Chương 12: Khai Hội Sát Hạch

Bóng đen áo chẽn thâm vừa lách qua kẽ rào tre biến mất vào màn sương, Chử Minh Viễn đã toan lao mình đuổi theo. Cậu vừa siết chặt thanh then gỗ nghiến trong tay thì bờ vai rắn chắc đã bị một bàn tay đanh thép giữ lại.

“Không cần đuổi, cháu Viễn.” Giọng cụ Luân vẫn trầm tĩnh, ánh mắt cụ nhìn theo vệt cành gãy bên bờ giậu bãi ngô, khóe môi khẽ mỉm cười. “Nó đi báo tin càng nhanh, Trần Bá Hộ càng tin rằng mưu hèn tráo thóc của lão đã thành. Việc của chúng ta là dưỡng sức cho ngày quyết đấu.”

Minh Viễn khẽ thở hắt ra một hơi, ghìm lại ngọn lửa căm phẫn trong lồng ngực. Cậu nhìn theo hướng màn sương sớm bảng lảng che khuất ngọn đèn lầu xa hoa nơi dinh cơ họ Trần bên kia sông, gật đầu thật mạnh.

Thời gian thấm thoát thoi đưa. Ba ngày chuẩn bị rốt cuộc cũng trôi qua trong bầu không khí khẩn trương, cẩn mật.

Sáng sớm ngày thứ bảy, kỳ hạn khai hội sát hạch đã chính thức điểm.

Sương sớm trên mặt sông Hồng vừa tan, bến sông làng Diên Cối đã rộn ràng tiếng hò reo vang dội. Mười mấy chiếc thuyền chài thân gỗ dàn hàng ngang rẽ sóng, cờ ngũ sắc cắm trên mũi thuyền bay phần phật trong gió nam. Mai Nương đứng nơi đầu chiếc thuyền lớn nhất, dải yếm thắm phấp phới, tay cầm dầm gỗ khẽ chỉ huy đám tráng đinh chuyển chiếc cối tre nện đất xuống lòng thuyền.

Chiếc cối tre nện đất bọc cạp ken vảy cá chép, ruột nén đầm chắc nặng trịch nghìn cân được chằng buộc cẩn thận bằng ba tầng dây chão bện rơm nếp. Dân làng Diên Cối áo nâu khăn vải đứng chật kín triền đê, tiếng trống khẩu gióng lên từng nhịp rộn rã, hòa cùng tiếng hò giục giã của bà con đưa tiễn cụ Luân và Minh Viễn xuất sơn.

Đoàn thuyền vượt dòng nước đỏ nặng hạt phù sa, rẽ sóng tiến thẳng về phía kỳ đài thương cảng Phố Hiến.

Vừa cập bến đá hoa cương, trước mắt Minh Viễn là một biển người đông nghẹt. Thương nhân ngoại quốc mặc áo choàng đủ màu, tiểu thương bản xứ, bách tính chốn kinh kỳ chen chúc nhau kín đặc cả khoảnh quảng trường rộng thênh thang ven sông. Ở vị trí trung tâm, sàn đấu gỗ lim cao ba thước đã được dựng lên vững chãi.

Nổi bật sừng sững bên cánh tả sàn đấu là cỗ máy sắt “Cự Lôi Xa” của Pierre Dubois và Trần Bá Hộ.

Cỗ máy đồ sộ cao hơn một trượng, toàn thân bằng gang xám đen sì, hệ thống bánh răng kim khí to nhỏ đan cài sáng quắc lạnh lùng. Phía sau nó, một trục sắt lớn nối thẳng ra guồng nước khổng lồ mười hai cánh đang ngâm dưới mép sông Hiến, chỉ chực dòng nước mở van là gầm thét vận hành. Đứng cạnh cỗ máy, những thùng dầu trẩu bôi trơn bốc mùi ngai ngái nồng nặc.

Dưới sự trợ giúp của đám thanh niên thợ cối, Minh Viễn cùng ông nội khiêng chiếc cối đất nén đặt lên vị trí cánh hữu sàn đấu. Chiếc cối tre mộc mạc mang màu vàng sẫm của cật tre bánh tẻ và màu nâu ấm của đất phù sa, nằm lặng lẽ đối diện với con quái thú cơ khí bằng sắt lạnh.

“Ô hô! Cụ Chử đấy ư?”

Một tiếng cười the thé giả lả cất lên. Trần Bá Hộ phe phẩy chiếc quạt lông công, bộ áo gấm tía thêu kim tuyến bó chẽn lấy thân hình béo núc ních. Lão bước tới, đôi mắt ti hí đảo qua vành cối tre rồi khinh khỉnh bĩu môi “Cứ ngỡ sau bảy ngày bế quan, cụ thợ cả làng Diên Cối sẽ đúc được món bảo vật kinh thiên động địa nào, hóa ra vẫn chỉ là một cục đất thô lậu bọc mấy thanh nứa mục! Bán xới cả cái bãi ngâm tre đi cũng chẳng đền nổi năm trăm quan tiền nợ cho bản hộ đâu!”

Đứng bên cạnh lão, Pierre Dubois ngạo nghễ chống cây gậy batoong bịt bạc xuống mặt sàn gỗ nghe một tiếng “cộp” đanh gọn. Hắn vuốt chòm râu quai nón, mắt xanh sâu thẳm liếc xéo hai ông cháu, giọng lơ lớ trịch thượng “Kỹ nghệ kim khí Tây Vực là sức mạnh của kỷ nguyên mới, của bánh răng và trục thép dũng mãnh. Đám thợ đất thô sơ các người mang một cái cối cỏn con thế này ra để đọ cùng Cự Lôi Xa, chẳng khác nào lấy trứng chọi đá! Bản tôn khuyên lão già thợ mộc nên quỳ xuống nhận thua sớm, kẻo lát nữa cỗ máy sắt này nghiền nát tan tành cả danh dự làng nghề!”Lời lẽ xấc xược vừa dứt, đám tùy tùng ngoại bang và gia đinh họ Trần liền rộ lên những tràng cười hô hố, chĩa mũi dùi chế giễu vào phường thợ Diên Cối.

Minh Viễn siết chặt hai nắm đấm, khớp ngón tay kêu răng rắc, ngực phập phồng căm giận. Nhưng cậu nhìn sang bên cạnh, cụ Luân vẫn đứng thẳng tắp, tà áo vải thô bay nhẹ trong gió sớm. Đôi mắt hổ phách của cụ lướt qua các khớp nối bánh răng của Cự Lôi Xa rồi dừng lại nơi thanh gậy batoong bịt chốt mới của Pierre Dubois, cất giọng sang sảng “Khách phương xa chớ vội khua môi múa mép. Đồ kim khí của các người tuy đanh cứng bên ngoài nhưng ruột gan rỗng tuếch, giòn gãy lúc nào chẳng hay. Đất nén nuôi dưỡng ngọc thực trăm năm, sức nặng của lòng đất há lại thua mấy thanh sắt han rỉ hay sao? Chút nữa bước vào tỷ thí, thắng bại khắc rõ!”

Đúng lúc ấy, tiếng loa thét uy nghiêm vang lên từ kỳ đài “Khâm sai đại thần giá lâm! Toàn trường túc tĩnh!”

Bàn dân thiên hạ lập tức dạt sang hai bên, cúi đầu kính cẩn. Quan Khâm sai Lê Khắc Thuần trong bộ phẩm phục tam phẩm thêu chim trĩ bước lên đài cao, râu ba chòm điểm bạc rung nhẹ theo từng bước chân chững chạc. Ánh mắt ông sáng như đuốc, quét một vòng qua hai bên sàn đấu rồi dõng dạc tuyên chỉ “Phụng mệnh triều đình thị sát an ninh lương thảo! Hôm nay, tại thương cảng Phố Hiến mở Đại hội Sát hạch Xay lúa Tiến triều, nhằm tìm ra phương thức chế biến ngọc thực ưu việt nhất cho kho dự trữ quân lương quốc gia. Cuộc tỷ thí gồm ba vòng nghiêm ngặt!”

Khâm sai dừng lại một nhịp, tay chỉ về phía một trăm chiếc hộc gỗ lớn niêm phong giấy đỏ vừa được nha dịch khiêng lên xếp thành hai dãy trước sàn đấu “Vòng thứ nhất: Đọ Tốc Độ & Độ Sạch Vỏ! Mỗi bên phải xay đúng năm mươi hộc thóc vừa được ty Lương Đốc kiểm định niêm phong. Bên nào hoàn thành nhanh hơn, thóc sạch trấu và hạt gạo vẹn toàn hơn sẽ chiếm tiên cơ! Đương cuộc hai bên đã sẵn sàng chưa?”

“Cự Lôi Xa đã sẵn sàng!” Pierre Dubois ngạo mạn vung gậy quát lớn.

“Thợ cối Diên Cối xin vâng mệnh!” Cụ Luân chắp tay đĩnh đạc đáp từ.

Minh Viễn bước tới bên thúng cối đất, hít sâu một hơi. Cậu đưa tay nắm chặt lấy chiếc cần giằng bằng tre đực dẻo dai, bên cạnh là hai bạn thợ trẻ làng nghề đang sẵn sàng bưng thúng tiếp thóc. Nhìn lướt qua dãy hộc thóc thi đấu, Minh Viễn thấy rõ dấu niêm phong màu đỏ sẫm của ty Lương Đốc – đúng là một trăm hộc “thóc lúa trời” cứng như đá mà Trần Bá Hộ đã ngấm ngầm tráo đổi! Mai Nương đứng dưới khán đài khẽ gật đầu ra hiệu, ánh mắt nàng ngời sáng niềm tin sắt đá.

“Thùng! Thùng! Thùng!...”

Ba hồi trống lệnh rền vang như sấm dậy, xé toạc bầu không khí căng thẳng nghẹt thở trên quảng trường. Cờ lệnh đỏ thắm trên tay viên đề lĩnh hạ xuống dứt khoát “Khai cuộc!”

Ngay khoảnh khắc cờ lệnh chạm đất, Pierre Dubois nở một nụ cười tàn nhẫn, vung tay giật mạnh chiếc cần phanh sắt nối với cửa cống.

Dòng nước xiết từ sông Hiến lập tức tuôn xối xả vào mười hai cánh guồng gỗ. Cỗ máy sắt “Cự Lôi Xa” rúng động dữ dội, hàng chục bánh răng kim khí ăn khớp vào nhau bắt đầu rít lên những hồi chát chúa đến đinh tai nhức óc, tựa hồ một con quái vật sắt đói ngấu lao vào guồng quay điên cuồng, hung hãn như muốn nuốt chửng toàn bộ sàn đấu!