Chương 17: Bàn Vẽ Phủ Bạt Xám

Ngạn rời lưng khỏi mép bàn gỗ, bước lại gần tấm bảng trắng vừa được bắt vít chắc chắn sát ô cửa sổ mở rộng. Từng vệt phấn trắng mịn bắt lấy ánh nắng xiên hanh vàng hắt lên làm nổi rõ những đường gân sắc sảo. Trước mặt anh, Hạnh đứng tựa như một mầm cây nhỏ vừa đón trọn luồng gió mát lành. Nụ cười rạng rỡ nở trên gương mặt ngăm nhẹ của cô bé mười một tuổi, hai bàn tay lấm lem bột phấn, vạt áo đồng phục trắng rộng thùng thình cũng vương đầy những vệt bụi trắng tinh khôi.

Ngạn không giấu nổi một cái gật đầu tán thưởng, đưa ngón tay trỏ dính bụi phấn chỉ vào mũi tên vector vươn ra ngoài mép bảng “Đường gióng này thoát lực rất khéo. Không gian mở ra đúng chỗ, không còn góc nào bị nghẽn nữa.”

Hạnh đưa mu bàn tay áo quệt ngang trán, mắt lấp lánh niềm vui thuần khiết “Dạ, con cảm giác như khối hình này tự thở được vậy thầy.”

Một thoáng xúc động lan nhẹ nơi đáy mắt Ngạn. Kể từ ngày rời bỏ những công trình xây dựng, đã lâu lắm rồi anh mới lại nghe thấy một nhận định giàu cảm thức kết cấu đến thế từ một đứa trẻ.

Sau buổi chiều hôm ấy, phòng tư liệu ở cuối hành lang tầng trệt trở thành điểm hẹn quen thuộc của hai thầy trò sau mỗi hồi chuông tan trường. Dưới bóng rặng me già và luồng gió sông Hậu miên man lùa qua ô kính mở toang, từng chương chuyên đề của bộ học liệu hình học không gian mở dần hoàn thiện qua hàng chục trang sơ đồ phối cảnh trực quan sinh động. Hạnh miệt mài phác thảo trên giấy A3 bằng bút kim, rồi cùng Ngạn đối chiếu, chuẩn hóa thành hệ thống bài giảng mạch lạc.

Mỗi lần quan sát Hạnh dựng hình, Ngạn lại kinh ngạc trước trực giác kỳ diệu của cô học trò nhỏ. Đối diện với các bài toán không gian phức tạp về thiết diện hay góc giữa hai mặt phẳng, Hạnh không bao giờ sa đà vào những chuỗi phương trình đại số kéo dài hàng trang giấy. Em nhìn thấy các khối hình như những thực thể sống động trong không gian ba chiều. Đôi tay nhỏ nhắn cầm thước kẻ và bút vẽ, vạch những đường gióng phụ trợ chuẩn xác đến từng milimét.

Nhìn trang giấy của Hạnh, nơi ba mặt phẳng phụ trợ cắt nhau tạo thành một điểm cân bằng hoàn mỹ, một sự thấu suốt bừng sáng trong tâm trí Ngạn. Những định lý không gian trừu tượng mà cô bé phát triển có mối liên kết kỳ diệu với nguyên lý kết cấu giằng chịu lực trong kiến trúc xây dựng. Cách em đặt đường phụ trợ để giải tỏa bế tắc cho hình vẽ hệt như cách người kỹ sư tính toán thanh giằng chéo nhằm phân bổ lại tải trọng cho một mái vòm.

“Hạnh có biết vì sao nét vẽ này của em lại đứng vững không?” Ngạn chỉ đầu bút chì vào đường nét đứt nối từ trọng tâm đáy lên cạnh bên hình chóp.

Hạnh ngắm nghía bản vẽ một lát rồi cất giọng gãy gọn “Dạ, vì nếu không có nó, mặt cắt bên phải sẽ bị sụp xuống khi mình xoay góc nhìn.”

“Đúng vậy,” Ngạn mỉm cười, giọng trầm ấm. “Trong kết cấu công trình, thanh giằng chéo ấy làm nhiệm vụ triệt tiêu lực xô ngang, phân bổ tải trọng đều xuống móng. Bản năng toán học của em đang vận hành y hệt tư duy của một kỹ sư thiết kế.”

Hạnh mỉm cười tự tin, cúi xuống ghi chú từng tọa độ bên cạnh hình vẽ. Nhìn dáng vẻ say mê của cô bé, Ngạn thầm hiểu: giáo dục không phải là việc ép uổng một đứa trẻ vào chiếc khuôn đúc sẵn, mà là nhìn thấu cấu trúc tâm hồn nó để thiết kế nên bệ đỡ an toàn.

Chập tối hôm đó, một cơn mưa rào mùa hạ đổ xuống thành phố Cần Thơ sau chuỗi ngày oi ả. Nước mưa xối xả đập vào vòm lá me, tạo nên những màn bọt nước mờ mịt giăng kín mặt đường.Ngạn khoác chiếc áo mưa mỏng, đạp xe trở về căn hộ tập thể ngành giáo dục trong con hẻm nhỏ. Căn phòng rộng chừng bốn mươi mét vuông đón anh bằng sự tĩnh lặng quen thuộc. Tiếng mưa dông gầm rít ngoài ban công, từng đợt sấm rền từ phía bờ sông vọng lại làm rung chuyển những ô kính chớp cũ kỹ.

Suốt sáu năm qua, mỗi đêm mưa dông sấm sét luôn là nỗi ám ảnh nặng nề đối với Ngạn. Chỉ cần nhắm mắt lại, tiếng kim loại gãy răng rắc của giàn thép nhà xưởng trong đêm tai nạn năm 2019 sẽ dội về. Anh từng thấy mình chới với giữa đống dầm bê tông đổ nát, mùi khói khét lẹt và tiếng còi xe cứu thương xé toang màn đêm, đè nghẹt buồng phổi bằng nỗi ân hận khôn nguôi về hai sinh mạng người thợ nằm lại dưới đống phế tích.

Nhưng đêm nay, đứng bên cửa sổ nhìn dòng nước mưa trượt dài trên mặt kính, Ngạn thấy đáy lòng mình tĩnh tại lạ lùng. Cơn ác mộng đổ nát năm xưa đã không còn xuất hiện. Không còn tiếng gãy đổ của sắt thép hay sự ngột ngạt của đống gạch đá vụn. Chiếm trọn tâm trí anh lúc này là hình ảnh gian phòng tư liệu chan hòa nắng chiều, mùi phấn thơm quyện trong gió sông và những vệt phấn trắng đầy sức sống của cô học trò nhỏ. Từng nét vẽ khoáng đạt mà Hạnh vạch ra tựa như luồng gió lành thổi tan lớp sương mù dằn vặt bấy lâu trong tâm hồn anh.

Ngạn bật công tắc đèn bàn. Ánh sáng vàng ấm áp phủ lên góc phòng khách, nơi chiếc bàn vẽ kiến trúc bằng gỗ thông vẫn đứng lặng lẽ suốt sáu năm qua.

Tấm vải bạt màu xám phủ kín mặt bàn, trên lớp vải đã đóng một tầng bụi mờ của thời gian. Kể từ cái đêm định mệnh năm 2019, Ngạn đã phủ tấm bạt ấy lên, biến chiếc bàn thành một khối câm lặng trong góc nhà. Đó từng là nơi anh dành hàng ngàn giờ thức trắng với compa, thước chữ T và những bản vẽ kết cấu đầy kiêu hãnh; nhưng sau vụ tai nạn, nó hóa thành một bia mộ nhắc nhở về sai lầm nghề nghiệp mà anh không bao giờ dám chạm tới.

Ngạn bước chầm chậm qua sàn gạch hoa. Tiếng dép xốp ma sát nhẹ trên nền nhà là âm thanh duy nhất giữa tiếng mưa rơi đều đặn ngoài hiên. Anh dừng lại trước chiếc bàn vẽ, hít một hơi sâu, cảm nhận mùi vải bạt thô ráp quyện lẫn mùi gỗ thông già nua.

Lần đầu tiên sau sáu năm dằn vặt, Ngạn đưa bàn tay phải ra.

Cánh tay anh từng khựng lại mỗi khi đến gần góc phòng này, giờ đây lại vững vàng lạ kỳ. Lòng bàn tay anh áp nhẹ lên lớp vải bạt thô ráp. Qua lớp vải dày phủ bụi, những khớp ngón tay không còn co cứng run rẩy mà cảm nhận rõ rệt sự vững chãi của thớ gỗ thông, đường nét thẳng tắp của cạnh bàn và sự chắc chắn của bộ khung kim loại bên dưới. Chiếc bàn vẫn ở đó, kiên nhẫn chịu đựng sự lãng quên suốt sáu năm, như một nền móng chân chính không hề lay chuyển qua năm tháng.

Một luồng hơi ấm mơ hồ lan khắp lồng ngực Ngạn. Ngọn lửa nghề nghiệp, thứ đam mê tưởng chừng đã lụi tàn sau thảm kịch năm xưa, bỗng âm thầm nhen nhóm trở lại. Anh hiểu rằng mình không thể thay đổi quá khứ, nhưng những bài học xương máu về kết cấu, về sự an toàn và trách nhiệm giờ đây đang được tái sinh để nâng đỡ một đứa trẻ dị biệt bước qua nỗi sợ hãi.

Ngạn khẽ kéo mép bạt xám để lộ mặt bàn vẽ gỗ thông ấm áp.

Thớ gỗ vàng mịn phản chiếu ánh đèn bàn dịu nhẹ, mùi dầu thông khô thoang thoảng bốc lên thanh sạch và thân thuộc như một người bạn cũ lâu ngày gặp lại.

Ngạn đưa tay lên túi áo ngực, rút chiếc bút chì bấm kỹ thuật kim loại mạ bạc rồi đặt nó nằm ngay ngắn vào khay trượt ở mép dưới mặt bàn.

Tiếng kim loại chạm nhẹ vào thành gỗ phát ra một âm vang khô giòn, dứt khoát.

Ngạn đứng thẳng lưng, ánh mắt sau cặp kính cận màu xám ánh lên vẻ kiên định thanh thản. Mọi thứ đã sẵn sàng cho buổi báo cáo chuyên môn quyết định vào tuần tới.