Chương 9: Đêm Trắng Bóc Tách Tài Khoản 39

Gió bấc rít từng cơn qua khe liếp gian kho xép Phòng Nông nghiệp huyện Bình Lạc, mang theo cái rét ngọt căm căm của vùng bán sơn địa. Lê Quốc Anh bồn chồn rảo bước quanh chiếc bàn gỗ tạp kê sát vách đất. Cứ chốc lát, cậu lại đưa tay đẩy gọng kính cận nhựa đen, ghé sát mắt vào khe cửa sổ chằng dây thép gai để ngóng sang dãy nhà hai tầng quét vôi vàng của Ủy ban nhân dân huyện đang chìm dần trong màn sương đông xám đục.

Đã hơn một tiếng đồng hồ trôi qua kể từ lúc Biên Hữu Trực một mình nhận công văn hỏa tốc bước sang phòng làm việc của Phó Chủ tịch thường trực Trần Khắc Viêm. Quốc Anh không sao nén nổi sự lo lắng cồn cào trong dạ. Cậu thừa hiểu Viêm là con người thế nào qua những lời đồn đại ở cơ sở — một tay quan chức địa phương độc đoán, thâm hiểm, nắm trọn quyền sinh quyền sát kinh tế cả huyện. Để người thầy già mang thương tật chiến tranh một mình bước vào hang hùm miệng cọp là điều khiến Quốc Anh đứng ngồi không yên.

Ở góc phòng, Hoàng Thị Loan ngồi im lặng bên chiếc hòm tôn đựng con dấu niêm phong, hai bàn tay mảnh khảnh ấp chặt lấy thân ấm tích ủ chè xanh để tìm chút hơi ấm. Thấy Quốc Anh cứ đi lại không yên, Loan khẽ bảo “Anh Quốc Anh, anh uống ngụm nước nóng đi. Chú Trực từng đi qua lửa đạn Điện Biên, chú ấy vững vàng lắm, anh đừng quá sốt ruột.”

“Tôi biết chứ,” Quốc Anh thở dài, giọng trầm xuống đầy trăn trở. “Nhưng đây là mặt trận không tiếng súng. Bọn họ sẵn sàng dùng cả quyền lực hành chính lẫn thủ đoạn đê hèn để bịt miệng đoàn ta.”

Vừa dứt lời, tiếng then cổng sắt ngoài sân khẽ kẽo kẹt r*n r*. Quốc Anh giật mình, lập tức kéo then gỗ lao ra bậu cửa. Dưới bóng hoàng hôn nhập nhoạng, dáng người cao gầy quen thuộc với bước chân tập tễnh đang chậm rãi bước qua khoảng sân đất đỏ trơn trượt.

“Thủ trưởng Trực!” Quốc Anh reo khẽ, tảng đá nặng trịch trong lồng ngực như vừa được trút bỏ.

Nhưng ngay khi ông Trực bước qua bậu cửa, mắt Quốc Anh bỗng đờ đẫn. Dưới quầng sáng vàng vọt của ngọn đèn dầu, vạt gấu quần Tô Châu bạc màu bên chân phải của người lính già ướt sũng vệt nước chè sẫm màu. Tệ hơn nữa, mép vải thô bị xé rách một đường sắc lẹm, để lộ vết cứa đỏ ửng còn rỉ máu tươi nơi cổ chân gầy guộc.

Quốc Anh vội đỡ lấy chiếc cặp da simili sờn góc từ tay ông, giọng run rẩy vì kinh hãi “Chú Trực! Chân chú… Trời ơi, Trần Khắc Viêm đã làm gì chú bên đó?”

Loan hốt hoảng bật dậy, vội vã chạy tìm chiếc khăn bông sạch cùng lọ thuốc sát trùng màu đỏ son.

Ông Trực nhẹ nhàng xua tay, ra hiệu cho hai người trẻ giữ bình tĩnh. Ông ngồi xuống chiếc ghế đẩu cập kênh, tháo cặp kính lão đồi mồi buộc dây dù sau gáy, đưa ngón tay chai sần xoa nhẹ sống mũi mỏi nhừ “Không có gì ghê gớm đâu. Chỉ là một chiếc chén trà sứ nứt bị đập vỡ thôi.”

Nhận chiếc khăn ấm từ tay Loan để lau vết bẩn bám trên gấu quần, ông Trực chậm rãi thuật lại cuộc đối đầu tại phòng làm việc của Viêm. Từng lời kể đanh thép khiến Quốc Anh rùng mình, hai bàn tay siết chặt thành nắm đấm vì phẫn nộ “Hắn trơ trẽn đến mức dám mang Huân chương Lao động hạng Ba ra mua chuộc chú, đòi khoanh nợ nội bộ bốn trăm tám mươi triệu đồng để ngân sách Nhà nước gánh thay cho bọn con buôn? Đã thế, khi bị chú vạch trần tim đen, hắn còn dám đập chén đe dọa sinh tử nhắm vào bước chân của chú!”

“Đó là bản chất của kẻ quyền lực khi bị dồn vào chân tường,” ông Trực mỉm cười nhạt, ánh mắt đanh lại sắc sảo. “Càng giở trò đe dọa vũ lực, càng chứng tỏ liên minh Viêm – Đạt đang run sợ. Chúng sợ chúng ta chạm vào nguồn cơn thực sự của khoản nợ khổng lồ kia.”

Nói đoạn, ông Trực luồn tay vào túi ngực áo bông, rút ra mẩu giấy xé từ lề trang sổ nhật ký quỹ mà kế toán trưởng Nguyễn Thị Nhàn lén nhét cho ông lúc sáng, trải lên mặt bàn “Nhàn đã hé lộ một manh mối sống còn: cuốn sổ phụ thật đang giấu dưới sàn gác xép Quỹ Tín dụng. Nhưng Quốc Anh này, chúng ta chưa thể tùy tiện lên gác xép khám xét khi chưa nắm chắc bằng chứng hạch toán trên số liệu chính thức. Phải dùng chính những con số trên sổ cái của chúng để khóa chặt mọi đường chối cãi.”

Ông Trực nhìn thẳng vào mắt Quốc Anh, giọng dứt khoát:“Đêm nay ta không ngủ. Cậu mở ngay hai hòm tài liệu niêm phong ra. Mục tiêu rà soát trọng tâm đêm nay là Tài khoản ba mươi chín — tài khoản treo cho vay quá hạn. Toàn bộ bốn trăm tám mươi triệu đồng nợ khống đều được chúng giấu sau tấm bình phong này!”

Lồng ngực Quốc Anh bùng lên ngọn lửa nhiệt huyết. Cậu gật đầu quả quyết “Rõ, thưa thủ trưởng! Cháu sẽ bóc tách đến tận cùng chân tướng từng con số!”

Loan thoăn thoắt dùng mũi dao rạch đứt dải sáp niêm phong trên nắp hai hòm gỗ thông, cẩn thận bốc từng chồng khế ước vay nợ và sổ nhật ký chứng từ đặt lên mặt bàn.

Đêm trung du càng về khuya càng buốt giá thấu xương. Gió ngoài trời đập thình thình vào mái ngói tây rêu phong, nhưng bên trong gian kho xép, không khí lại nóng rực như một trận địa thầm lặng.

Ngọn đèn bão được vặn bấc lên mức sáng nhất, tỏa quầng sáng ấm soi rõ từng trang sổ cái khổ lớn ố vàng. Quốc Anh ngồi ngay ngắn trước bàn, đặt chiếc bàn tính gỗ mun ngay tầm tay phải, cuốn sổ tay kẻ ô ly mở sẵn cùng cây bút kim tinh mực xanh đen.

“Lách cách… lách cách… lách cách…”

Tiếng hạt bàn tính gỗ mun gõ vào nhau giòn giã, dồn dập vang lên giữa đêm tịch mịch. Bàn tay Quốc Anh lướt thoăn thoắt trên từng hàng hạt gỗ. Cậu tỉ mỉ lật từng tờ nhật ký chứng từ, bóc tách dòng đối ứng giữa Tài khoản 39 với Tài khoản 11 tiền mặt và các tài khoản thanh toán trung gian.

Đôi lông mày thanh tú sau cặp kính cận dần nhíu chặt lại. Càng lần giở, Quốc Anh càng phát hiện những bất thường nghiêm trọng.

Theo nguyên tắc kế toán ngân khố, nếu thực sự giải ngân cho ba trăm hai mươi hộ nông dân vay vốn mua lúa giống, phân bón theo cơ chế Khoán 10, các bút toán chi phải phát sinh rải rác từng đợt vài trăm ngàn hoặc một hai triệu đồng theo lịch gieo cấy mùa vụ của từng hợp tác xã.

Thế nhưng trên cột đối ứng của Tài khoản 39, tuyệt nhiên không có một dòng tiền mặt nào chảy ra từng món nhỏ như vậy!

Toàn bộ bốn trăm tám mươi triệu đồng được hạch toán đúp qua thủ đoạn ngụy tạo vô cùng tinh vi: Quỹ Tín dụng lập danh sách ba trăm hai mươi bộ khế ước khống mang tên nông dân nghèo để hợp thức hóa đầu vào nợ quá hạn trên Tài khoản 39; nhưng ở chiều ngược lại, dòng tiền mặt thực tế không hề về tay xã viên. Chúng được gom thành những khoản tiền mặt khổng lồ qua đúng mười hai lệnh chi tiền mặt khẩn cấp!

Mỗi lệnh chi mang con số tròn trĩnh từ ba mươi triệu đến năm mươi triệu đồng chẵn — tương tự quy mô món tiền trên tờ phiếu chi tạm ứng ngoại bảng số 09 mà chị Nhàn từng đánh rơi. Nhưng trên tất cả mười hai lệnh chi nội bảng này, mục lý do đều ghi trơ trẽn cụm từ giống hệt nhau: “Tạm ứng thu mua nông sản thời vụ”.

Quốc Anh nuốt nước bọt khan, sống lưng lạnh toát khi đọc đến tên người ký nhận tiền mặt ở góc dưới. Đó hoàn toàn không phải các chủ nhiệm hợp tác xã hay nông dân xóm Đồi, thôn Trại, mà là tên của những trùm buôn đồng thỏi kim khí và vàng lá khét tiếng ngoài thị xã!

Bọn chúng đã rút sạch tiền mặt trong kho quỹ đem đi đầu cơ buôn lậu và tích trữ vàng miếng, rồi nhẫn tâm đổ ụp khoản nợ khổng lồ ấy lên đầu những người nông dân chân lấm tay bùn!

Đêm đã tàn, ngoài xa vẳng lại tiếng gà gáy canh tư eo óc xé toang màn sương buốt.

Quốc Anh gạt hạt bàn tính cuối cùng về vị trí cân đối. Mắt cậu hoa lên, ngực đập thình thịch trước con số đối chiếu tàn nhẫn trên trang giấy.

Dưới ánh đèn dầu hắt bóng chiếc bàn tính lên vách đất, Quốc Anh run rẩy buông cây bút kim tinh, ngẩng đầu nhìn người thầy già với đôi mắt đờ đẫn vì bàng hoàng. Cậu chỉ ngón tay run run vào dòng số liệu cân đối cuối cùng trên trang sổ cái, giọng nghẹn lại “Chú Trực ơi, kho quỹ của Quỹ Tín dụng hiện tại là kho rỗng, bốn trăm tám mươi triệu đồng tiền mặt đã bị rút cạn từ trước khi chúng ta về đây!”