Chương 20: Thác Đổ Bán Tháo

Tiền Vạn Hưng run rẩy sụp xuống nền gạch giá buốt, trán áp sát mũi ủng da trâu của gã đàn ông mặt sắt. Mồ hôi lạnh túa ra ướt đẫm lưng áo gấm hoa lệ, chiếc nhẫn ngọc bích trên tay va vào cạnh bàn trà kêu lách cách theo từng cơn run bần bật.

“Tôn gia… xin người rộng lượng làm phúc!” Tiền Vạn Hưng lắp bắp, giọng nghẹn ứ nơi cổ họng. “Số lúa trong kho của thảo dân trị giá hơn mười vạn lượng bạc trắng. Xin các vị thư thả cho ba ngày… Gạo bán ra được giá, thảo dân xin dâng đủ cả vốn lẫn lãi, thêm mười đỉnh bạc nén tạ ơn!”

Gã mặt sắt cười khẩy, tiếng cười khô khốc ghê rợn. Mũi đoản đao bên hông khẽ hất lên cằm ngấn mỡ của Tiền Vạn Hưng “Ba ngày? Bến Vĩnh Thông đầy ắp ngô khoai giá rẻ, kho Thường Bình Thương lại sắp xả gạo hai mươi lăm văn. Đống thóc của ngươi nay mai cho không ai thèm! Đến giờ Ngọ ngày mai, nếu không nộp trước hai vạn lượng bạc nén trừ nợ lãi, phường họ kinh kỳ sẽ lấy đầu ngươi và siết sạch dinh cơ này!”

Dứt lời, toán người áo gấm đen sải bước khuất vào màn đêm mịt mùng. Cánh cửa tiền đình đung đưa kẽo kẹt trong gió lạnh.

Tiền Vạn Hưng ngồi bệt xuống đất th* d*c. Đúng lúc ấy, gã quản gia lảo đảo chạy vào, mặt mày tái mét “Lão gia… ngoài trời nồm ẩm quá! Hơn bốn vạn thạch gạo tẻ thu gom đợt trước bắt đầu bốc hơi nóng hầm hập. Đóng chặt cửa kho thêm vài ngày nữa, gạo bên trong sẽ lên men, mốc xanh hết lượt!”

Tiền Vạn Hưng nghe như sét đánh ngang tai. Nợ nần kinh kỳ kề cổ, kho quan chực xả bán, nay lại thêm nguy cơ thóc mục thối. Mọi ngả đường đều đã bít lối. Gã nghiến răng trẹo trạo, đập bàn quát lớn “Truyền lệnh cho tám đại hiệu buôn! Ngay đầu giờ Mão sáng mai mở cửa, hạ giá gạo xuống năm mươi văn một đấu! Bán tháo bằng mọi giá gom bạc nén về đây!”

Sáng sớm hôm sau, nha môn Thường Bình đã rộn rã tiếng bước chân qua lại.

Khúc Chính Tâm đứng bên song cửa gỗ nhìn ra bến sông, tà áo vải xanh bạc màu bay nhẹ trong làn gió sớm. Trên chiếc bàn lim mộc mạc, chén trà hoa cúc bốc khói mỏng thơm dịu.

Lục Trọng Đình cầm mảnh giấy ghi chép giá chợ còn thơm mùi mực bước vào, giọng ngạc nhiên “Thưa thầy, quả đúng như thầy dự liệu! Vừa mở cửa giờ Mão, tám đại hiệu buôn của Đô thương hội đã đồng loạt hạ giá gạo từ một trăm văn xuống còn năm mươi văn một đấu. Dân chúng thấy giá giảm một nửa đang xôn xao toan mang tiền ra mua.”

Chính Tâm nhấp một ngụm trà, ánh mắt điềm đạm nhìn những con thuyền neo đậu ngoài xa, chậm rãi nói “Tiền Vạn Hưng bị nợ nần kinh kỳ và nguy cơ thóc mốc thúc ép sau lưng nên buộc phải nhả hàng. Nhưng năm mươi văn một đấu vẫn là cái giá cắt cổ đối với bần nông vùng Thăng An.”

Trọng Đình gật đầu, ngập ngừng hỏi “Vậy Thường Bình Thương của ta có nên mở toang kho thóc, tung gạo hai mươi lăm văn ra ngay để đè bẹp bọn họ không thưa thầy?”

Chính Tâm mỉm cười, lắc đầu khoan thai “Trọng Đình, việc điều tiết giá cả một vùng sông nước cũng tựa như dòng chảy thủy triều. Nếu ta vội vã tháo đê ồ ạt, kẻ đầu cơ sẽ nhìn thấy đáy sông mà liều mạng chống đỡ, thậm chí tìm cách gom hàng vét đáy. Ngược lại, nếu ta rút từng viên gạch dưới chân đê, sự hoang mang sẽ tự biến thành cơn hồng thủy cuốn phăng lòng tham của bọn chúng.”

Ông đặt chén trà xuống, ngón tay trỏ có vết chai dày gõ nhẹ lên thanh gỗ bàn tính “Mở cổng kho Giáp, treo biển xuất bán gạo trắng với giá ba mươi văn một đấu. Nhớ kỹ, mỗi người chỉ được đong tối đa một thăng, bán rỉ rả để dòng người xếp hàng thật dài trước cửa nha môn.”Tấm biển gỗ sơn son của Thường Bình Thương vừa dựng lên trước cửa kho: “Gạo tẻ hảo hạng: Ba mươi văn một đấu”.

Dù mỗi người chỉ được mua một thăng mang về nấu cháo, nhưng tin tức ấy nổ ra như sấm sét giữa trời quang. Thấy gạo trắng thật sự tuôn ra từ kho quan, bá tánh tin chắc tin đồn mười vạn thạch lương triều đình là có thật.

Dòng người đang vây quanh các sạp lúa năm mươi văn của Đô thương hội lập tức quay đầu, rồng rắn kéo về phía cổng kho Thường Bình. Tiếng bàn tán xôn xao lan nhanh khắp các ngõ hẻm “Kho quan bán gạo trắng ba mươi văn rồi! Lại có bố cáo hẹn ngày kia mở bán đại trà hai mươi lăm văn, cớ sao phải mua năm mươi văn của phường họ Tiền cho uổng tiền bát gạo?”

Trước các sạp của Đô thương hội, cảnh tấp nập thoắt biến thành hoang vắng. Mấy tên chưởng quầy ngồi đuổi ruồi, mặt mày xám ngoét nhìn dòng người nườm nượp lướt qua mà không thèm ngó vào.

Đến chính Ngọ, khi bóng nắng tròn vo dưới chân cột, Khúc Chính Tâm lại sai Trọng Đình sửa con số trên tấm biển gỗ: hạ tiếp xuống hai mươi tám văn một đấu.

Mức giảm chỉ vỏn vẹn hai đồng tiền, nhưng đối với giới con buôn, đó là nhát dao cứa đứt sợi dây thừng cuối cùng đang neo giữ giá cả. Các chủ hiệu buôn nhỏ và thương lái tham gia góp vốn cùng Đô thương hội nhận ra cái chết đã cận kề. Không ai còn nghe theo hiệu lệnh giữ giá của Tiền Vạn Hưng nữa.

Hiệu buôn họ Lý ở phố Nam lén hạ giá xuống bốn mươi văn.

Hiệu thóc họ Triệu ở chợ Tây lập tức xé rào hạ xuống ba mươi lăm văn.

Chỉ trong hai khắc, khắp các phố chợ phủ thành Thăng An bùng lên một trường đua bán tháo gỡ vốn điên cuồng. Các hiệu buôn tranh nhau treo biển mới, giá gạo lao dốc không phanh: ba mươi văn, hai mươi bảy văn, rồi chạm đáy hai mươi lăm văn một đấu! Gạo trắng từng găm giữ như vàng ngọc nay bị lôi ra hè phố, nằm la liệt mời mọc người qua đường mua giúp.

Bóng hoàng hôn dần buông xuống bến Vĩnh Thông, nhuộm đỏ rực cả khúc sông Lộ Giang.

Bên trong Thường Bình Thương, tiếng con tính gỗ lim dưới tay Lục Trọng Đình vang lên lách cách, dồn dập và giòn giã như nhịp trống khải hoàn. Chàng thư sinh ngẩng đầu lên, ánh mắt sáng rực niềm hân hoan “Thưa thầy, đến cuối giờ Thân, giá gạo ngoài chợ đã bị dìm xuống mức hai mươi bốn văn một đấu, thấp hơn cả ngày thường! Các sạp buôn tranh nhau xả hàng để thu hồi chút bạc vụn. Tám đại hiệu của Đô thương hội hôm nay chỉ bán được chưa đầy năm trăm thạch, gom về chưa nổi ba trăm lượng bạc!”

Khúc Chính Tâm đứng tựa lan can, ngắm nhìn khói bếp lam chiều đang thanh thản bay lên từ vạn mái nhà tranh nghèo xơ xác. Dân chúng đã có cơm no, cơn bão giá từng đe dọa năm vạn hộ dân nay đã bị bẻ gãy mà nha môn không tốn một mũi tên tấc gươm.

Ông khẽ thở phào, giọng trầm ấm “Quy luật của dòng sông cũng là quy luật của lòng người. Kẻ dùng lòng tham để ngăn dòng chảy tất sẽ bị chính con nước đè bẹp.”

Đêm khuya, sương lạnh buốt giá bao phủ dinh cơ họ Tiền.

Bên trong dãy kho lớn vắng ngắt như hầm mộ, hơn bốn vạn thạch thóc ế ẩm vẫn chất cao ngút ngàn, tỏa ra mùi chua nồng ẩm mốc của ngũ cốc đang thối rữa.

Hạn chót giờ Ngọ của toán chủ nợ kinh kỳ như chiếc thòng lọng siết chặt lấy cổ họng. Toàn bộ cơ nghiệp tiêu tan, văn tự nợ nần ngập đầu, trước mắt gã chỉ còn cánh cửa ngục thất tối tăm và án chém lưu đày.

Tiền Vạn Hưng ngồi bệt giữa đống bao tải bốc mùi ngột ngạt, y phục gấm vóc xộc xệch tả tơi. Trong cơn quẫn bách tột cùng khi mất trắng cơ nghiệp và đối mặt ngục tù, Tiền Vạn Hưng nhìn về dãy kho chứa vạn thạch thóc ế ẩm giữa đêm khuya, ánh mắt lóe lên ngọn lửa điên loạn của kẻ cùng đường.