Chương 5: Người Bạn Già

Ông không quay lại.

Thảo Nguyên đứng sau lưng ông thêm một lúc — ông biết cô đứng đó, nghe tiếng thở nhẹ, nghe cả cái im lặng cứng đầu của đứa trẻ không chịu đi trước khi có câu trả lời. Ông không ngoảnh mặt, không nói gì. Tay vẫn khoanh trước ngực, mắt vẫn nhìn vào lán phơi.

Cuối cùng tiếng dép kéo trên sân đất. Rồi tiếng cửa kẽo kẹt.

Cô bé vào nhà.

Ông đứng thêm một lúc rồi bước về phía bàn nhồi. Cúi xuống lấy một nắm đất từ thùng ủ, bắt đầu làm. Tay quen chỗ, làm mà không cần nghĩ.

Câu hỏi của cô bé không biến mất — nó còn đó, nằm đâu đó sau gáy ông. Nhưng ông đã quyết xong từ lúc cô vừa nói ra. Câu trả lời là không. Ông sẽ không dạy.

Không phải vì cô không đủ kiên nhẫn. Không phải vì nghề này khó. Là vì ông đã mất một người vì cái lò này rồi — người đứng ngay chỗ cô vừa đứng, cũng hỏi cũng học cũng tin rằng lửa không làm hại người biết cách đọc nó. Ông không có khả năng đứng nhìn thêm lần nữa.

Điều này ông không nói với cô. Không nói với ai.

Tay ông ấn xuống, xoay, ấn lại. Đất lạnh và dẻo, ướt vừa phải.

Chiều, trời bắt đầu hắt nắng xiên qua hàng cây ven bờ đất thì Võ Văn Tình dắt xe đạp vào cổng. Bánh xe lọc xọc trên đường đất gồ ghề, cái tiếng quen đến mức ông Phương nghe là biết ai trước khi nhìn.

Tình không gõ cổng — chưa bao giờ gõ. Dắt xe thẳng vào như ngày còn làm ở đây, chỉ là giờ không mang theo cái xô đất hay bao trấu nào cả. Mang theo một gói trà mạn nhỏ buộc dây chuối, kẹp ở ghiđông.

"Mày vẫn nhồi một mình hả." Tình dựng xe cạnh cột lán, nhìn bàn nhồi.

"Ừ." Ông Phương không ngừng tay.

Tình lấy gói trà đặt lên mặt bàn, kéo cái ghế gỗ thấp ra ngồi — cái ghế ông ta vẫn hay ngồi hồi còn làm đây, chân ghế bên trái ngắn hơn một chút, phải kê thêm mảnh gạch vụn dưới. Tình tự tìm mảnh gạch kê, ngồi xuống, khoanh tay nhìn bạn làm việc.

"Lò Tám Sự bên xã Mỹ Hạnh đóng cửa tuần trước rồi mày biết không."

Ông Phương biết. Nghe Huy nhắc qua. Không nói gì.

"Cái lò trấu cuối cùng còn lại ở vùng này." Tình với tay lấy ấm trà đã nguội trên bàn, rót vào hai cái ly mà ông chưa rửa từ sáng. "Thằng con Tám Sự xin vô làm khu công nghiệp Đức Hòa rồi. Nghe nói lương khá."

Ông Phương lấy viên gạch mộc vừa nhồi xong, đặt lên tấm ván phơi. Vuốt mặt gạch cho phẳng.

"Tốt cho nó."

"Ừ." Tình nhấp ngụm trà. Nhăn mặt. "Trà nguội rồi. Mày không uống à."

"Quên."

Hai người im lặng một lúc. Tiếng chim c* gáy đâu đó trong hàng cây bờ sông, một tiếng rồi thôi.

Tình kéo chân lên, ngồi xếp bằng trên ghế như đứa trẻ. "Tao nhớ hồi đó mình còn nhỏ — mùa nung cả xóm đỏ lửa. Từ xưởng nhà mày ra đến bờ sông, nhìn đâu cũng thấy khói. Ban đêm nhìn từ trên đê xuống, cứ như cả đồng đang cháy."

Ông Phương nghe. Tay không dừng.

"Hồi mình mới học nghề, tao hay leo lên mái lò ngồi. Mày nhớ không. Tía mày bắt gặp một lần, định đánh mà thấy tao ngồi đó im quá nên thôi." Tình cười khẽ, cái cười của người nhớ chuyện cũ mà không buồn. "Ngồi nhìn khói bay mà không biết mình đang nhìn cái gì. Chỉ thấy đẹp.""Nhớ." Ông Phương nói, giọng thấp. Lấy thêm một nắm đất.

"Bây giờ hết rồi. Lò Tám Sự tắt là hết." Tình ngừng. Nhìn vào hai cái lò cuối sân — đứng im, miệng đen và lạnh. "Trừ mày."

Ông Phương không nói gì. Đặt viên gạch thứ hai lên tấm ván.

Tình không hỏi về chuyện đất, không hỏi về Tuấn hay về biên bản thỏa thuận. Ông ta biết. Cái kiểu biết của người bạn lâu năm — biết điều gì hỏi được và điều gì để đó.

"Thằng Huy khỏe không."

"Vẫn vậy."

"Con Nguyên đang ở đây à. Tao thấy dép nhỏ ở thềm."

"Ừ."

Tình gật đầu, không hỏi thêm. Rót thêm trà vào ly mình, uống từng ngụm nhỏ. Nắng chiều kéo bóng hai người dài ra trên sân đất đỏ.

"Mày còn nhớ mẻ đó không — mẻ mình nung lần đầu có mày là thợ chánh." Tình nhìn lên trời, cái nhìn của người đang lục trí nhớ. "Hồi đó tao mới mười mấy theo phụ, mày đã ngoài hai mươi. Gạch ra lò đẹp, hai đứa cứ gõ thử từng viên nghe tiếng thanh mà sướng."

"Năm tám mươi tám." Ông Phương nói. "Mày mới mười chín. Tao hai mươi lăm."

Tình cười. "Ừ mày nhớ hơn tao. Mày nhớ số." Ngừng lại. "Thôi được, hai mươi lăm. Trẻ vậy mà đã cáng đáng lò chánh."

Ông Phương đặt viên thứ ba lên ván. Nhìn ba viên thẳng hàng, mép đều.

Tình ngồi cho đến khi trời gần tắt nắng. Đứng dậy, vươn vai, nhìn quanh xưởng một lần như người chào từ biệt một chỗ mình quen. Không nói ra điều đó.

"Thôi tao về. Bà nhà tao nấu cơm sớm."

"Ừ."

"Trà còn đó mày uống đi, đừng để nguội nữa."

Ông Phương gật đầu. Đi cùng Tình ra đến cổng. Tình dắt xe ra đường, quay lại vẫy tay một cái — không nói gì thêm. Ông đứng ở cổng nhìn theo cho đến khi bóng bạn khuất sau hàng cây đầu ngõ.

Quay vào. Không vào nhà — rẽ sang lán phơi.

Trong lán, hàng gạch mộc đứng thẳng, bóng tối đã bắt đầu ăn vào những khoảng giữa. Ông đi chậm dọc hàng, không bật đèn. Tay thả dọc theo người. Nghe tiếng dép mình trên đất khô.

Tiếng Tình còn văng vẳng — nhìn khói bay mà không biết mình đang nhìn cái gì. Câu đó ông nghe mà không đáp, nhưng biết Tình không cần ông đáp. Hai người hiểu nhau theo kiểu không cần giải thích — học chung một nghề, cùng một thầy, cùng đứng canh những mẻ lửa mà ngoài người trong nghề ra chẳng biết trông cậy vào ai.

Bây giờ chỉ còn mình ông.

Từ bậc thềm nhà, tiếng bút chì kéo trên giấy — Thảo Nguyên đang làm bài. Ông không nhìn về phía đó. Nghe tiếng chì dừng lại một lần, như cô bé ngẩng đầu nhìn ra lán, rồi tiếp tục.

Ông đứng lại trước hàng gạch cuối. Giơ tay, đặt lòng bàn tay lên mặt một viên — đất khô, ráp, mát và chắc. Không còn lún khi ấn. Đã sẵn sàng cho lửa từ lúc nào không hay.

Ông rút tay ra.

Quay về phía nhà. Đi thẳng, không ngoảnh lại phía cô bé đang ngồi ở thềm.