Chương 19: Cơn Khát Cháy Trên Liếp Bưởi Bờ Kênh

Bàn tay Lụa siết chặt lấy chiếc hộp gỗ xà cừ trước ngực, đốt ngón tay trắng bệch vì bàng hoàng. Hơi ấm từ nụ hôn ngập ngừng của Triết dường như vẫn còn vương vấn trên vầng trán cô, chưa kịp tan đi trong làn gió xuân hiền hòa của đêm rằm, thì hiện thực nghiệt ngã đã giáng xuống một đòn choáng váng.

Dưới ánh trăng rọi qua tàng lá dừa nước, kỹ sư Hoàng ngồi bệt dưới vệ cỏ ven đường đê, chiếc áo sơ mi bảo hộ màu cỏ úa rách toạc một bên hông, bết đầy bùn sình đen nhẻm. Chiếc xe đạp nam sườn ngang nằm chỏng chơ bên mé mương, bánh trước vẫn còn quay chầm chậm những vòng tròn vô định. Hoàng th* d*c từng cơn nghẹn ứ, đôi mắt trắng dã vì kinh hãi nhìn chòng chọc vào Triết.

“Bốn phần ngàn… Đúng bốn phần ngàn thiệt đó Triết!” Giọng Hoàng khản đặc, lạc đi như có ai bóp nghẹt nơi cuống họng. “Tao mới chạy từ trạm thủy văn vàm sông Cái về. Hồi chiều nước ròng tụt sâu bất thường, tao đã nghi nghi nên mang máy đo khúc xạ đi kiểm tra lại các điểm đo. Ai ngờ… chỉ sau con nước lớn đầu hôm, cái lưỡi mặn từ cửa biển đã l**m thẳng một mạch ba mươi cây số vô tới đây! Theo chu kỳ mọi năm, sớm lắm cũng phải giữa tháng Giêng nước mặn mới mấp mé cửa sông, sao năm nay nó ùa vô dữ dằn vầy nè trời!”

Triết đứng chết lặng giữa lối đi đất nện. Khuôn mặt vừa mới đây còn tràn ngập nét dịu dàng bỗng chốc đanh lại, từng đường nét trên gò má anh co cứng như đá tảng. Đôi mắt sau tròng kính cận mở to, nhìn trân trân về phía màn đêm thăm thẳm nơi vàm Kênh Xanh tiếp giáp với sông lớn. Anh hiểu rõ hơn ai hết con số bốn phần ngàn khủng khiếp đến mức nào. Với nồng độ mặn đó, toàn bộ hệ thống rễ của các loại cây ăn trái mẫn cảm như bưởi da xanh, sầu riêng, cam sành sẽ bị cháy rụi chỉ sau vài con nước ngập. Lúa đông xuân đang giai đoạn ngậm đòng sẽ thối rễ, lép hạt hàng loạt. Và đáng sợ nhất, toàn bộ nguồn nước sinh hoạt ngàn đời nay của người dân cù lao Tân Bình sẽ trở thành một thứ nước chát đắng, không thể nuốt trôi.

Triết hít một hơi thật sâu, cố trấn tĩnh lại lồng ngực đang đập liên hồi. Anh ngồi thụp xuống, hai bàn tay rắn rỏi nắm chặt lấy bả vai run rẩy của Hoàng, giọng trầm và dứt khoát “Hoàng, bình tĩnh nghe tao nói. Đê quai tạm ở cửa âu thuyền chiều nay đóng cừ tràm tới đâu rồi? Cao trình mặt đê có kịp vượt mức nước lớn đỉnh triều rằm không?”

“Mới… mới đóng xong hàng cọc cừ ngoài cùng với đổ được nửa lượng đá hộc!” Hoàng quệt ngang cánh tay đầy bùn lên trán, giọng run rẩy. “Chưa kịp trải bạt nilông lót vách ngăn thấm! Nếu con nước lớn lúc nửa đêm nay dâng cao chừng bốn tấc nữa, nước mặn sẽ theo các khe rỗng giữa rọ đá mà tràn thẳng vô lòng kênh Xanh!”

“Phải ra công trường liền!” Triết bật dậy dứt khoát.

Anh quay phắt người lại nhìn Lụa. Trong ánh mắt người kỹ sư trẻ, nỗi âu lo việc công giằng xé với sự áy náy khôn nguôi dành cho người con gái vừa mới trao trọn niềm tin cho mình. Chỉ vài phút trước, họ còn đứng dưới bóng bần nở hoa ngát hương, hẹn thề cùng nhau đi qua giông bão. Vậy mà giờ đây, tai ương đã ập đến trước cửa nhà.

Lụa nhìn thấy hết những biến chuyển dữ dội trong đáy mắt anh. Trái tim cô nhói buốt, nhưng bản tính của người con gái sông nước cù lao quen chịu thương chịu khó mách bảo cô rằng, lúc này không phải là lúc buông lơi theo cảm xúc riêng tư. Cô bước lên một bước, bàn tay thon thả khẽ đặt lên cánh tay áo phong sương của Triết, giọng nói nhỏ nhẹ nhưng kiên định lạ thường “Anh đi lẹ ra vàm coi sóc công trình đi. Chuyện đê đập, chuyện ngăn mặn là mạng sống của cả cái cù lao này, không thể chậm trễ một khắc nào đâu. Đừng lo cho em. Em tự đi bộ về tiệm may được mà.”

Triết nhìn sâu vào mắt Lụa. Đôi mắt cô trong veo, phản chiếu ánh trăng rằm vằng vặc, không hề có lấy một tia hờn trách hay sợ hãi, chỉ có sự chở che và thấu hiểu bao la. Anh siết nhẹ bàn tay cô một lần nữa, bàn tay ấm áp truyền cho anh một nguồn sức mạnh vô biên giữa cơn nguy biến.

“Em về nhà, cài then cửa kỹ lưỡng nghen Lụa. Cơm nước xong xuôi thì dặn Thành đừng đi đâu đêm hôm. Anh… anh đi ra vàm với Hoàng đây!”

Dứt lời, Triết cúi người nâng chiếc xe đạp của Hoàng dậy, dứt khoát gạt chân chống rồi cùng bạn đồng nghiệp nhảy lên xe, lao vút đi trong màn đêm. Tiếng xích xe đạp lại rít lên dồn dập trên con đường đất gồ ghề, ánh đèn pin le lói quét loang loáng qua những rặng dừa nước nghiêng mình soi bóng xuống mé kênh.

Lụa đứng lặng đầu ngõ, dõi mắt theo bóng lưng hai người đàn ông cho đến khi đốm sáng nhỏ nhoi chìm hẳn vào bóng tối mịt mùng phía ngoài cửa sông. Gió đêm bỗng thổi ngược từ vàm Kênh Xanh hắt vào mặt cô. Làn gió không còn mang theo vị ngọt ngào của phù sa và hương hoa bần thanh khiết như mọi bận, mà thoang thoảng một mùi tanh nồng ngai ngái, mằn mặn đến xót xa.

Cơn đại hạn mặn năm 1992 đã thực sự bắt đầu, xé toạc sự bình yên mong manh của mảnh đất cù lao.

Chỉ trong vòng chưa đầy nửa tháng sau đêm rằm định mệnh ấy, toàn bộ vùng đất cù lao Tân Bình như bị quăng vào một cái chảo rang khổng lồ. Mùa khô năm 1992 trút xuống dải đất miền Tây một cơn giận dữ bất thường của đất trời. Mặt trời vừa ló dạng qua rặng bần ngoài bãi bồi đã tỏa ra thứ ánh sáng chói chang, gay gắt như muốn thiêu đốt từng ngọn cỏ, lá cây. Không khí oi ả, hầm hập từ sáng sớm cho tới tận đêm khuya, không một ngọn gió nào thổi qua làm dịu đi cái ngột ngạt đến nghẹt thở.

Dòng Kênh Xanh – mạch máu nuôi sống hàng ngàn mẫu vườn tược và đồng ruộng của cù lao – đang chết dần từng ngày.

Mỗi buổi sáng thức dậy, đứng trên bậc sàn nước trước hiên tiệm may, Lụa không khỏi bàng hoàng khi chứng kiến con nước ròng rút cạn kiệt đến tận đáy. Dòng nước xanh trong, hiền hòa mọi khi biến mất, thay vào đó là một lòng kênh trơ trọi bùn non đen ngòm, nứt nẻ chân chim dưới cái nắng như thiêu như đốt. Từng mảng lục bình tím ngắt không còn nơi neo đậu, dạt lên bờ bùn rồi héo rũ, khô quắt queo như những mớ rơm mục. Khi con nước lớn hiếm hoi nhích dần lên, dòng nước đục ngầu, cuồn cuộn một màu nâu sẫm kỳ quái.

Lụa đã thử cúi xuống, nhúng đầu ngón tay nếm thử một giọt nước kênh. Vị mặn chát xộc thẳng lên cuống họng, đắng ngắt và rát bỏng nơi đầu lưỡi. Nước mặn đã ăn sâu vào tận từng nhánh rạch cùng hẻo lánh nhất của cù lao.

Cái mặn chát của con nước độc nhanh chóng gieo rắc tai ương xuống những liếp vườn xanh tốt. Đau đớn nhất là khu vườn bưởi da xanh trĩu quả của ông Bảy Kiên nằm sát mé kênh. Đó là gia tài cả đời chắt chiu của ông già, là niềm tự hào của cả họ tộc ông Bảy. Những cây bưởi sum sê mười mấy năm tuổi, vốn đang kỳ nuôi trái chuẩn bị cho vụ thu hoạch lớn đầu năm, nay đứng trơ trọi trong sự tàn lụi đau đớn. Vì rễ cây ăn sâu xuống tầng đất ngầm đã ngậm phải nguồn nước mặn thẩm thấu từ lòng kênh, toàn bộ lá non bắt đầu quăn queo, ngả sang màu vàng vọt như bị trúng độc.

Mỗi buổi trưa đứng bên hiên tiệm may, gió lùa qua nghe xao xác đến rợn người, kèm theo đó là những tiếng rơi nặng trĩu: “Lộp… độp… lộp… độp…”.

Đó là tiếng những trái bưởi non bằng chiếc bát ăn cơm, bằng cái ấm tích, cuống chuyển sang màu đen thối rồi buông cành rơi rụng. Dưới mỗi gốc bưởi của ông Bảy, trái rụng trắng xóa cả mặt đất, lăn lóc trên lớp cỏ khô cháy.

Lụa bậm môi, xách chiếc giỏ tre đi dọc theo bờ liếp sang nhà ông Bảy. Cô thấy ông lão ngồi bất động trên một khúc gỗ dừa mục ngay đầu bờ mương cạn trơ đáy. Đôi bàn chân gân guốc, nứt nẻ của người nông dân một đời bám đất cắm sâu xuống lớp đất bùn khô khốc. Trên tay ông Bảy là một trái bưởi da xanh non vừa rụng cuống, da nhăn nheo, teo tóp. Mái tóc bạc như cước của ông rũ xuống, đôi mắt trũng sâu, vằn lên những tia máu đỏ quạch vì mất ngủ và uất nghẹn.

“Chú Bảy…” Lụa cất tiếng gọi khẽ, sợ làm vỡ vụn bầu không khí tang thương bao trùm quanh ông.

Ông Bảy Kiên không ngước lên ngay. Ngón tay thô ráp của ông miết nhẹ lên lớp vỏ bưởi sần sùi, giọng ông khàn đặc như tiếng đá cọ vào nhau “Mất hết rồi Lụa ơi… Mấy trăm gốc bưởi da xanh của tao, mồ hôi nước mắt gầy dựng hơn chục năm trời… Con nước mặn này nó ác quá trời ác! Nó luồn dưới đất, nó bóp nghẹt từ cái rễ cái bóp lên. Tao lấy nước mương tưới thử một bữa, sáng ra lá rụng như mưa trút. Trời đất không cho người nghèo ngóc đầu dậy mà…”

Nhìn bờ vai quắc thước của người cựu binh già từng xông pha trận mạc nay run lên bần bật trong nỗi tuyệt vọng cùng cực, khóe mắt Lụa cay xè. Cô ngồi xuống bên cạnh ông, giọng nghẹn ngào “Chú Bảy ráng giữ gìn sức khỏe nghen chú. Kỹ sư Triết với ngoài công trường đang liều mình đắp đê ngăn mặn đó chú. Chỉ cần giữ được thân cây, qua mùa hạn này dòng nước ngọt về lại, cây cối nó sẽ hồi sinh mà chú…”

Ông Bảy thở dài một tiếng sầu thảm, buông trái bưởi non xuống đất. Trái bưởi lăn lông lốc rồi nằm chơ vơ bên rãnh mương phèn. Ông ngước mắt nhìn ra phía vàm sông xa xăm, nơi có những bóng người đang cặm cụi giữa trưa nắng, đáy mắt lay động một nỗi niềm phức tạp khôn nguôi.

Không chỉ có cây trái chết dần, mà chính con người trên cù lao Tân Bình cũng bắt đầu rơi vào cơn khát cháy họng. Cù lao bốn bề là sông nước, vậy mà giờ đây người dân lại thiếu nước ngọt đến mức cùng quẫn.

Chiếc giếng làng xây bằng gạch thẻ cổ thụ gần đình làng – nơi cung cấp nước ngọt cho cả nửa xóm mỗi mùa khô – nay đã cạn kiệt đến trơ đáy phèn chua. Mực nước chỉ còn lấp xấp ngang mắt cá chân, đỏ quạch váng sắt và hôi nồng mùi lưu huỳnh. Những chiếc lu da lươn, khạp sành chứa nước mưa dưới mái hiên nhà người dân đều đã cạo đến những giọt cặn cuối cùng từ tuần trước. Ban ngày, tiếng í ới gọi nhau chèo xuồng đi mót từng thùng nước ngọt từ các cù lao phía thượng nguồn vang lên khắp bến sông, nhưng đi mười chuyến thì hết chín chuyến xuồng trở về tay không vì nơi nào cũng lâm vào cảnh hạn mặn tương tự.

Cuộc sống tại tiệm may Cúc Áo cũng đảo lộn hoàn toàn vì cơn khát.

Gian nhà ba gian bằng gỗ dầu lúc nào cũng hầm hập như một lò than. Công việc may vá, thêu thùa đòi hỏi sự tinh tươm, sạch sẽ tuyệt đối. Vải lụa tơ tằm may cho khách chỉ cần dính một vệt mồ hôi hay một giọt nước phèn ố vàng là coi như hỏng cả chiếc áo quý giá. Thế nhưng, nước ngọt trong nhà chỉ còn vỏn vẹn hai chiếc lu sành kê sau chái bếp.

Lụa phải đặt ra quy tắc dè sẻn từng ca nước một cách khắc nghiệt. Nước vo gạo xong tuyệt đối không được đổ đi, mà phải chắt lại để rửa rau muống, sau đó dùng tiếp để lau sạch bụi bặm bám trên chiếc bàn cắt gỗ mít, rồi cuối cùng mới đem tưới cầm chừng cho bụi nhài má trồng trước ngõ. Mỗi buổi sáng, Thành chỉ dám múc nửa gáo dừa nước ngọt để đánh răng, rửa mặt.

Thành đã tháo nẹp chân hoàn toàn, chỉ còn hơi tập tễnh nhẹ nhưng đã có thể đi lại thoăn thoắt mà không cần chống gậy. Nhìn chị gái môi khô nứt nẻ, hai bên thái dương ướt đẫm mồ hôi vẫn cặm cụi bên bàn cắt, Thành thương chị đến thắt ruột. Cậu lẳng lặng vác đôi thùng thiếc đi khắp xóm tìm nước ngọt, nhưng trưa nào trở về đáy thùng cũng khô cong, khuôn mặt thư sinh rạm đen vì nắng cháy.

“Chị Hai… Hay là mình tạm nghỉ may vài bữa đi chị?” Thành đặt đôi thùng không xuống sàn nước, ái ngại nhìn Lụa. “Nắng vầy bụi vải bay hít vô ngực khó thở lắm. Với lại tay ai cũng mồ hôi nhễ nhại, cầm vô tơ lụa sợ hư áo của người ta.”

Lụa dừng mũi kéo, ngẩng lên quẹt mồ hôi trán. Cô nhìn quanh tiệm may. Út Mơ và chị Thắm đang ngồi trên chiếc chõng tre góc nhà, tay cầm khung thêu nhưng trán ai cũng ướt đầm đìa, thỉnh thoảng lại phải lấy vạt khăn rằn thấm mồ hôi nơi đầu ngón tay để không làm hoen ố mặt vải lụa tơ tằm. Chiếc quạt nan phe phẩy trên tay Út Mơ chỉ mang lại những luồng gió nóng ran như thổi từ miệng lò rèn.

Lụa đặt chiếc kéo xuống bàn, hít một hơi thật sâu rồi mỉm cười dịu dàng với em trai và các chị em “Thành nói đúng đó. Mấy bữa nay mặn dữ quá, trong xóm nhà nào cũng chạy ăn chạy uống từng bữa, tâm trí đâu mà may bận áo mới. Chị em mình tạm gác việc kim chỉ lại mấy hôm nghen.”

Út Mơ ngẩng lên, đôi mắt một mí lộ vẻ lo lắng “Nghỉ may rồi đơn hàng áo bà ba thêu cho đội văn nghệ bên xã thì tính sao chị Lụa? Với lại… tiền nong gom góp mấy bữa nay đủ xoay xở hông chị?”“Tiền cọc đợt trước chị đã đóng đủ học phí cho thằng Thành rồi, tiền công của mấy đứa chị cũng chia ráo trọi rồi mà. Đơn hàng văn nghệ tới ra Giêng lận, mình dời lại mấy bữa hổng sao đâu.” Lụa bước lại gần, vỗ nhẹ lên vai Út Mơ. “Giờ cái ăn cái uống của bà con xóm giềng mới là chuyện cháy ruột cháy gan. Chị nghe bà Năm Búp nói đằng ủy ban xã vừa điều được một chiếc sà lan chở nước ngọt cứu trợ từ trên tỉnh về cập bến đò ngang. Chị em mình rửa tay sạch sẽ, đi gánh nước phụ bà con một tay đi!”

Nghe Lụa nói vậy, cả gian nhà dường như bừng lên một luồng sinh khí mới xua tan cái ngột ngạt tù túng. Út Mơ nhảy cẫng lên reo: “Dạ, đi liền chị Hai! Em ở nhà ngó mấy lu nước khô queo sốt ruột muốn chết!”

Chị Thắm cũng nhanh nhảu gấp miếng vải thêu cất vào giỏ mây, xốc lại chiếc nón lá: “Đúng đó cô Lụa, mình trẻ khỏe, đi gánh phụ mấy bà già với mấy đứa con nít trong xóm, chớ ngó bà Tư mù với thím Tám đông con bữa nay chắc hổng có hột nước ngọt nào dằn bụng đâu!”

Chỉ mươi phút sau, trước sân tiệm may Cúc Áo đã rộn rã tiếng đòn gánh tre kẽo kẹt. Lụa quấn chiếc khăn rằn quanh cổ, đầu đội nón lá, vai mang đôi thùng thiếc sáng loáng cùng chị em trong tổ thêu rảo bước nhanh về phía bến đò ngang.

Khung cảnh ở bến đò nhộn nhịp và hỗn loạn hơn bất cứ phiên chợ Tết nào. Chiếc sà lan sắt khổng lồ mang theo bồn nước ngọt dung tích hàng chục ngàn lít cập sát mép bờ đất lở. Hàng trăm người dân cù lao từ khắp các ấp đổ về, chen chúc nhau trên con đường dốc trơn trượt. Đủ mọi thứ vật dụng có thể chứa được nước đều được mang ra trưng dụng: từ thùng tôn, xô nhựa, can xăng cũ cho đến những chiếc nồi nhôm, ấm đồng, chậu thau cá. Tiếng người lớn gọi nhau ơi ới, tiếng trẻ con khóc thét vì nắng gắt, tiếng kim loại va vào nhau loảng xoảng hòa lẫn vào không gian ngột ngạt.

Bà Năm Búp đứng trên bờ đê, chiếc áo bà ba bông màu tím cà ướt đẫm mồ hôi sau lưng, miệng nhai trầu bỏm bẻm nhưng tay thoăn thoắt phân luồng cho bà con “Bà con ơi! Nhường cho mấy đứa nhỏ với mấy bà già múc trước đi nghen! Đừng có chen lấn rủi té xuống sông bây giờ! Nước còn nhiều, ai cũng có phần ráo trọi hà!”

Thấy mấy chị em Lụa gánh thùng tới, bà Năm mừng rỡ reo to “Chèn ơi, con Lụa với con Út Mơ tới kịp lúc quá! Mau qua đây phụ dì Năm xách mấy thùng nước này đem về cho bà Tư mù đằng xóm Miễu coi! Bả ở nhà một mình, từ sớm tới giờ khát khô cổ họng mà hổng ai hay!”

“Dạ, dì Năm để tụi con lo!” Lụa lập tức nhận lấy hai thùng nước đầy ắp vừa được vòi sà lan bơm ra.

Dòng nước ngọt mát rượi, trong veo chảy tràn qua mép thùng thiếc, bắn lên mu bàn chân trần của Lụa làm cô rùng mình vì một cảm giác khoan khoái kỳ diệu. Giữa cái nắng rực lửa, từng giọt nước ngọt này quý giá hơn cả ngọc ngà châu báu.

Lụa đặt đòn gánh lên vai, nhịp nhàng bước đi. Đôi quang gánh kẽo kẹt uốn cong theo từng bước chân dẻo dai của người con gái sông nước. Mồ hôi túa ra như tắm, ướt đẫm vạt áo bà ba màu lam giản dị, chảy dài xuống gò má rồi đọng lại mằn mặn nơi khóe môi, nhưng nụ cười đôn hậu chưa từng tắt trên gương mặt Lụa. Cùng với Út Mơ, chị Thắm và Thành, họ thoăn thoắt đi đi về về giữa bến đò và những mái nhà tranh nghèo khó nằm sâu trong ngõ hẻm. Từng gáo nước ngọt được rót cẩn thận vào lu, vào vại của những cụ già neo đơn, những gia đình có con mọn, kèm theo những lời cảm ơn nghẹn ngào, rơm rớm nước mắt của xóm giềng.

Chuyến gánh nước thứ tư hoàn thành, trời đã ngả về quá trưa. Cái nắng gay gắt nhất trong ngày bắt đầu đổ ụp xuống cù lao. Lụa và bà Năm Búp gánh đôi thùng không quay trở lại bến đò ngang. Lối đi về phải men theo con đê bao chạy dọc mép ngoài của công trình cống Kênh Xanh.

Lụa vô thức dừng bước chân, đưa mắt nhìn ra phía cửa vàm tiếp giáp với dòng sông Cái mênh mông.

Cảnh tượng nơi công trường thủy lợi hiện ra trước mắt khiến lồng ngực cô thắt lại trong một nỗi xót xa vô bờ bến.

Giữa vùng cửa vàm đầy bùn lầy sâu hoắm và dòng nước đục ngầu cuồn cuộn chảy xiết, một trận chiến sinh tử nghẹt thở đang diễn ra. Hơi nóng từ mặt nước bốc lên ngùn ngụt như một màn sương khói mờ ảo. Trên bờ đê và dưới lòng kênh, hàng chục con người đang gồng mình chống chọi với sức ép khủng khiếp của con nước mặn.

Và ở vị trí nguy hiểm nhất, ngay tại mũi đê quai chắn sóng phía ngoài cùng, Lụa nhận ra bóng dáng quen thuộc của Triết.

Anh đã cởi bỏ chiếc áo sơ mi kỹ sư đẫm mồ hôi, m*nh tr*n trùng trục ngâm sâu dưới dòng nước bùn ngập tới ngang thắt lưng. Nước da vốn trắng trẻo của một trí thức thành thị sau nhiều tháng dầm mưa dãi nắng nay đã chuyển sang màu nâu sậm bóng loáng của đồng thau, lưng và bả vai chằng chịt những vết xước đỏ tía do cọ quẹt vào vỏ ốc và cọc tràm nhọn hoắt. Cặp kính cận quen thuộc được buộc chặt vào gáy bằng một sợi dây dù nhỏ để khỏi rơi xuống bùn.

“Một… hai… ba! Dô… tà! Nhấn sâu xuống! Chèn thêm rọ đá vô chân cọc!”

Tiếng Triết hét vang lên giữa tiếng sóng vỗ ì ọp và tiếng động cơ máy nổ gầm rú bên bờ. Giọng anh khản đặc, lạc hẳn đi vì hò hét chỉ huy suốt mấy ngày đêm ròng rã không ngủ. Cùng với hàng chục thanh niên và công nhân thủy lợi, Triết đang dùng toàn bộ sức lực của cơ bắp, ôm chặt lấy một thân cây tràm lớn đã vót nhọn đầu, dồn sức nhấn sâu thân cây vào tầng bùn đáy để gia cố hàng cừ chắn sóng. Mỗi lần ngọn sóng mặn từ ngoài sông lớn vỗ mạnh vào bờ đất, bọt nước đen ngòm lại bắn tung tóe lên mặt, lên mắt anh. Triết chỉ kịp quẹt vội cánh tay đầy bùn lên trán rồi lại tiếp tục lao vào ghì chặt thân cọc.

Cách đó không xa, kỹ sư Hoàng cũng đang lóp ngóp dưới bùn, phối hợp với nhóm thợ địa phương dùng dây kẽm buộc chặt các khối rọ đá lại với nhau để thả xuống lấp những lỗ rò rỉ rực nước mặn dưới chân bờ bao. Ai nấy đều th* d*c, mặt mày tái nhợt vì kiệt sức nhưng không một ai dám lùi bước. Áp lực của con nước lớn chiều nay sẽ đạt đỉnh, nếu hàng cừ tràm này không chịu nổi lực xô của triều cường, toàn bộ đoạn đê quai tạm sẽ vỡ toang, và công sức đào đắp suốt mấy tháng trời qua sẽ bị cuốn trôi ra biển cả.

Lụa đứng sững trên bờ đê, đôi quang gánh buông thõng bên hông. Nhìn người đàn ông cô yêu đang liều mình dầm thân nơi vùng bùn sâu hiểm trở, bất chấp hiểm nguy và nhọc nhằn để giành giật từng giọt nước ngọt cho mảnh đất cù lao quê hương mình, một cảm xúc nghẹn ngào dâng trào làm sống mũi cô cay xè. Cô vừa xót xa đến thắt ruột, lại vừa cảm phục và tự hào khôn xiết. Bàn tay Lụa vô thức đưa lên ngực, chạm nhẹ vào vị trí chiếc hộp gỗ xà cừ cô đang cất kỹ ở nhà.

Bà Năm Búp đứng bên cạnh, nhìn theo ánh mắt của Lụa rồi khẽ chép miệng, giọng đầy thương cảm “Thằng Triết nó liều mạng thiệt chớ bay ơi! Mấy bữa rày tao thấy nó ăn có nửa chén cơm nguội, uống mấy ngụm nước trà quắp rồi lại nhảy tót xuống bùn tới tận khuya lơ khuya lắc. Thứ cán bộ thành phố mà cái bụng dạ nó thương dân cù lao mình dữ dằn vầy, thiệt đời này hiếm có lắm nghen Lụa…”

“Dạ…” Lụa chỉ khẽ thốt lên được một tiếng, hai hốc mắt đã ngân ngấn nước.

Đúng lúc đó, từ dưới lòng kênh, Triết dường như cảm nhận được ánh nhìn quen thuộc. Anh ngẩng đầu lên, đưa tay gạt những giọt mồ hôi đang chảy ròng ròng trên sống mũi. Ánh mắt anh xuyên qua làn hơi nóng bốc lên ngùn ngụt, bắt gặp dáng hình mảnh mai của Lụa đang đứng trên triền đê lộng gió.

Bốn mắt nhìn nhau qua một khoảng cách đầy bùn đất và sóng nước. Trên gương mặt hốc hác, lấm lem bùn sình của Triết, đôi môi nứt nẻ khẽ nở một nụ cười hiền hậu, an ủi. Anh khẽ gật đầu với cô một cái thật nhanh, như muốn nhắn nhủ rằng anh vẫn bình an, rằng hãy vững tin ở anh. Nụ cười ấy sáng bừng lên giữa khung cảnh khắc nghiệt của công trường, sưởi ấm cả khoảng trời oi ả. Lụa cũng khẽ mỉm cười đáp lại, một nụ cười dịu dàng chan chứa tình thương, tiếp thêm cho anh nguồn sức mạnh vô hình để tiếp tục cuộc chiến cam go.

Lụa hít một hơi thật sâu, xốc lại đôi đòn gánh trên vai “Dì Năm ơi, mình đi mau múc chuyến nữa đi dì. Lát xong việc, con chạy về tiệm nấu một ấm nước sả gừng với đường phèn mang ra đây cho anh Triết với mấy anh công nhân uống cho ấm giọng.”

“Ừa, con nhỏ này có bụng chu đáo ghê hôn!” Bà Năm Búp cười xòa, bước chân thoăn thoắt bước đi tiếp.

Hai người phụ nữ vừa sải bước thêm được chừng mươi thước dọc theo con đường đất chạy ngang bờ bao hố móng chính của cống, thì bỗng nhiên, một luồng chấn động lạ lùng truyền qua lòng bàn chân Lụa.

Mặt đất dưới lớp cỏ khô bỗng rùng mình rung chuyển.

Từ sâu dưới lòng đất, một âm thanh trầm đục, ghê rợn rền vang lên như tiếng gầm của một con thủy quái bị giam cầm: “Rắc… rắc… ẦM!”

Một tiếng nổ như sấm sét xé toạc bầu không khí tĩnh mịch của buổi trưa oi ả. Mặt đất dưới chân Lụa chao đảo dữ dội khiến cô suýt ngã quỵ xuống triền đê, đôi thùng thiếc trên vai văng ra ngoài mé cỏ, va vào nhau kêu leng keng chói tai.

“Trời đất mẹ ơi! Cái gì vậy nè!” Bà Năm Búp hoảng loạn hét toáng lên, ngồi thụp xuống ôm chặt lấy gốc dừa nước bên đường.

Lụa kinh hoàng bám chặt lấy một thân cọc tiêu bên mép đê, trừng mắt nhìn xuống lòng hố móng sâu hoắm phía trước.

Ngay tại góc vách đất phía Tây của hố móng cống chính – nơi tiếp giáp với túi bùn lỏng ngầm – một mảng bờ taluy khổng lồ dài cả chục thước đang rạn nứt toác hoác. Những vết nứt ngoằn ngoèo xé toạc vách đất thịt trong chớp mắt, rồi toàn bộ khối đất đá hàng chục tấn đổ sụp ầm ầm xuống lòng hố móng! Dòng nước mặn đục ngầu cuồn cuộn từ phía ngoài vàm như tìm được lỗ hổng chết người, lập tức xé toạc lớp bạt chắn, ùa vào cuốn phăng những hàng cọc tràm vừa mới cắm xuống.

Tiếng người la hét, tri hô thất thanh, hoảng loạn vang lên rách toạc cả khúc sông “Sập rồi! Vách móng sập rồi bà con ơi!”

“Mạch nước ngầm đùn lên rồi! Mau chạy lên bờ! Bờ kè lở rồi!”

“Cứu người! Có người kẹt dưới hố bùn rồi! Chạy mau lên!”

Giữa đám bụi đất mịt mù và dòng nước mặn đang hung hãn cuộn xoáy nuốt chửng hố móng công trình, Lụa bàng hoàng nhận ra bóng dáng quen thuộc của Triết đang đứng ngay bên mép vùng đất sụt lún tử thần. Tiếng thét xé lòng nghẹn ứ nơi cổ họng Lụa khi cô nhìn thấy vách đất dưới chân anh bắt đầu trượt dài xuống dòng nước xiết.