Chương 20: Lối Thoát Qua Đồi Thông

Cơn chấn động hất bổng Thao lên rồi quật mạnh xuống rãnh thoát nước ngập ngụa bùn than buốt giá. Tai anh ù đặc sau tiếng nổ khô khốc của vách đá, lồng ngực tức nghẹn như bị đá tảng đè nghiến. Luồng gió nén mang theo cát vụn và bụi than cuồn cuộn thổi qua ngách lò, ràn rạt quất vào da thịt buốt rát.

Thao ho sặc sụa, nhổ ngụm nước đen ngòm trong miệng, run rẩy vỗ mạnh vào chao đèn ắcquy trên mũ lò. Ánh sáng vàng đục chớp tắt hai nhịp rồi bừng sáng, soi rọi làn khói bụi đặc quánh đang xoáy tít. Cách chỗ anh vừa đứng chưa đầy năm mét, toàn bộ trạm giếng nghiêng đã biến mất dưới một đống đá sa thạch khổng lồ đổ sụp từ trần hầm. Lối thoát chính dẫn lên mặt đất đã bị đất đá bịt kín hoàn toàn.

Thao vội đưa tay sờ sang thắt lưng. Chiếc bao da sờn rách vẫn nguyên vẹn, quả dọi thép chữ “Chính” đập nhè nhẹ vào mạn sườn như nhắc nhở anh về sinh mạng của hơn một trăm con người đang kẹt lại phía trong. Anh rút quả dọi nắm chặt vào lòng bàn tay lạnh ngắt, chống đầu gối gượng đứng dậy rồi lao ngược về phía lò chợ số hai.

Đến ngã ba giao cắt, khung cảnh hỗn loạn đập vào mắt anh dưới những quầng sáng chao đảo. Hơn một trăm thợ mỏ Kíp một đang chen chúc, xô đẩy nhau trong tiếng đá nứt răng rắc dội xuống từ nóc lò. Bụi than mù mịt khiến không khí ngột ngạt đến nghẹt thở. Nhiều thợ lò tiếc của, hò hét nhau đẩy những xe goòng đầy ắp than cám hoặc ôm khư khư bó choòng khoan thép nặng trịch.

“Bỏ hết lại! Vứt hết choòng búa đi! Giữ lấy cái mạng!”

Tiếng bác Sâm gầm lên vang dội giữa đống đổ nát. Dáng người hơi gù của người thợ già sừng sững chắn ngang đường ray goòng, hai bàn tay thô ráp nứt nẻ gạt phăng chiếc xẻng xúc than khỏi tay một công nhân trẻ. Đôi mắt người thợ bốn mươi năm đội vỉa quắc lên nghiêm nghị “Cửa giếng chính nát vụn rồi, đẩy goòng vào đấy để tự chôn sống mình à? Muốn sống thì nghe lệnh!”

Cách đó vài bước chân, Toàn đang nghiến răng cõng một cậu thợ đột lò trẻ tuổi bị đá rơi làm trẹo khớp chân. Cánh tay phải của Toàn vẫn quấn chặt băng vải trước ngực do chấn thương khớp vai chưa lành, anh chỉ dùng cánh tay trái cuồn cuộn gân guốc ghì chặt lấy đùi người thợ trẻ, mồ hôi túa ra ròng ròng trên gương mặt lem luốc bụi than.

“Bác Sâm! Anh Toàn!” Thao lao tới, gạt làn khói bụi chắn trước mặt. “Giếng nghiêng sập hẳn rồi! Không còn đường lui đâu! Mọi người theo cháu, chạy sang ngách lò thông gió số ba cũ!”

Nghe tiếng Thao, đám đông thợ mỏ đang hoảng loạn như tìm thấy cọc bám giữa cơn lũ dữ. Bác Sâm lập tức huơ cao chiếc đèn lò xua tay “Tất cả nghe kỹ sư trắc địa! Cấm tản mát! Ai còn khỏe dìu người yếu, bám sát gót nhau!”

Thao không chần chừ, lập tức vọt lên dẫn đầu dòng người. Bằng trí nhớ trắc địa chuẩn xác đến từng milimét, anh dẫn đoàn thợ rẽ ngoặt vào một ngách phụ tối om vốn bị vách gỗ mục che khuất. Đây chính là cửa thông sang đường lò gió số ba cũ bỏ hoang từ thời chiến tranh—lộ trình duy nhất nằm hoàn toàn bên ngoài đới trượt sụt lún mà anh và cha đã tính toán cẩn thận trên bình đồ địa tầng.

“Cúi thấp đầu! Tránh các thanh vì chống mục!” Thao vừa chạy vừa lớn tiếng cảnh báo, mũi quả dọi thép nắm trong tay lóe lên vệt sáng xám lạnh.

Khi đoàn người đã lần lượt chui gọn vào lòng ngách thông gió cũ, Thao bất thần dừng bước bên vách đá sa thạch. Anh ngoái nhìn dòng người đang hối hả di chuyển rồi quay sang bác Sâm “Bác Sâm, bác dẫn đầu kíp thợ chạy thẳng ra cửa lò đồi thông! Ở cửa có cô Ngân đón sẵn! Cháu phải đi bọc hậu, kiểm tra các ngách rẽ xem còn ai kẹt lại không!”

“Mày điên à Thao? Đá nóc đang trượt rách cả vỉa rồi!” Toàn vừa cõng người thợ trẻ vượt qua vừa thở hắt ra, gắt gỏng quát lên.“Cháu có quả dọi đo tim lò, cháu biết chỗ nào còn trụ được!” Thao quả quyết nhìn thẳng vào mắt hai người đồng đội. “Bác đưa anh em đi nhanh lên, đừng để ai rớt lại!”

Hiểu tính kiên định của đứa cháu đồng nghiệp cũ, bác Sâm siết chặt bả vai Thao một cái thật mạnh, gằn giọng: “Sống sót mà lên uống nước chè với tao, nghe chưa mày!”

Đoàn người rầm rập tiến về phía trước. Thao quay ngược lại cuối hàng, soi đèn rà soát từng ngách lò nhánh dọc đường rút lui nghẹt thở. Những tiếng nổ đục ngầu từ sâu trong lòng đất vọng lại liên hồi, tựa như hàm răng khổng lồ đang nghiền nát tầng than đá. Bùn than dưới chân quánh đặc, ngập sâu đến tận đầu gối, dính chặt lấy từng bước chân như muốn níu kéo con người chôn vùi vào bóng tối.

Tại một ngách phưng than hẹp, Thao phát hiện một thợ già đang kiệt sức, ngồi bệt dựa lưng vào chân cột chống gỗ lim đang oằn mình r*n r*. Thao lao tới, quàng tay người thợ qua cổ mình, dùng bờ vai săn chắc xốc bổng ông dậy “Cố lên chú! Đi theo cháu, cửa lò ngay phía trước rồi!”

Hai người lảo đảo dìu nhau vượt qua vũng bùn lầy buốt giá. Đằng sau họ, từng mảng sa thạch lớn bắt đầu rơi ầm ầm xuống lòng đường lò cũ, bụi than thốc lên ngùn ngụt.

Càng tiến sâu vào đoạn cuối đường lò gió, luồng không khí mát lạnh của màn đêm ngoài trời càng ùa vào ngực áo, xua tan mùi lưu huỳnh nồng nặc và khí mỏ ngột ngạt. Phía xa, nơi cửa lò rãnh hào sau đồi thông, những ánh đèn pin, đèn măngxông bừng sáng tựa như những vì sao cứu rỗi giữa trời đông.

“Lối này! Các đồng chí cẩn thận bậc đá! Mau lên, có cáng cứu thương đây rồi!”

Tiếng gọi quen thuộc, trong trẻo nhưng đầy kiên nghị của Ngân vọng lại qua vòm lò. Cô đứng ngay miệng cửa sắt rỉ sét, mái tóc bím bay trong gió bấc, cùng đội tự vệ mỏ và y tế khẩn trương đón từng người thợ bò lên mặt đất. Những tấm chăn chiên ấm áp lập tức được trùm lên bờ vai run rẩy của những người thợ lem luốc bụi than; những bát nước chè đường nóng hổi được trao vội vào những bàn tay chai sần co quắp.

Qua vòm cửa lò mở toang, ánh mắt Thao bắt gặp những vệt đèn pha của đoàn xe commăngca quét rực rỡ ngang rặng thông già trên sườn đồi. Tiếng loa tay, tiếng bước chân rầm rập của tự vệ và tiếng khóc nghẹn ngào của bà con xóm thợ Mỏ Vàng Đen đổ xô về đồi thông dội vào tai anh, hòa lẫn trong những tiếng gọi tên chồng, tên con vỡ òa sau cơn hoảng loạn.

Ngay trước miệng hào, Kỹ sư Trần Mạnh Hùng đang trực tiếp đỡ từng người thợ bước lên nền đất ướt, giọng ông nghẹn ngào vọng vào trong: “Một trăm lẻ ba... Một trăm lẻ tư... Còn ai dưới đó nữa không?”

“Còn đây, thưa đồng chí!” Thao dồn chút sức tàn đẩy người thợ già qua khỏi bờ đá.

“Một trăm lẻ năm! Đủ một trăm lẻ năm người của Kíp một rồi!” Tiếng Kỹ sư Hùng reo lên mừng rỡ giữa tiếng reo hò của đám đông.

Bác Sâm đứng phía ngoài lập tức nhoài người xuống, cùng Toàn chộp lấy hai tay Thao kéo giật lên khỏi miệng hào.

Đúng khoảnh khắc Thao vừa được kéo lên, là người cuối cùng đặt chân lên thảm cỏ đồi thông, cả sườn núi Cẩm Sơn bỗng rung chuyển dữ dội. Một tiếng nổ sập ầm ầm như bom phá từ độ sâu âm một trăm hai mươi mét dội ngược lên mặt đất, làm chao đảo cả rặng thông già. Toàn bộ mạng lưới lò chợ bị vùi dập tan tành dưới hàng triệu tấn đất đá, một cột khói bụi đen đặc khổng lồ phụt tung lên trời đêm, rạch toang màn sương buốt giá của vùng mỏ.