Chương 21: Chiếc Cặp Da Dưới Mưa Than

Cột khói bụi đen cuồn cuộn phụt lên trời đêm sau tiếng nổ sập hầm xé toạc sương giá đồi thông Cẩm Sơn. Đất dưới chân Thao rung chuyển dữ dội rồi chìm dần vào những đợt dư chấn âm ỉ. Gió bấc từ vịnh thổi rát mặt, cuốn theo bụi than lả tả rơi xuống như một cơn mưa đen buốt lạnh, phủ kín vành mũ sắt và bờ vai áo bảo hộ sờn rách của những người thợ.

Thao quỳ một gối trên thảm cỏ đẫm sương, lồng ngực ê ẩm sau cú va đập của luồng áp suất gió nén dưới đáy giếng. Anh đưa tay gạt vệt than bết dính trên trán, dõi mắt nhìn dòng người đang được dìu ra khỏi miệng rãnh hào.

Bác Sâm đứng sừng sững bên cạnh Kỹ sư Trần Mạnh Hùng, tay cầm cuốn sổ nhật ký ca ba kiểm đếm từng tổ thợ. Tiếng hô dõng dạc lần lượt vang lên: “Tổ một đủ mười lăm!” “Tổ hai đủ mười tám!” “Tổ ba đủ hai mươi!”

Kỹ sư Hùng chăm chú rà từng nét chì đỏ, giọng run lên vì xúc động: “Một trăm lẻ năm người... Đủ cả một trăm lẻ năm thợ lò Kíp một! Không sót một ai!”

Tiếng reo hò vỡ òa xé tan sự tĩnh mịch của rừng thông già. Nước mắt lăn dài trên những gương mặt đen nhẻm than cám, những cái ôm siết chặt truyền hơi ấm giữa những con người vừa từ cõi chết trở về. Nhưng Thao không để mình chìm vào men say nhẹ nhõm. Anh gượng đứng dậy, bước đến cạnh Kỹ sư Hùng: “Thưa đồng chí Trưởng đoàn, hầm than đã sập hoàn toàn, nhưng kẻ chủ mưu vẫn còn trên mặt đất. Chúng ta phải quay về khu điều hành ngay!”

Kỹ sư Hùng gật đầu dứt khoát, lập tức vẫy tay ra hiệu cho đoàn xe commăngca của thanh tra và tự vệ mỏ xuất phát.

Đoàn xe rẽ màn mưa than lao thẳng xuống trung tâm xí nghiệp. Khai trường than Cẩm Sơn lúc này hỗn loạn tột cùng. Tiếng còi tầm báo tử đã dứt, nhưng ánh đèn pha vàng đục vẫn quét qua những vũng bùn lầy quánh đặc. Đám thợ bề mặt và bảo vệ xí nghiệp nhốn nháo chạy quanh các kho xưởng cơ điện, hoang mang tột độ.

Vừa trờ tới bãi xe cơ điện phía sau dãy nhà điều độ, ánh đèn pha quét trúng một bóng người lén lút sau trạm biến áp. Thao nheo mắt nhìn qua ô kính phủ bụi. Dưới bóng đèn cao áp, Đặng Khắc Cương đang vội vã rảo bước về phía chiếc xe commăngca màu cỏ úa đỗ nép bên bờ rào. Gã mặc chiếc áo ký giả bốn túi lem luốc than dăm, mái tóc chải mượt rũ rượi bết chặt vào trán. Hai tay gã ghì chặt một chiếc cặp da màu nâu sẫm căng phồng, mắt lấm lét nhìn quanh như kẻ trộm bị đuổi bắt.

“Đặng Khắc Cương!” Thao bật thốt lên. “Ông ta toan bỏ trốn!”

Xe chưa kịp dừng hẳn, Thao đã tung cửa nhảy xuống nền sỏi đá. Ngay sát phía sau, Toàn với cánh tay phải nẹp chặt bằng vải dù xám trước ngực cũng vội vã lao theo. Dùng tay trái vung chiếc xàbeng ngắn nhặt trên sàn xe, Toàn quát lớn: “Đứng lại! Đặng Khắc Cương, mày chạy đi đâu!”

Tiếng quát xé toang bãi xe. Nhận ra tiếng người thợ ngỡ đã vùi thây dưới đáy lò, Cương giật nảy mình, hốt hoảng hối thúc tên tài xế: “Nổ máy mau! Đạp ga lên, đồ ngu!”

Nhưng tiếng còi tự vệ mỏ đã rúc lên từng hồi sắc lạnh. Hàng chục thợ mỏ Kíp một cùng đội tự vệ vũ trang lập tức ùa tới như một bức tường thép. Hai thanh niên thợ cúp nhanh chân xô mạnh cánh cổng sắt của bãi xe, then cài sập xuống một tiếng “rầm” khô khốc, chặn đứng đường tẩu thoát của chiếc commăngca.

Bị vây kín giữa những người thợ lấm lem bùn than, Cương lảo đảo lùi lại, lưng dán chặt vào thành xe. Khuôn mặt đẫy đà của gã tái mét, lộ rõ vẻ hoảng loạn cùng cực. Bất thần, gã thọc tay trái vào túi áo ký giả, rút phắt ra khẩu súng ngắn K54 đen ngòm, chĩa thẳng về phía đám đông: “Tránh ra! Chúng mày làm phản à? Tao là Giám đốc xí nghiệp! Đứa nào bước tới tao bắn!”Họng súng run rẩy chĩa vào khoảng không. Thao không hề lùi bước. Anh điềm tĩnh bước lên trước mũi súng: “Hạ súng xuống, ông Cương! Toàn bộ một trăm lẻ năm anh em thợ lò đã lên mặt đất an toàn. Trò đục khoét ruột trụ than để tuồn ra cảng Cửa Ông, rồi ép công nhân xuống chỗ chết để phi tang ngách rỗng của ông đã kết thúc rồi!”

“Mày... chúng mày chưa chết sao?” Cương lắp bắp, khóe mắt giật giật. “Đó là sự cố địa tầng khách quan!” “Ông vẫn ngậm máu phun người như mười năm trước với cha tôi,” Thao đanh giọng, tiến thêm một bước. “Nhưng đất đá không biết nói dối, và quả dọi thép không bao giờ thiên vị!”

Trong chớp mắt Cương phân tâm, hai chiến sĩ tự vệ từ sau thùng xe bất ngờ áp sát. Một cú gạt báng súng cạcbin chuẩn xác giáng mạnh vào cổ tay gã khiến khẩu K54 văng xuống vũng than bùn. Toàn lao tới dùng tay trái ghì chặt vai gã dúi vào thành xe, để lực lượng tự vệ nhanh chóng bẻ quặt tay Cương khóa chặt.

Chiếc cặp da căng phồng tuột khỏi tay Cương, rơi mạnh xuống mặt đất lầy lội, khóa kéo bật tung ra. Dưới ánh đèn pha, hàng chục thợ mỏ sững sờ nhìn những thứ rơi vãi dưới mưa than: không chỉ có những tập hồ sơ kỹ thuật bị tẩy xóa cùng nhật ký địa tầng năm 1972 bị xé vụn, mà còn có hàng chục cây vàng lá bọc trong giấy dầu chống ẩm và những cọc tiền Ngân hàng Nhà nước buộc dây gai cẩn thận.

Làn sóng phẫn nộ bùng lên dữ dội giữa những người thợ mỏ: “Đồ giết người! Mồ hôi, máu xương của anh em mà mày đem đổi vàng lá thế này à!” Bác Sâm bước tới, bàn tay nứt nẻ run run nhặt tờ giấy dầu dính bùn, mắt ầng ậc nước vì nỗi uất hận dồn nén suốt mười năm ròng rã.

Kỹ sư Trần Mạnh Hùng bước xuống từ xe chỉ huy, ánh mắt sau cặp kính đồi mồi đanh lại như thép: “Đặng Khắc Cương! Nhân danh Đoàn Thanh tra Tổng cục Mỏ Địa chất, tôi tuyên bố đình chỉ mọi chức vụ của ông từ giờ phút này. Lực lượng tự vệ có trách nhiệm tạm giữ ông tại phòng điều độ, niêm phong toàn bộ tài liệu và tang vật chiếc cặp da để chuyển giao cơ quan pháp luật.”

Quay sang viên chỉ huy tự vệ, Kỹ sư Hùng hạ lệnh: “Triệu tập ngay Đốc công Huỳnh và nhóm thợ thân tín của Cương về phòng điều độ! Phải làm rõ hành vi ngắt quạt gió mưu hại thợ trắc địa và đổ đá thải phi tang ngách rỗng trụ than số ba. Không để một kẻ nào lọt lưới!”

Cương cúi gục đầu, bị áp giải đi giữa muôn vàn ánh mắt căm phẫn của công nhân.

Nửa đêm về sáng, mưa than dần ngớt hạt. Thao và Toàn được đưa vào trạm xá xí nghiệp. Trong căn phòng nồng mùi cồn đỏ, y tá cẩn thận thoa dầu nóng lên bờ vai bầm tím của Thao, nẹp lại khớp vai trật của Toàn. Lồng ngực Thao rã rời sau cú va đập của áp suất gió, nhưng tâm trí anh thanh thản lạ kỳ.

Cửa phòng khẽ đẩy, Ngân bước vào với chiếc khay nhôm đựng hai ca men nước gừng nướng nóng hổi thơm lừng. Mái tóc bím của cô vương chút bụi than, ánh mắt dịu dàng nhìn vết thương của Thao. “Hai anh uống nước gừng nóng cho ấm ngực đi,” Ngân đặt khay nước lên bàn, rồi trao cho Thao chiếc ống tôn trắc địa. “Toàn bộ tài liệu, cả bản vẽ can mực nho có dấu treo lẫn cuốn sổ đo năm 1972 của bác Bằng, tôi đã giữ trọn vẹn đây rồi, anh Thao.”

Thao đón ca nước ấm, vị gừng cay nồng sưởi ấm từng thớ thịt. Anh nhìn Ngân, nhìn sang Toàn đang mỉm cười, cảm nhận sâu sắc sự ấm áp của tình đồng đội kề vai sát cánh.

Đúng lúc ấy, tiếng chuông sắt triệu tập cuộc họp kỹ thuật khẩn cấp toàn xí nghiệp trên nóc nhà điều độ gióng lên từng hồi dõng dạc, rền vang khắp xóm thợ Mỏ Vàng Đen khi rạng đông hé rạng phía chân trời.

Thao đứng thẳng người dậy. Anh thò tay vào túi áo bảo hộ, siết chặt quả dọi thép hình chóp nhọn khắc chữ “Chính” trong lòng bàn tay. Mũi thép sắc lạnh truyền cho anh niềm tin son sắt. Giờ phút quyết định đã đến, anh sẵn sàng bước vào hội trường, dùng khoa học trắc địa thấu suốt đáy hầm để đòi lại công lý cho người cha đã khuất và cho toàn thể thợ mỏ Cẩm Sơn.