Chương 25: Nắng Mới Trên Bãi Thạch Bi

Tiếng hò dô của đám trai tráng từ bìa rừng dội về bãi cát cắt ngang sương sớm lúc chuyển canh. Cụ Mạch Vĩnh Cát khẽ vén phên nứa cửa xưởng, chống gậy tre chậm rãi bước ra bờ bãi.

Ở phía chân trời, vầng thái dương nhô lên rọi ánh vàng óng ả xuống bãi cát Thạch Bi và mặt biển Sa Huỳnh. Những ngọn sóng bãi ngang gầm thét suốt chuỗi ngày bão dữ nay vỗ về bờ đá êm đềm như dải lụa biếc, bọt sóng lăn tăn trườn lên cát mịn, tuyệt nhiên không còn dấu tích hung tàn của trận cuồng phong vừa dứt.

Cụ Cát khoan thai bước đến mỏm đá hoa cương đầu lạch. Lão thợ cả chín mươi hai tuổi tựa lưng vào phiến đá quen thuộc, thong thả quệt vôi nhai miếng trầu cay nồng. Vị cay ấm quyện cùng gió biển mặn mòi xua đi cái se lạnh ban mai.

Bên cạnh cụ, lão hoa tiêu Lý Thượng Châm đã hạ chiếc tù và vỏ ốc u xuống mặt đá từ lúc nào. Vật bất ly thân từng cùng lão bốn mươi năm vượt sóng định hướng giữa đêm bão nay nằm yên ắng. Lão Châm khẽ vươn vai, mắt chột nheo lại trong nụ cười thanh thản — Anh Cả xem kìa, biển sớm nay phẳng lặng tựa gương soi. Em cầm lái hoa tiêu cửa này ngót bốn mươi năm, chưa từng thấy bọt sóng lại dẻo và đằm đến thế.

Cụ Cát nhai miếng trầu đỏ thắm khóe môi. Đôi mắt đục mờ nay sáng rõ sau chuỗi ngày đắp thuốc rễ bần và tía tô, vết rách khóe mắt đã liền sẹo như nét khắc thời gian. Cụ khẽ gật đầu — Biển giận bao nhiêu thì khi nguôi lại bao dung bấy nhiêu, chú Châm à. Trận bão cuốn phăng đê tạm, nhấn chìm thuyền gỗ, nhưng đổi lại cho xóm mình cái nghĩa tình bền chặt.

Cụ Cát phóng tầm mắt nhìn về xóm mới dưới chân núi hoa cương. Ở bãi đất bồi gần mó Nước Trong, hơn một trăm năm mươi người tị nạn Cồn Én nay đã có chốn an cư vững chãi. Tiếng búa gõ, cưa xẻ rộn rã hòa cùng tiếng cười nói râm ran. Những nóc nhà mái tranh thơm mùi rơm rạ đang dần thành hình.

Giữa đám đông, Đề Đốc Đoàn Chấn Lạc cởi bỏ áo gấm quan nha, khoác manh áo nâu sồng của dân chài, để lộ bả vai đã kéo da non. Vị tướng quân bặm trợn ngày nào giờ lưng áo đẫm mồ hôi, cùng ba binh sĩ Thủy quân thoăn thoắt chuyền tre, nẹp kèo, lợp phên tranh che mưa nắng cho các gia đình Cồn Én. Không còn ranh giới quan quân, chỉ còn tình đồng bào hoạn nạn sẻ chia.

Bên dòng nước ngọt mát lành dẫn từ mó Nước Trong qua máng bương tre dài hàng trăm trượng, khói bếp tỏa lên nghi ngút. Thục Nương cùng phụ nữ trong xóm thoăn thoắt xới từng bát cơm nếp nóng từ kho lương cứu tế chia cho bà con. Cách đó không xa, bé Mầm bảy tuổi xúng xính trong manh áo mới, hai tay ôm chặt con cá gỗ đẽo bóng loáng với hai mắt cườm đen nhánh. Con bé lon ton chạy quanh sân, tiếng cười trong trẻo xua tan ký ức kinh hoàng nơi cồn cát sạt lở.

Lão Châm nhìn bóng vị tướng quân cặm cụi nện cọc dựng nhà, khẽ tặc lưỡi — Quan Đề Đốc mà chịu xắn tay vác gỗ, bện rơm cùng dân nghèo, em sống đến hoa râm mái đầu mới thấy. Người ta phục là phục cái đức của Anh Cả và mười hai chiếc thuyền nan họ Mạch.

Cụ Cát lắc đầu đôn hậu — Tướng quân Chấn Lạc vốn là bậc trượng phu biết phục thiện. Bão táp dẫu nghiệt ngã nhưng giúp người ta nhận ra lẽ phải. Người có tâm thì ở đâu cũng vì dân, nan tre có dẻo thì thuyền mới vượt nổi sóng dữ.Tiếng hò dô ngoài bìa rừng mỗi lúc một vang dội, dồn dập kéo về bãi cát.

Dẫn đầu đoàn trai tráng chính là Mạch Hoài Ân. Chàng thợ cả mười chín tuổi c** tr*n để lộ lồng ngực vạm vỡ, da bánh mật bóng loáng mặn mòi, bắp tay đỡ trên vai bó tre lồ ô đại ngàn óng ả sắc ngọc bích vừa đốn từ rừng sâu. Phía sau chàng, hàng chục trai tráng cùng phu lương khỏe mạnh bước rầm rập, vác từng gánh tre già thẳng tắp. Bên hông Hoài Ân, chiếc dùi đan nan gỗ trắc bịt đồng thau gia bảo giắt cạnh thanh đoản đao Thủy quân, khẽ va vào nhau lách cách vui tai.

Dưới sự chỉ huy đĩnh đạc của Hoài Ân, trai tráng cẩn thận xếp từng bó tre lồ ô xuống các hố bùn sâu đào sẵn ven rạch, bắt đầu chu kỳ ủ bùn mười tháng mới. Cụ Cát nhìn thân tre chìm dần dưới lớp bùn mịn, lòng dâng trào xúc động. Kho tre cụ tổ ba đời từng dỡ cạn trong đêm bão để cứu người, nay lại được lấp đầy bằng những thân tre già mới của đại ngàn. Mạch nguồn bách nghệ của xóm Thạch Bi sẽ mãi mãi trường tồn.

Xếp xong mẻ tre, Hoài Ân quẹt mồ hôi trán, cất giọng sang sảng — Anh em ơi! Đưa mẻ thuyền nan mới xuống bến nào!

— Dạ! Hạ thủy thôi! — Tiếng trai tráng rộ lên ran cả góc trời.

Mười hai chiếc thuyền nan từng vượt bão nay tháo dỡ nguyên vẹn, nằm nghỉ trên triền cát. Cạnh đó là mẻ thuyền nan Tam Tầng Khóa Cốt mới tinh do chính tay Hoài Ân chuốt nan, uốn cạp, được Thục Nương trét lớp dầu rái non pha bột vỏ hàu nung thơm nức, vàng óng như mật ong rừng vừa se mặt dưới nắng mai.

Quân sĩ Thủy quân cùng trai tráng Thạch Bi ùa tới ghìm cạp nâng lườn, đồng thanh hô nhịp hò dô. Mẻ thuyền nan nhẹ tênh trượt êm ả trên triền cát rồi rẽ nước lướt ra cửa Sa Huỳnh. Thuyền chạm mặt nước trong veo liền nẩy nhẹ tựa lá sen bồng bềnh, mớn nước chỉ chừng nửa tấc, kiêu hãnh rẽ sóng lướt đi giữa muôn vàn tia nắng.

Tiếng reo hò dậy sóng bờ bãi. Đứng bên mép nước, Đề Đốc Chấn Lạc lặng nhìn những con thuyền nan dập dềnh trên sóng biếc, bất giác chắp tay nghiêng mình thán phục khôn cùng.

Trên phiến đá hoa cương, cụ Cát dõi theo dáng vóc hiên ngang của Hoài Ân đang vững chãi nơi mũi thuyền, tay cầm mái chèo chỉ huy thử nước. Chàng trai trẻ mang trọn cốt cách can trường, tài hoa và tấm lòng nhân hậu của dòng họ Mạch, xứng đáng là trụ cột mới của làng nghề.

Cụ Cát không cần dùng đến Tuệ Nhãn Thấu Luồng nữa. Dưới ánh ban mai rực rỡ, cụ thấu triệt chân lý lớn nhất đời thợ: Bách nghệ không nằm ở đôi mắt nhìn thấu luồng ngầm huyền bí, mà kết tinh ở đôi bàn tay chuốt từng mối nan, ở sự cẩn trọng kiên nhẫn và tấm lòng bao dung vì đồng bào. Khi lòng người thuận theo lẽ phải và biết yêu thương, phong ba bão táp nào cũng chẳng thể nhấn chìm chiếc thuyền nan mộc mạc.

Lão thợ cả chín mươi hai tuổi từ từ khép hờ đôi mắt, khoan thai ngả lưng vào phiến đá hoa cương ấm áp. Gió biển thổi qua chòm râu cước và mái tóc bạc phơ, mang theo vị mặn mòi quyện cùng hương dầu rái ngạt ngào. Cụ Cát mỉm cười thanh thản. Ngọn lửa nghề truyền đời và tình người ấm áp đã được trao gửi trọn vẹn cho thế hệ mai sau.

Ánh nắng bình minh chan hòa rực rỡ trên bãi cát Thạch Bi, nhuộm vàng những vành thuyền nan kiên cường, hòa quyện trong tiếng cười nói rộn rã của xóm làng hồi sinh và niềm tin son sắt vào sự trường tồn muôn đời của bách nghệ dân gian.