Chương 13: Nổi Lửa Thuần Dương

Lời cảnh báo của phu lò Cẩu vừa dứt, không khí trong gian chái xưởng gốm họ Hoa như đặc quánh lại. Gió bấc từ triền sông Cả luồn qua khe liếp rít lên từng hồi buốt lạnh.

Trọng Lạc siết chặt hai nắm đấm, khớp xương kêu răng rắc: — Lão Thụ thật sự cùng đường phát điên rồi! Dám đem cả mạng người và tro cốt cha ta ra làm mồi lửa!

Cụ Hoa Thiệu Hùng khẽ xua tay, ánh mắt già nua vẫn lắng sâu như mặt nước giếng khơi. Cụ nhìn gã phu lò đang run rẩy nép bên chân cột, lại nhìn hai tên thích khách bị trói gập cánh khuỷu góc nhà: — Lửa tà dẫu bốc cao đến đâu cũng không che nổi mắt trời. Chú Bản, mau dẫn ba người này xuống căn hầm ủ đất phía sau hậu xưởng khóa chặt lại. Chuyện cơm nước canh phòng giao cho hai tuần đinh thân tín, tuyệt đối không để rò rỉ nửa lời ra bến Than.

— Cụ cứ yên tâm! — Đỗ Văn Bản dõng dạc nhận lệnh, vung cây côn sắt lùa đám tù binh ra phía sau.

Khi tiếng bước chân khuất hẳn, gian nhà chỉ còn lại hai ông cháu trước chiếc phản lim bọc vải chàm. Cụ Hùng thắp thêm một tuần hương nén, làn khói trầm mỏng manh uốn lượn quanh nửa chiếc đòn gánh tre gãy. Nhìn gương mặt căng thẳng còn vương nét trẻ con của Trọng Lạc, cụ chậm rãi cất giọng: — Thời gian của chúng ta không còn nhiều nữa, con ạ. Lão Thụ muốn đốt xưởng hủy chứng, Lý trưởng lại ép hạn ngày rằm. Nhưng trước khi đưa mối oan khuất mười năm này ra công đường phân xử, ta phải lo cho cha con một chốn nương thân ấm áp. Người chết trôi dạt mười năm trong hố vôi lạnh lẽo, không thể để người tiếp tục nằm trơ trọi trên manh chiếu chàm thế này được.

Trọng Lạc nghẹn ngào ngước nhìn cụ: — Ý ông là… hũ tiểu sành thuần dương?

— Phải, hũ thuần dương! — Cụ Hùng gật đầu, đôi mắt ánh lên ngọn lửa kiên định — Đêm nay, ta và con sẽ cùng nhau nổi lửa lò bầu.

Hai ông cháu bước sang gian kho chứa đất bãi. Dưới ánh đèn dầu leo lét, cụ Hùng cúi xuống nhấc tấm ván sồi che miệng hầm sâu, vốc lên một nắm đất sét vàng óng, dẻo quánh và mát rượi. Đất này cụ đã cho đào từ tầng sâu ba trượng dưới bãi bồi sông Cả từ mùa xuân trước, qua ba lần lọc rác rễ mục, phơi sương ba tháng ròng rã.

Cụ mở chiếc hũ sành con trên kệ, cẩn thận rải từng vốc bột thạch anh trắng muốt, giã mịn tơi như cám nếp lên khối đất sét: — Lạc, con ghé vai nhào cùng ta. Đất sét bãi bồi mang tính âm của phù sa sông nước, bột đá thạch anh lại chứa tinh hoa thuần dương của núi đá ngàn năm. Trộn hai thứ này phải dùng lực từ gốc bàn tay, vừa đảo vừa đập chan chát cho thấu ruột thấu gan. Một hạt sạn nhỏ, một bọt khí sót lại cũng sẽ làm hỏng xương gốm khi vào lửa dữ.

Trọng Lạc c** tr*n để lộ bả vai hãy còn vệt bầm tím do nhát mai sắt đêm trước, nén cơn nhức mỏi, dốc toàn bộ sức lực của chàng trai tuổi đôi mươi vào từng nhịp nhào nặn. Tiếng đất sét dập vào cối đá vang lên rộn rã, át đi nỗi âu lo trĩu nặng trong lòng. Dưới sự chỉ dẫn tỉ mỉ của cụ già tám mươi tuổi, từng thớ đất quánh mịn dần, dẻo quánh như bột bánh giầy, không còn một gợn nhỏ.

Đến canh ba, khối đất luyện xong được cụ Hùng đặt lên mâm bàn xoay gỗ lim. Cụ ngồi xuống chiếc đòn thấp, đôi bàn chân gầy guộc nhịp nhàng đạp bàn đạp, chiếc bàn xoay bắt đầu quay tít. Bàn tay thô ráp, chai sần qua ngót một đời người nương theo vòng xoay, kéo khối bùn đất vươn cao.

— Đặt tay vào đây, con! — Cụ Hùng khẽ gọi.Trọng Lạc áp lòng bàn tay còn vương bùn đất vào bên ngoài thớ gốm đang xoay tròn. Cậu cảm nhận được sự ấm nóng kỳ lạ truyền qua lớp da thịt chai sạn của ông nội nuôi sang tay mình. Dưới bốn bàn tay cùng chung một nhịp đập, chiếc hũ tiểu dần hiện rõ hình hài: đáy hũ nở nang vững chãi tựa thế núi, thân hũ thon gọn thanh thoát, bốn góc đắp nổi hình mây cuộn chở che. Từng đường vuốt miết chuẩn xác không thừa một ly, toát lên vẻ trang nghiêm và tôn kính vô ngần.

Khi chiếc hũ mộc thành hình, cụ Hùng đích thân dùng chổi lông đót quét lên thân gốm lớp men tro bí truyền. Men da chuối pha từ tro rơm nếp vỏ vàng của vụ mùa tháng Mười, hòa cùng bùn phù sa sông Cả và nước lá dong già cô đặc, phủ một lớp nâu bóng mịn màng.

Cụ Hùng nhìn Trọng Lạc, giọng trầm nghiêm như truyền lại gia tài sinh mệnh: — Chiếc hũ này mang linh hồn của đất mẹ và lòng hiếu thảo của con. Khi đưa vào lò bầu, ngọn lửa thuần dương phải đỏ rực liên tục ba ngày ba đêm không được suy suyển dẫu trời long đất lở. Lửa non một khắc, men sẽ xỉn màu; lửa quá một độ, xương gốm sẽ rộp nứt. Giữ được ngọn lửa này trọn vẹn, chân tướng mối oan mười năm của cha con mới có ngày bừng sáng.

Vừa lúc ấy, Đỗ Văn Bản từ ngoài bước vào, trên mình khoác chiếc áo tơi lá sẫm màu, tay lăm lăm côn sắt: — Thưa cụ, mọi việc con đã thu xếp ổn thỏa. Con đã bố trí sáu tuần đinh mang gậy gộc chia nhau nấp sau rặng tre gai bọc mé sông. Mấy bác thợ gốm xóm trên cũng được báo trước, nhà nào cũng chuẩn bị sẵn chậu thau múc nước sông Cả, chỉ cần nghe một tiếng mõ là túa ra ngay. Con sẽ đích thân phục kích ở lối ngõ vào xưởng.

— Tốt lắm, chú Bản. Nhớ dặn anh em chớ manh động làm kinh động kẻ gian trước khi chúng lộ diện — Cụ Hùng dặn dò.

Chiếc hũ tiểu sành thuần dương được cụ Hùng nâng niu đặt vào vị trí đắc địa nhất giữa vòm lò bầu. Trọng Lạc châm ngọn đuốc rơm nếp ném vào cửa lò. Củi mấu khô nỏ bén lửa bốc lên ngùn ngụt, tiếng củi reo tí tách rộn rã, tỏa ra luồng hơi ấm xua tan giá buốt của màn đêm.

Đêm đầu tiên của mẻ nung trôi qua trong bầu không khí căng thẳng nghẹt thở. Cụ Hùng ngồi trên chiếc ghế tre bên cửa lò, mắt không rời khe thăm lửa, thỉnh thoảng nhắc Trọng Lạc thêm từng thanh củi bàng khô để giữ ngọn lửa luôn ở sắc đỏ cam thuần khiết. Gương mặt ngăm đen dãi dầu của chàng trai trẻ nhuốm đỏ ánh lửa lò, ánh mắt sáng rực vẻ kiên nghị khi cậu thức trắng đêm canh giữ ngọn lửa cội nguồn cho người cha khuất bóng.

Sang đến ngày thứ hai, lửa lò đã ngấm sâu vào từng thớ gốm, vòm lò bầu rực sáng như một vầng thái dương thu nhỏ giữa xóm nghề Cổ Lũy. Dân làng đi ngang qua chỉ thấy khói lam nghi ngút bay lên trời cao, không ai hay biết bên trong đang tôi luyện một chứng tích công lý.

Thời gian chầm chậm trôi về giữa đêm thứ hai. Gió sông Cả bỗng đổi hướng, rít qua mái rạ từng cơn gắt gỏng.

Trọng Lạc vừa đưa thêm một thanh củi mấu vào cửa lò thì cụ Hùng bỗng giật mình đứng phắt dậy. Đôi mắt tinh tường của cụ nheo lại, cánh mũi khẽ phập phồng.

Theo luồng gió chướng thốc mạnh từ mé rào tre, một mùi dầu trẩu nồng nặc, hăng hắc lạ thường bỗng tạt thẳng vào cửa lò, kéo theo đó là những tiếng bước chân dồn dập, lạo xạo đạp lên lá khô quanh hàng rào xưởng gốm.