Chương 6: Bóng Đêm Quanh Gian Kho Xép

Biên Hữu Trực thu ánh mắt khỏi khung cửa sổ, quay lưng lại với cái nhìn sắc lạnh của Hoàng Bá Đạt ngoài hành lang trụ sở Quỹ Tín dụng. Bàn tay ông siết nhẹ quai chiếc cặp da simili sờn mép, nét mặt sạm dày gió sương đanh lại kiên định.

“Cô Loan, chú Quốc Anh,” giọng ông Trực trầm tĩnh nhưng dứt khoát. “Hai người kiểm tra lại dây niêm phong, rồi cùng khiêng hai hòm tài liệu này về gian kho xép của đoàn. Phải đóng chốt cửa cẩn thận, tuyệt đối không để ai tiếp cận.”

Khi hai hòm gỗ thông chứa ba trăm hai mươi bộ khế ước đã được chuyển an toàn về gian kho tạm Phòng Nông nghiệp, ông Trực phân công “Quốc Anh lấy xe đạp Thống Nhất sang Ban quản trị Hợp tác xã Minh Khai, đối chiếu ngay sổ giao nhận vật tư và danh sách chia ruộng khoán xem có khớp danh sách nợ không. Tôi với cô Loan lội bùn xuống thôn Trại và xóm Chùa của Đồng Tâm. Phải gặp tận mặt, nghe tận tai bà con nói.”

Buổi chiều đầu đông, bầu trời Bình Lạc trĩu nặng một màu u ám. Mưa phùn rây hạt buốt giá lên những triền đồi cọ xơ xác. Con đường đất đỏ men bờ kênh nhão nhoét, trơn như đổ mỡ. Mỗi bước đi khập khiễng, mảnh đạn pháo trong bắp chân phải của Trực lại nhói buốt theo từng cơn gió bấc. Ông cắn chặt môi, chống gậy tre từng bước dò đường, còn Loan cẩn thận che vạt áo mưa ni lông bảo vệ cặp tài liệu mang theo.

Bước vào căn nhà tranh vách đất của gia đình anh Bùi Văn Khoa ở đầu thôn Trại, Trực thấy gian bếp tro tàn lạnh ngắt. Trên chiếc chõng tre ọp ẹp, ba đứa trẻ nhem nhuốc đang chia nhau nửa củ sắn luộc sượng. Chiếc vại sành góc nhà cạn trơ đáy, chỉ còn dính vài hạt thóc lép mốc thếch bám quanh thành. Những mảnh ruộng nứt nẻ sau vụ cày ải ngoài kia vẫn đang mỏi mòn ngóng chờ nước và hạt giống mới, trong khi nỗi oan khiên ngút trời đang đè nặng lên từng nóc nhà nghèo.

Khi Trực mở tập hồ sơ trích sao, hỏi về khoản nợ một triệu năm trăm ngàn đồng đứng tên mình tại Quỹ Tín dụng, anh Khoa sững sờ, đánh rơi mẩu sắn xuống nền đất. Người nông dân quanh năm lam lũ bỗng quỳ sụp xuống, hai mắt đỏ hoe vì uất nghẹn “Oan khốc quá ông cán bộ ơi! Nhà tôi ba đời nghèo khó, vụ vừa rồi hạn hán mất trắng, thóc giống cho vụ đôngxuân này còn chưa biết bấu víu vào đâu. Đợt trước đội sản xuất bảo lên ủy ban điểm chỉ nhận ruộng theo Khoán 10, rồi ký nhận một bao phân đạm hỗ trợ. Chúng tôi dốt chữ, cán bộ bảo ấn ngón tay vào giấy bản thì ấn thôi, chứ một đồng tiền mặt của quỹ tín dụng nhà tôi nào có trông thấy bao giờ!”

Rời thôn Trại, Trực và Loan sang xóm Chùa, ghé túp lều của bà Sen góa bụa nuôi hai con nhỏ. Tình cảnh cũng bi đát y hệt. Bà Mùi vừa khóc vừa giơ hai bàn tay thô ráp nứt nẻ vì bùn rét ra trần tình. Hồ sơ ghi bà nợ một triệu đồng chẵn, nhưng thực tế bà chỉ điểm chỉ nhận ruộng khoán đầu mùa. Mọi xã viên ông Trực tiếp xúc trong buổi chiều mưa rét đều khẳng định họ chỉ ký tên vào danh sách nhận phân bón vụ trước hoặc điểm chỉ nhận diện tích ruộng khoán mới, hoàn toàn không hề nhận tiền mặt từ quỹ tín dụng.

Nỗi oan khuất của người nông dân nghèo đè nặng lên tâm can người lính Điện Biên. Ông Trực khẽ nắm lấy bàn tay gầy guộc, lạnh ngắt của bà Mùi, giọng nghẹn lại “Bác yên tâm. Có đoàn thanh tra Ngân hàng Nhà nước ở đây, chúng tôi quyết không để ai cướp đi hạt thóc giống hay con trâu cày của bà con.”

Chập tối, bóng đen nuốt trọn những rặng tre quanh thị trấn Bình Lạc. Trực và Loan trở về gian kho xép ẩm thấp trong bộ dạng ướt sũng, bùn đất đỏ bám chặt lên tận đầu gối. Trực quẹt que diêm châm ngọn đèn bão đặt giữa bàn. Quầng sáng vàng vọt hắt lên những mảng tường loang lổ, xua bớt cái lạnh lẽo của gian kho.

Cánh cửa gỗ ken kẽo kẹt mở ra, Quốc Anh bước vào. Gương mặt chàng thanh tra viên trẻ đỏ bừng vì giận dữ. Quốc Anh dựng chiếc xe đạp Thống Nhất vào góc tường, đặt mạnh cuốn sổ tay kẻ ô ly lên mặt bàn gỗ cập kênh “Thủ trưởng Trực! Bọn chúng lộng quyền và trơ trẽn quá mức!”Trực với tay nhấc chiếc ấm tích ủ trong giành giẻ, rót bát nước chè xanh bốc khói đưa tận tay Quốc Anh “Uống ngụm nước cho ấm người đã. Bình tĩnh kể lại xem bên Ban quản trị Hợp tác xã Minh Khai ra sao?”

Quốc Anh đỡ lấy bát nước chè, uống một ngụm lớn rồi gạt giọt nước mưa trên gọng kính cận, bức xúc báo cáo “Cháu sang Minh Khai từ đầu giờ chiều, nhưng cán bộ địa phương tìm đủ cách gây khó dễ, cản trở việc xem sổ sản xuất. Lúc thì họ bảo người giữ chìa khóa tủ tài liệu đi họp ngoài huyện, lúc lại nói đi vắng. Cháu kiên quyết yêu cầu lập biên bản thì họ mới lúng túng xin khất đến sáng mai.”

Quốc Anh siết chặt nắm tay, giọng chùng xuống đầy căm phẫn “Chưa hết đâu chú! Lúc cháu ghé quán nước cổng chợ huyện chờ tạnh mưa, hai tên tay chân của Hoàng Bá Đạt bám theo ngồi ép sát. Chúng rút từ túi áo đại hàn một bọc tiền dày cộp đẩy sang phía cháu, gạ gẫm đút lót một món lớn để xin bỏ qua sai sót trên sổ sách!”

“Thế cậu xử trí thế nào?” Trực nhìn người học trò.

“Cháu gạt phắt bọc tiền, đứng bật dậy chỉ thẳng vào mặt chúng nó,” Quốc Anh ngẩng cao đầu. “Cháu bảo: Các người cất ngay trò bẩn thỉu này đi! Bút mực của đoàn thanh tra tỉnh không phải thứ đem ra mua bán! Thấy cháu làm dữ, bọn chúng lấm lét thu tiền rồi lủi mất vào ngõ chợ.”

Đôi mắt Trực ánh lên niềm tin cậy, ông vỗ nhẹ lên vai người học trò “Làm tốt lắm, chú Quốc Anh! Cháu đã giữ vững dũng khí của người cán bộ cách mạng. Đồng tiền bất chính thời buổi tranh tối tranh sáng này có sức cám dỗ ghê gớm, nhưng chúng ta là người cầm cân nảy mực tài chính của Nhà nước, trước những thủ đoạn mua chuộc bẩn thỉu dứt khoát không được lung lay. Một nét bút run rẩy là đẩy hàng trăm gia đình vào cảnh khốn cùng. Hai cháu phải luôn ghi nhớ điều đó.”

“Chú Trực… anh Quốc Anh… mọi người nhìn này!”

Tiếng kêu thảng thốt của Loan cắt ngang cuộc trò chuyện. Cô vừa bước lại góc phòng kiểm tra hai hòm tài liệu niêm phong thì sững sờ chỉ tay lên bệ cửa sổ.

Gió bấc thốc qua khe hở làm ngọn lửa đèn bão chao đảo. Chốt khóa cửa sổ gian kho tạm vừa bị ai đó dùng xà beng cạy bật bung trong lúc mọi người đi vắng, then gỗ gãy gập, vôi vữa bong tróc rơi lả tả trên nền đất ẩm.

Trực bước nhanh tới, rút chiếc đèn pin bật công tắc rọi thẳng lên bệ cửa sổ. Dưới ánh đèn pin lướt qua bệ cửa sổ loang lổ bùn đất đỏ, một dấu chân dép rọ cao su còn in hằn cạnh vết cạy kim loại sắc lẹm, báo hiệu đoàn thanh tra đã lọt vào tầm ngắm của những kẻ giấu mặt.