng tạc dạ. Lúc xuất quân vượt bão, ngài có gửi lại thanh đoản đao gia bảo làm tin. Nay sóng gió đã qua, tiểu dân xin kính cẩn hoàn trả trọn vẹn lại cho ngài.

Chấn Lạc nhìn xuống dải vải điều. Thanh đoản đao Thủy quân ba đời với vỏ bọc đồng thau chạm hoa văn sóng nước vẫn sáng bóng, không dính hạt cát. Ông khẽ đẩy chiếc khay trở lại, giọng trầm ấm — Hoài Ân, hãy giữ lấy nó. Thanh đao này là báu vật tổ phụ truyền lại, nhưng trước đầu sóng bãi ngang, lưỡi thép chẳng cứu nổi ai, chỉ có đôi bàn tay chai sạn và giàn thuyền nan của các ngươi mới đưa trăm mạng người qua cửa tử. Ta xin gửi lại cho ngươi như một vật để ta tự răn mình suốt đời về thói kiêu ngạo, và cũng là minh chứng son sắt cho ân tình sống chết giữa quan quân với dân làng Thạch Bi.Chấn Lạc thấy ánh mắt Hoài Ân thoáng nét ngỡ ngàng trước tấm chân tình của mình rồi xúc động gật đầu, cẩn trọng ôm thanh đao vào lòng.

Đêm dần về khuya. Cả xóm Thạch Bi chìm vào giấc ngủ yên bình hiếm hoi. Nơi gian trong đình làng, dưới ngọn đèn dầu hạt lạc leo lét, Chấn Lạc ngồi xếp bằng bên bàn gỗ mun, cẩn thận mài thỏi mực tàu, trải rộng tờ giấy hoa tiên dày dặn. Vết rách trên trán và vết thương nơi bả vai vẫn nhức nhối theo từng cử động, nhưng ánh mắt Chấn Lạc sáng quắc lạ thường khi cầm bút dốc cạn tâm can viết bản biểu chương tạ tội dâng lên triều đình.

Trong tờ biểu, Chấn Lạc thẳng thắn trần thuật thảm cảnh nơi cửa biển Sa Huỳnh. Ông tự nhận toàn bộ tội lỗi về sự cố chấp, ỷ vào tàu to buồm lớn mà coi thường con nước bãi ngang, làm đắm đoàn thuyền gỗ gụ bọc đồng và hao tổn quân lương. Ông cúi đầu xin triều đình giáng tội trừng phạt nghiêm khắc nhất lên đầu một mình mình, xin tha bổng cho đám tàn binh vô tội.

Ở nửa sau tờ biểu, ngòi bút của ông dạt dào cảm xúc khi ca ngợi kỹ nghệ thuyền nan Tam Tầng Khóa Cốt trét chai dầu rái kỳ diệu của gia tộc họ Mạch. Từng dòng chữ khắc sâu sự kính phục vô bờ đối với cụ Mạch Vĩnh Cát chín mươi hai tuổi cùng nghĩa cử quên mình của dân xóm Thạch Bi khi cứu sống hơn một trăm năm mươi mạng người. Ông thiết tha khẩn cầu triều đình chuẩn tấu biểu chương, ban sắc phong vinh danh bách nghệ đan thuyền nan Thạch Bi và xuất ngân khố trợ giúp tái thiết xóm làng.

Viết xong chữ cuối cùng, Chấn Lạc thở phào nhẹ nhõm. Ông nhỏ sáp niêm phong mật thư rồi trao tận tay viên lính kỵ mã Thủy quân túc trực bên ngoài — Hỏa tốc phi ngày đêm về kinh thành, trao tận tay Bộ Binh! Chậm trễ một khắc, chém không tha!

Người kỵ mã ôm phong thư, thúc ngựa phóng vút vào màn sương sớm mờ ảo.

Trời vừa hửng sáng, Chấn Lạc rảo bước cùng Hoài Ân và các thợ bạn xóm chài ra bãi đất bồi dưới chân núi hoa cương. Vùng đất cát pha bồi lắng màu mỡ nằm nép mình sau vách đá che chắn gió bấc, cách xa mép triều cường hung dữ. Doi cát Cồn Én đã sụp đổ hoàn toàn, hơn một trăm năm mươi con người tị nạn không còn chốn dung thân, chẳng thể chen chúc mãi nơi sân đình.

Chấn Lạc chỉ bãi đất rộng rãi, hào sảng bàn bạc cùng các thợ bạn — Bãi đất bồi này tựa lưng vào núi vững chãi, lại gần mó Nước Trong. Ta đã bàn kỹ với quân sĩ, chúng ta sẽ cùng trai tráng Thạch Bi đẵn tre nứa, san nền dựng lán trại kiên cố cho bà con Cồn Én định cư lâu dài. Quân sĩ sẽ góp sức cất nhà, giúp mọi người ổn định cuộc sống mới.

Các thợ bạn xúc động siết chặt tay vị tướng quân, tấm lòng chân thành của người lính triều đình đã xóa nhòa mọi khoảng cách ranh giới sang hèn.

Đúng lúc ấy, khi bóng người kỵ mã mang phong sớ hỏa tốc đã khuất hẳn sau những rặng phi lao ngoài bãi cát, một thanh âm chấn động bất ngờ vang lên từ mặt biển.

“Tùng! Tùng! Tùng!...”

Tiếng trống đồng giục giã dồn dập vang dội cả một góc trời Sa Huỳnh. Chấn Lạc và mọi người bàng hoàng quay nhìn ra khơi xa. Giữa làn sương sớm đang tan dần, một chiến thuyền lộng lẫy giương cao lá cờ thêu rồng vàng bay phần phật đang rẽ sóng bạc tiến thẳng vào cửa lạch. Tiếng loa đồng từ xa vọng lại sang sảng — Thuyền quan Khâm sai triều đình phụng mệnh giá đáo!