Chương 7: Mưa Gió Ven Sông Vị Thủy

Cơn gió buốt thốc thẳng vào hiên điện dữ dội hơn, cuốn theo những hạt mưa đầu mùa nặng trĩu đập rát mặt. Tà áo lam phần phật tung bay, Lã Trọng Trí lập tức quay người lại, cất giọng dứt khoát “Mau vào trong khép cửa lại!”

Tiêu Dực nhanh nhạy nhất, thân hình cao lớn sải bước tới then cài, vững vàng kéo hai cánh cửa gỗ lim nặng trịch khép chặt trước luồng cuồng phong. Tiêu Triệt liền lấy nghiên mực đè mép tập giấy bản trên án thư khỏi bị gió cuốn, còn Tiêu Hằng vội ôm lấy chân đèn dầu, đôi mắt to tròn chớp liên hồi vì ngỡ ngàng.

Ầm!

Một tia chớp đỏ rạch ngang màn trời xám xịt, kéo theo tiếng sấm đinh tai nhức óc nổ tung trên nóc điện. Liền sau đó, mưa tuôn như thác đổ. Tiếng nước gầm réo trên tầng ngói lưu ly rào rào tựa hàng vạn mũi tên đồng loạt bắn phá.

Chuỗi ngày kế tiếp, bầu trời kinh thành Thăng An như bị xé toạc, mưa tầm tã không lúc nào ngơi nghỉ. Mây mù che khuất vầng dương, khiến ban ngày mịt mùng chẳng khác gì đêm tối. Dòng sông Vị Thủy thường nhật hiền hòa nay hóa thành con thủy quái đỏ ngầu phù sa, cuộn sóng hung tợn. Nước sông dâng cao từng tấc, l**m láp chân bờ bao, đe dọa các tuyến đê xung yếu che chắn cho kinh kỳ, đặc biệt là đoạn đê Vĩnh Ninh ở vùng trũng hạ lưu.

Giữa lúc triều đình xôn xao lo sợ, gian điện Văn Hoa vẫn giữ được vẻ thanh tịnh ấm áp.

Trên án thư, hai khúc thước lim đen gãy đôi từ hôm khảo hạch vẫn nằm ngay ngắn bên cạnh nghiên mực Đoan Khê. Hôm nay, Lã Trọng Trí không mở kinh thư giảng giải chữ nghĩa như lệ thường, mà chậm rãi trải ra tấm địa đồ lớn bằng da dê vẽ sông ngòi và các thôn trang quanh kinh đô.

Ba vị hoàng tử tò mò quây quần quanh án thư. Tiêu Hằng kiễng chân, ghé sát mặt nhìn những nét vẽ uốn lượn chằng chịt “Thầy ơi, hôm nay chúng con không học kinh thư nữa sao?”

Lã Trọng Trí mỉm cười dịu dàng “Học chứ, Hằng nhi. Nhưng đạo học không chỉ nằm trong trang sách, mà nằm ngay dưới gót chân trần của trăm họ. Các con hãy nhìn xem.”

Ngón tay thon dài của ông chỉ vào một dải mực vẽ uốn khúc chia cắt vùng bình nguyên “Đây là dòng Vị Thủy. Bình thường nó nuôi sống muôn dân Đại Lương, nhưng khi mưa lũ dồn về, nó sẽ trở thành mối nguy khôn lường. Nước dâng một thước, hoa màu chìm ba thước; đê lở một đoạn, vạn mái nhà sẽ tan tác theo dòng nước xiết.”

Gương mặt tuấn tú của Tiêu Triệt khẽ căng thẳng. Chàng nhìn dòng sông vẽ trên da dê, giọng trầm xuống “Sách xưa dạy ‘Thủy năng tái chu, diệc năng phúc chu’. Nước chở thuyền thì nước cũng lật thuyền được. Bá tánh ven sông lúc này hẳn đang lâm vào cảnh dầu sôi lửa bỏng.”

“Đúng vậy,” Lã Trọng Trí gật đầu, ánh mắt chan chứa vẻ khích lệ. “Thánh hiền dạy ‘dân vi quý’, thương xót muôn dân không thể chỉ dùng nước mắt hay lời văn hoa nơi triều đường. Muốn cứu người, người cầm quyền phải có lòng dạ sáng suốt và hành động thiết thực.”

Ông rút từ tráp gỗ ra một chiếc bàn tính bằng gỗ hương cùng các cuốn sổ sách điền địa của Hộ bộ, đặt lên trước mặt học trò “Hôm nay, vi sư giao cho ba huynh đệ các con một kỳ thi thực sự, một nan đề sinh tử của quốc gia.”

Lã Trọng Trí nhìn sang Tiêu Hằng “Hằng nhi, con có thiên bẩm về những con số. Theo sổ bộ, ba huyện ven đê Vĩnh Ninh có mười vạn miệng ăn. Nếu lũ lụt vùi lấp hoa màu ba tháng tới, mỗi người một ngày cần nửa cân lương khô nấu cháo cầm hơi. Con hãy dùng bàn tính, tính chuẩn xác xem triều đình phải xuất kho bao nhiêu thạch lương thực để cứu đói ba huyện?”

Tiêu Hằng tròn xoe mắt, thoáng chút ấp úng vì chưa từng gánh vác việc lớn dường này. Nhưng trước ánh mắt tin tưởng của phu tử, cậu bé liền xốc lại ống tay áo, những ngón tay mũm mĩm vội vã gạt nhẹ vào khung gỗ. Tiếng hạt tính va nhau lách cách giòn giã vang lên khắp gian điện.Lã Trọng Trí quay sang Tiêu Dực “Dực nhi, con am tường địa thế, giỏi cưỡi ngựa băng rừng. Mưa lớn làm lở đất, đường dịch trạm bằng phẳng về hạ lưu hiện đã ngập sâu trong bùn lầy. Con hãy nghiên cứu các tuyến đường đồi cao và luồng lạch phụ lưu, tìm ra lối đi an toàn nhất để quân lương đến được tay dân chúng mà không bị nước cuốn trôi.”

Tiêu Dực siết chặt mày kiếm, hai bàn tay đầy vết chai nắm chặt cạnh bàn. Nhìn đôi bàn tay chai sần của chàng siết chặt cạnh bàn cùng ánh mắt quầng đỏ vì xúc động, Lã Trọng Trí hiểu rằng đứa trẻ này đã nhận ra gánh nặng dẫn đường cứu sinh mệnh đồng bào còn nặng nề hơn vạn cân đao kiếm. Chàng lập tức cầm bút lông chấm mực đỏ, chăm chú vạch từng cung đường men theo sườn núi đá.

Cuối cùng, ánh mắt Lã Trọng Trí dừng lại nơi Tiêu Triệt. Tam hoàng tử đứng lặng, hai bờ vai gồng lên đợi chờ thử thách.

“Triệt nhi, việc của con là khó khăn hơn cả,” Lã Trọng Trí ôn tồn. “Khi hoạn nạn ập đến, lương thực ít mà người đói thì đông. Kẻ mạnh sẽ tranh cướp của kẻ yếu, quan lại tha hóa ắt bớt xén chẩn tế, gian thương sẽ găm hàng đẩy giá gạo lên trời. Nếu chịu trách nhiệm an dân, con sẽ làm gì để phân chia công bằng, dập tắt mầm mống bạo loạn mà vẫn giữ trọn đạo nhân nghĩa?”

Tiêu Triệt im lặng hồi lâu. Ánh mắt chàng lướt qua ngọn đèn dầu ấm áp, nhớ lại những ngày tháng bản thân từng cô độc nơi thâm cung. Chàng hít sâu một hơi, giọng đanh thép nhưng ẩn chứa tấm lòng trắc ẩn “Thưa Thầy, học trò nghĩ trước hết phải dựng rạp phát cháo ở gò đất cao, chia theo từng thôn xóm để lập sổ ghi tên, phát thẻ tre nhận khẩu phần nhằm ngăn kẻ gian nhận hai lần. Thứ hai, điều động binh sĩ giữ nghiêm trật tự, trừng trị kẻ cướp bóc nhưng tuyệt đối không dùng vũ lực bừa bãi với người già và trẻ nhỏ đói lả. Thứ ba, mở kho lương bình giá ngay trong chợ, kiên quyết chém đầu những kẻ lợi dụng thiên tai đục nước béo cò!”

Lã Trọng Trí gật đầu, lòng dâng lên niềm xúc động sâu sắc. Lời lẽ của Tam hoàng tử vừa nghiêm minh, vừa thấu hiểu nỗi khổ của thứ dân.

Thời gian trôi qua chừng hai tuần trà. Trong gian điện, chỉ còn tiếng mưa rào ngoài hiên hòa cùng tiếng lách cách của bàn tính và tiếng ngòi bút sột soạt.

“Thầy ơi! Con tính xong rồi!”

Tiêu Hằng buông bàn tính, trán lấm tấm mồ hôi, giọng run run “Cần đến bốn vạn năm nghìn thạch lương thực! Thầy ơi... nếu triều đình tính thiếu chỉ một nghìn thạch thôi, sẽ có hàng vạn đứa trẻ như con phải chịu đói khát sao?”

Đôi mắt trong veo của hoàng tử nhỏ đỏ hoe. Cậu đã hiểu được sức nặng của từng con số trên trang giấy.

Tiêu Dực cũng đặt bút xuống, chỉ vào vệt mực đỏ nối dài “Bẩm Thầy, học trò đã tìm được đường vòng qua đồi Mã Lĩnh. Đường tuy xa hơn mười dặm nhưng nền đá vững chắc, xe ngựa có thể qua được.” Chàng quay sang nhìn hai người em, ánh mắt kiên định: “Huynh hứa với các đệ sẽ không để một hạt gạo cứu mạng nào rơi xuống bùn lầy!”

Ba vị hoàng tử nhìn nhau, trong đáy mắt không còn vẻ ngây ngô hay kiêu kỳ của những công tử hoàng tộc. Mỗi nét bút, mỗi hạt tính đều đã gắn chặt tâm hồn họ với sinh mạng của hàng vạn đồng bào nghèo khó.

Lã Trọng Trí mỉm cười ấm áp, toan cất lời khen ngợi thì bỗng nhiên...

Keng! Keng! Keng!

Từ phía tường thành, tiếng mõ báo động cùng tiếng chuông đồng từ các đài phong hỏa ngoại thành dồn dập truyền về kinh đô, xé toạc màn mưa bão mịt mùng. Âm thanh cấp báo dồn dập như sấm rền, chấn động cả hoàng cung.

Cánh cửa điện Văn Hoa bất ngờ bị đẩy bật ra. Một thị vệ cấm quân toàn thân ướt sũng, bùn đất bám đầy giáp sắt, lảo đảo quỳ sụp dưới bậc thềm, giọng lạc đi vì kinh hãi “Khởi bẩm các vị điện hạ! Báo... Khẩn báo! Đoạn đê Vĩnh Ninh xung yếu ven sông Vị Thủy đã bị vỡ toang! Nước lũ cuồn cuộn nuốt chửng ba huyện, hàng vạn nạn dân đang trong cảnh màn trời chiếu đất, lũ lượt kéo về phía cửa thành kinh đô!”

Một tia sét chói lòa rạch ngang bầu trời, soi rõ vẻ bàng hoàng trên gương mặt thầy trò Lã Trọng Trí giữa cơn mưa gió mịt mù.