Chương 10: Luồng Khí Độc Ca Ba

Thao gói kỹ khối than antraxit vào tấm vải thô, giấu sâu vào hốc đá dưới chân cột mốc bê tông cùng chiếc máy Theo020. Tiếng còi tầm từ phía trung tâm thị xã hú lên từng hồi trầm đục báo hiệu ca ba đã qua nửa chặng đường.

“Không thể đợi tới sáng mai được, anh Toàn.” Thao gạt mồ hôi đọng trên thái dương, giọng dứt khoát. “Nếu thiếu số liệu kiểm chứng của hệ mốc ngầm, bản đồ biến dạng địa tầng sẽ không đủ sức thuyết phục Đoàn Thanh tra. Đêm nay ta phải xuống đo lại.”

Toàn kéo vạt áo rách bên sườn, kiên định gật đầu “Đi! Tao với mày luồn cửa lò thông gió cũ. Giờ này lính gác thường lơ là nhất.”

Hai người lặng lẽ men theo triền đồi thông, dùng chùm chìa khóa gỉ mở then cài cửa sắt đường lò thông gió số 3 cũ. Luồng không khí hầm hập nồng mùi lưu huỳnh và hơi ẩm quen thuộc ập vào mặt. Họ trườn qua con hào ngầm trơn ướt, luồn sâu xuống mức âm một trăm hai mươi mét, lần theo vệt rãnh thoát nước đã thuộc nằm lòng.

Tới khoảng rỗng phía sau trụ than số 3, Thao mới khẽ bật chụp đèn pin con cóc, che bớt ba phần tư mặt kính bằng bàn tay. Bóng tối nơi đây đặc quánh. Những thanh gỗ chống lò bằng lim già rên lên từng chập ken két khô khốc dưới sức đè nghìn cân của tầng đất đá.

Thao tháo quả dọi thép hình chóp nhọn từ túi da sờn đeo ngang thắt lưng. Anh tiến sát mốc số 2—chiếc đinh thép cắm sâu vào trần đá sa thạch mà anh đã dùng kìm lay thử hai đêm trước. Sợi dây gai mảnh được thả buông. Quả dọi thép chúc mũi nhọn xuống dưới, dao động nhè nhẹ rồi đứng sững.

Mũi thép không còn rọi đúng tâm đinh đồng trên tàvẹt nền lò nữa.

Thao ghé sát mặt kính lúp, áp đầu thước cặp cơ khí vào khe hở giữa mũi dọi và tâm mốc đồng, đọc từng vạch chia vi phân.

“Bốn phẩy hai milimét...” Thao nén hơi thở, lẩm bẩm.

“Sao rồi chú Thao?” Toàn ngồi thụp bên cạnh cảnh giới, thì thầm sốt ruột.

“Độ lệch tâm tim lò theo phương ngang đã vọt lên bốn phẩy hai milimét.” Thao nhanh chóng rút bút chì, ghi con số vừa đo được vào tập sổ công tác. “Không chỉ đá nóc võng xuống, mà toàn bộ đới trượt đá vách đang dạt nghiêng dữ dội. Lực nén cắt ngang đang bẻ gãy chân trụ than từng giờ.”

Đúng lúc ấy, từ phía ngách vận tải chính vọng lại tiếng đế ủng sắt nện dồn dập. Ánh đèn ắc quy quét qua khe nứt vách than, hắt những vệt sáng chao đảo vào khoảng rỗng.

“Có ánh đèn lạ bên ngách phụ số ba! Ra xem đứa nào lảng vảng!”

Tiếng quát the thé của gã đốc công thân tín của Cương xé toang không gian ngột ngạt.

Toàn đưa tay che chắn trước ngực Thao, ghé tai thì thầm “Tay chân lão Cương đi tuần! Nấp mau!”

Hai người ép sát lưng vào hốc đá sau trụ than. Toán tuần tra bước tới cửa rào dây thép gai, chĩa đèn măngxông dòm vào ngách rỗng. Đống đá vụn lở dốc đứng cùng khoảng tối hun hút khiến chúng chùn chân, không dám mò sâu vào bên trong vì sợ đá nóc rơi trúng đầu.

Một tên mặt quắt cầm đèn nhổ toẹt bãi nước bọt, gằn giọng “Cần gì chui vào cho bẩn xác! Giật cầu dao quạt gió phụ đi! Ngắt hẳn đường ống thông khí tươi, xem đứa nào bên trong thở nổi quá nửa tiếng!”Tiếng công tắc sắt đóng đánh “cạch” chát chúa. Cánh quạt đẩy khí tươi ngoài cửa ngách phụ ngừng quay hoàn toàn. Tiếng ủng sắt lạo xạo xa dần kèm chuỗi cười cợt lạnh tanh “Cứ nhốt kín ngách cụt lại. Có chuột bọ hay thợ chui lén thì cũng ngạt mà bò ra thôi!”

Toàn toan chồm dậy nhưng bị Thao kéo giật lại.

Đường ống cao su dẫn khí tươi xẹp lép trên nền đất. Mất luồng thông gió, khoảng không gian chật hẹp lập tức biến đổi ghê gớm. Khí mỏ tích tụ từ túi nứt đáy vỉa than bùng lên cuồn cuộn, nhanh chóng dâng ngập lòng lò.

Mùi trứng thối của khí sunphua xen lẫn thán khí xộc thẳng vào mũi. Không khí loãng dần, đốm sáng le lói của bóng đèn pin chập chờn rồi lịm tắt vì thiếu dưỡng khí.

“Khốn kiếp... ngột quá...” Toàn ôm chặt ngực, ngã khuỵu xuống lớp đá dăm. Anh th* d*c từng cơn đứt quãng, hai mắt đỏ ngầu, móng tay cào cấu xuống tàvẹt gỗ.

Đầu óc Thao quay cuồng dữ dội. Màng nhĩ ong lên, lồng ngực như bị tảng đá đè nghẹt không thể hít vào. Cơn choáng váng ập đến làm hai đầu gối anh rệu rã. Dù vậy, bàn tay phải của anh vẫn siết chặt quả dọi thép và tập sổ công tác, quyết không để rơi mất chứng cứ sống còn.

Anh cố bò tới kéo Toàn, nhưng cánh tay đã bủn rủn. Luồng khí độc như chiếc thòng lọng vô hình siết chặt lấy cổ họng hai người.

Giữa ranh giới mong manh của cơn hôn mê, một bàn tay thô ráp túm chặt cổ áo Thao giật mạnh về phía sau.

“Thao! Toàn! Ráng lên chúng mày!”

Tiếng hô khàn đục quen thuộc vang lên như sấm dội bên tai. Thao hé mắt, nhận ra bác Sâm trong chiếc mũ lò bạc màu. Hai chiếc khăn mặt vắt nước ướt sũng được bác nhanh như cắt áp chặt vào mũi miệng Thao và Toàn.

“Bác... Sâm...” Thao thều thào qua lớp vải ướt.

“Đừng nói! Cắn chặt răng ngậm khăn!” Bác Sâm quát khẽ. Người thợ già bốn mươi năm đội vỉa xốc nách Toàn, tay kia ghì chặt vai Thao, nửa kéo nửa dìu hai người trườn ngược về phía ngách thông gió cũ. Bác nắm rõ từng ngóc ngách và luồng gió đối lưu tự nhiên luồn qua các kẽ đá.

Nhờ luồng khí ẩm từ chiếc khăn ướt cản bớt khí độc, lồng ngực Thao dịu lại đôi chút. Bác Sâm đưa hai người vượt khỏi khu vực ngách cụt, men theo đường dốc ngược của giếng nghiêng phụ hướng thẳng lên mặt bằng.

Cả ba người trồi lên khỏi cửa hầm ngách cũ sau đồi thông, ngã nhoài trên đám cỏ may đẫm sương đêm.

Gió biển buốt giá ùa tới thổi tan hơi nóng ngột ngạt của đáy lò. Thao nằm vật ra nền đất ẩm, lồng ngực phập phồng đớp từng ngụm khí trời buốt lạnh. Toàn bên cạnh ho sặc sụa rồi dần hồi tỉnh, run rẩy nắm lấy bàn tay nứt nẻ của bác Sâm trong niềm xúc động nghẹn ngào.

Ánh bình minh đầu tiên vừa le lói phía chân trời ngoài vịnh Cửa Ông, rọi những vệt sáng màu lam nhạt qua tán thông già.

Thao từ từ mở bàn tay phải đang siết chặt quả dọi thép lạnh ngắt.

Ánh sáng ban mai rọi rõ từng chi tiết. Ngay cạnh mũi nhọn của quả dọi dính chặt một mẩu giấy dầu ép màu vàng ố—mẩu nhãn thuốc nổ công nghiệp rơi ra từ vách lò lúc đá nứt khi Thao giật dọi về.

Trên mẩu nhãn loang lổ bụi than, hàng chữ in kim loại hiện ra rành rọt cùng ký hiệu kíp nổ vi sai hình tam giác kép: mã hiệu lô thuốc nổ mìn định hướng năm 1972, có dấu khắc chìm chữ viết tắt tên của Đặng Khắc Cương.