Chương 18: Cuộn Băng Năm 1959

Một tiếng “tách” khô khốc vang lên từ bộ cơ của chiếc máy cátxét Sony TCM. Đầu đọc từ áp sát dải băng nâu sẫm, bánh răng nhựa bắt đầu quay đều với những tiếng ro ro khe khẽ. Trong gian buồng gỗ tĩnh mịch của Homestay Mận Đỏ, ráng chiều Mộc Châu đỏ ối hắt qua rèm nứa, rọi lên mặt bàn trà những vệt sáng loang lổ.

Bà Lương Thị Mai ngồi lặng phắc, ngón tay trỏ nhăn nheo ngập ngừng rời khỏi phím bấm mòn vẹt. Ngay cạnh chiếc máy, phong kẹo lạc giòn bọc tờ giấy báo cũ buộc sợi chỉ đỏ nằm ngay ngắn trên chiếc khăn tay trắng viền chỉ xanh đã sờn mép. Đó là chiếc khăn bà từng thêu cho ông Điền từ thời tem phiếu, nay đã ngả màu thời gian. Mùi mật mía ngọt dịu quyện cùng hương lạc rang thoang thoảng bốc lên, đánh thức những ký ức nơi ngõ sâu Hàng Bông mà bà ngỡ đã vùi sâu.

Sáu mươi lăm năm làm vợ chồng, bao bữa cơm phải chiều theo khẩu vị của ông, bao manh áo phải phẳng phiu trước khi ông ra ngõ. Người đàn bà tám mươi sáu tuổi đã quen cam chịu thói gia trưởng, độc đoán của chồng, cho đến cái đêm chiếc hộp thiếc tròn đựng trọn thanh xuân bị quẳng ra thùng rác đầu ngõ. Nỗi uất nghẹn tưởng như đã đóng băng ngăn cách hai người. Vậy mà lúc này, nhìn cuộn băng Maxell màu xám tro chầm chậm nhả sợi dây từ, ngực bà lại nhói lên từng nhịp thổn thức.

Sau vài giây rè rè của tạp âm, một tiếng thở dài trĩu nặng vang lên giữa căn phòng vắng, tiếp theo là tiếng húng hắng ho khàn đặc quen thuộc “Bà nó à… Tôi… tôi Điền đây.”

Giọng ông Điền ngập ngừng, run rẩy. Tiếng gió đông bắc rít qua vách nứa chái bếp bên nhà cụ Sùng A Vàng lọt vào băng rõ mồn một, kèm theo tiếng răng va lập cập của người già vừa qua cơn sốt rét sương muối “Bà đừng tắt máy vội… Tôi van bà. Cứ để cái thân già này nói hết mấy câu, rồi bà có mắng, có xua đuổi… tôi cũng cắn răng chịu tội.”

Bà Mai cắn chặt môi dưới, hai bàn tay đồi mồi đan chặt vào nhau trên đùi. Tim bà thắt lại trước tiếng th* d*c nhọc nhằn của chồng.

Trong cuốn băng, ông Điền nghẹn ngào tự thú “Mấy ngày nay tôi nằm ở chái bếp nhà ông Vàng mà ruột gan như xát muối. Tôi sai rồi, bà Mai ơi. Suốt sáu mươi lăm năm, tôi cậy mình là đàn ông kiếm ra tiền mà chưa từng đoái hoài xem lưng bà đã còng thêm bao nhiêu, chân bà mỏi thế nào. Cơm nước bưng tận miệng tôi chê mặn chê nhạt, áo quần giặt giũ tôi càu nhàu từng nếp gấp. Tôi coi sự chăm bẵm của bà như lẽ đương nhiên… Tôi độc đoán đến mức tiện tay vứt phăng chiếc hộp kỷ vật của bà ra xe rác chỉ để lấy chỗ chứa mấy cái bóng đèn hỏng!”

Âm thanh bỗng ngắt quãng bởi tiếng nấc khô khốc và một cú đập tay chan chát xuống phản gỗ “Tôi đáng tội chết, bà Mai à… Đêm hôm ở lại căn nhà Hàng Bông một mình, nhìn bốn bức tường câm lặng, tôi mới biết mình hèn hạ đến chừng nào. Không có bà, căn nhà hai tầng lạnh ngắt như nhà mồ. Tôi ăn bát mì tôm nguội mà nghẹn ứ cổ họng, chân đau khuỵu xuống không với tới lọ cao, tối đến không bật đèn thì sợ hãi run rẩy như trẻ lạc… Đến lúc đọc cuốn sổ chi tiêu bà dặn cữ thuốc, dặn bật đèn vàng lúc sáu giờ rưỡi chiều vì tôi sợ tối thời chiến tranh… tôi mới quỳ sụp xuống mà khóc. Người ta bảo tôi là thợ giỏi, tinh thông mạch điện bóng đèn, nhưng cái mạch máu nối hai trái tim vợ chồng thì tôi lại làm đứt tung tóe suốt cả một đời!”

Nước mắt giàn giụa trên gương mặt đồi mồi của bà Mai, lăn dài qua những nếp nhăn rồi rơi lách tách xuống mặt bàn. Bà đưa tay chặn ngang miệng để kìm tiếng khóc. Người đàn ông kiêu ngạo cả đời chưa từng biết cúi đầu nhận lỗi, nay lại hạ mình van lơn trong cuộn băng nhỏ bé.Tiếng xào xạc của băng từ miệt mài xoay tròn. Rồi giọng ông Điền chùng xuống, rưng rưng hoài niệm “Bà nó còn nhớ mùa đông năm năm chín không? Cái năm mình mới cưới nhau nơi ngõ Hàng Bông… Căn buồng gác hai gió lùa rét mướt, manh chăn bông chẳng đủ ấm hai người. Hôm ấy tôi lĩnh lương phụ việc được hai hào, mua củ khoai nướng sứt sẹo đầu phố mang về. Củ khoai nguội mất nửa, hai đứa bẻ đôi chia nhau, bà nhường tôi phần ruột ngọt lịm còn bà cười nhận lấy phần vỏ cháy sém… Đêm ấy, tôi thề trong bụng sẽ che mưa chắn gió cho bà suốt đời. Thế mà… tôi già lú lẫn, lại biến thành cơn dông bão lớn nhất trút xuống đời bà.”

Tiếng thở dài trong băng đứt quãng từng hồi “Hôm nay tôi nhờ cô Chi chở ra chợ mua cho bà phong kẹo lạc này, thứ quà bọc giấy báo rắc vừng ngày xưa bà thích. Tôi cũng mua được mấy mảnh nhôm từ vỏ máy thu thanh cũ rồi. Chân tôi đau nhưng tay vẫn cầm được búa con. Tôi sẽ gò lại chiếc hộp mới thật khít, thật bền… Tôi sẽ thức đêm chép lại từng lá thư tình năm xưa, chép đến khi mắt mờ tay run mới thôi. Tôi không dám xin bà tha thứ ngay, tôi chỉ mong được ở lại chái bếp bên này… để mỗi sớm chiều được nhìn thấy bóng bà ra vườn hái rau, tưới hoa… thế là tôi mãn nguyện rồi, bà Mai ơi…”

Tiếng rẹt rẹt kéo dài vài giây rồi một tiếng “cạch” vang lên khi trục băng chạy hết vòng. Chiếc máy dừng lại, trả về sự câm lặng tuyệt đối.

Hoàng hôn ngoài thung lũng Nà Ka lịm dần sau màn sương mù buốt giá. Trong ánh sáng nhá nhem, bà Mai ngồi bất động, đôi vai gầy run lên bần bật. Những lời trần tình mộc mạc của ông lão tám mươi chín tuổi như ngọn lửa ấm sưởi tan lớp băng giá uất hận đóng chặt trong lòng bà suốt bao ngày qua.

Bà run rẩy nâng chiếc máy cátxét áp chặt vào ngực, như đang ôm lấy người chồng già nua tội nghiệp bên kia triền dốc. Bàn tay lần giở mép giấy báo, khẽ bẻ một mẩu kẹo lạc đưa lên miệng. Vị ngọt đậm của mật mía quyện với hương lạc rang bùi ngậy lan tỏa nơi đầu lưỡi. Vị ngọt cay nồng khóe mắt, hệt như sáu mươi lăm năm cay đắng ngọt bùi hai người từng nếm trải.

“Cái ông già lẩm cẩm… khó nết này…” Bà Mai thốt lên trong tiếng nấc nghẹn ngào, giọt nước mắt nóng hổi lăn dài xuống cằm.

Bỗng nhiên, tiếng còi xe ô tô inh ỏi từ ngoài cổng lớn phá tan bầu không khí tĩnh mịch “Bim! Bim bim!”

Tiếng phanh rít chói tai trên nền sỏi, tiếp theo là tiếng bước chân huỳnh huỵch nện dồn dập vào sân gỗ. Cánh cửa buồng khép hờ chưa kịp gài then thì giọng nói hốt hoảng, gắt gỏng quen thuộc của anh Toàn đã xộc thẳng vào “Mẹ ơi! Mẹ có trong nhà không? Bố đâu rồi? Trời đất ơi, hai thân già gần chín mươi tuổi đầu rồi còn trốn lên tận đây làm loạn, định để thiên hạ người ta cười vào mũi con, cười vào cả họ hàng nhà này hay sao?!”

Bà Mai giật bắn mình, vội đưa vạt áo lau nước mắt, ánh nhìn bàng hoàng hướng ra phía cánh cửa buồng đang rung lên bần bật.