Chương 7: Ánh Lân Tinh Trong Bùn Tối

Ngay khi Tráng vừa bưng mảnh kim loại rỉ sét bước vào, luồng khói trắng bốc lên cuồn cuộn kèm theo mùi tỏi hăng nồng nặc lập tức xộc thẳng vào khứu giác mọi người trong căn lán chỉ huy.

“Tráng, dừng lại! Đặt ngay vào xô nước cạnh cửa!”

Sơn lao vụt tới, cánh tay rắn như thanh gỗ lim chặn phắt Tráng lại trước khi cậu kịp tiến sâu vào bàn họp. Tráng giật mình sững sờ, vội vã hạ tay, thả vật thể cong queo chìm nghỉm vào xô nước lã dùng rửa ủng bảo hộ. Một tiếng xèo ngắn ngủi vang lên dưới đáy xô, bọt khí sủi tăm rồi luồng khói trắng lập tức bị dập tắt hoàn toàn, chỉ còn lại váng dầu óng ánh mỏng manh trôi nổi trên mặt nước.

Chuyên gia Aleksey Morozov đứng bật dậy, chòm râu quai nón hoa râm khẽ rung. Ông bước nhanh tới bên chiếc xô, cúi thấp người quan sát mảnh kim loại đen đúa dưới làn nước trong, đôi mắt xám màu thép đanh lại: “Belyy fosfor! Phốtpho trắng!”

Chỉ huy trưởng Trần Đức Tuân gạt tàn điếu thuốc Tam Đảo, bước lại gần, chân mày nhíu chặt thành một đường rãnh sâu: “Cậu Sơn, ý đồng chí Morozov là thứ này...”

“Báo cáo thủ trưởng, đúng là tàn tích bom đạn thời chiến tranh,” Sơn đáp, giọng trầm đục nhưng dứt khoát. Vết sẹo mảnh bom ngang bả vai anh khẽ giật nhói như một phản xạ bản năng sau mười năm rời chiến trường. “Tháng mười hai năm 1972, không quân Mỹ rải thảm bom cháy xuống các bến phà và trận địa cao xạ bảo vệ vùng trời Hòa Bình. Mảnh vỡ này là phần vỏ khoang chứa phốtpho lỏng. Ở dưới đáy bùn yếm khí, chất cháy bị chôn vùi không tiếp xúc với dưỡng khí nên chưa cháy hết. Khi cậu Tráng vớt lên, gặp gió và oxy trong không khí, nó lập tức tự bốc cháy tạo khói trắng và mùi tỏi nồng đặc trưng.”

Sơn đưa mắt nhìn Tráng, thấy người thợ lặn trẻ vẫn còn bàng hoàng nhìn hai bàn tay trần. Anh gằn giọng căn dặn: “May cho chú mày là vừa vớt từ mép nước lạnh lên, chứ nếu để lớp bùn khô đi, phốtpho bắt lửa dính vào da thịt thì nước thường cũng không dập nổi, cháy khoét tận xương tủy!”

Tráng rùng mình, nuốt nước bọt đánh ực, mặt tái mét: “Em... em thấy nó mắc vào chùm phao tiêu gần miệng xoáy, tưởng là mảnh sắt giàn giáo công trường bị gãy nên vớt lên...”

Kỹ sư Lê Viết Hân lập tức ghé sát mặt vào xô nước, ngón tay run nhẹ vì kích động khoa học: “Anh Sơn nói hoàn toàn chính xác! Nếu dưới đáy vực tồn tại ổ rò rỉ hợp chất phốtpho, khi chúng hòa tan vào nước tạo thành photphin và diphosphin, gặp các vi bọt oxy thoát ra từ van xả đồ lặn hoặc dòng xoáy sục khí, phản ứng hóa quang sẽ xảy ra. Hiện tượng lân tinh xanh biếc lập lòe dưới đáy sâu chính là từ đây mà ra, hoàn toàn là phản ứng hóa học chứ chẳng có oan hồn nào hết!”

Chỉ huy trưởng Tuân khoanh tay trước ngực, ánh mắt đăm chiêu nhìn ra màn mưa phùn đang giăng kín lòng vực Ba Cấp bên ngoài cửa lán. Tiếng máy xúc EKG và tiếng gầm rú của xe ben BelAZ đổ đá hộc vẫn dội về rền vang khắp vách núi, nhắc nhở về áp lực thời gian khủng khiếp. “Một phát hiện cực kỳ quan trọng,” ông Tuân quay lại bàn chỉ huy, đập mạnh bàn tay chai sạn xuống tấm bản đồ trắc địa. “Nhưng cũng đồng nghĩa với việc hiểm họa tăng lên gấp đôi. Phễu hút ngầm nuốt hơn hai trăm mét khối nước mỗi giây đã là một tử huyệt, nay lại thêm ổ bom cháy rò rỉ độc chất nằm ngay chân móng K4. Nếu chúng ta tiến hành đổ hàng vạn tấn đá ngăn sông mà không xử lý dứt điểm, khối đá đè sập khoang bom có thể gây cháy nổ ngầm, phá tung nền móng đập và phát tán chất độc dọc toàn bộ hạ lưu sông Đà!”

Ông Tuân nhìn thẳng vào Sơn và Hân, giọng đanh thép ra lệnh: “Kỹ sư Hân, Đội trưởng Sơn! Ban chỉ huy giao nhiệm vụ cho Đội thợ lặn số 1 tiến hành khảo sát mở rộng toàn bộ vùng biên khe nứt karst. Phải xác định chính xác vị trí, quy mô và nguồn gốc vật thể phát tán độc chất trước khi lập phương án nổ mìn trám phễu. Rõ chưa?”

“Rõ!” Sơn và Hân đồng thanh đáp.

Mười lăm phút sau, trên sàn sà lan số 1 dập dềnh giữa dòng Ba Cấp cuộn sóng, gió bấc đầu mùa thổi rát mặt. Hân và Tráng đã khoác lên mình bộ đồ lặn đầm sâu bằng cao su bố dày cộp, hai bàn chân xỏ vào đôi giày chì mười tám cân nặng trịch. Chiếc máy đo siêu âm cầm tay và cuộn dây tiêu bằng sợi thép bọc nhựa được chằng buộc cẩn thận bên hông Hân.

Sơn vừa kiểm tra từng ốc siết trên đai lưng của Tráng vừa ghé sát tai người thợ lặn trẻ, cất giọng trầm ấm nhưng nghiêm cẩn: “Tráng, nghe anh dặn kỹ. Ca lặn này chú mày phụ trách bảo hiểm và đo góc phương vị cho kỹ sư Hân. Dưới đáy vực sâu bốn mươi mét, mọi thứ sẽ đen đặc và lạnh buốt, áp suất đè nặng lồng ngực gấp năm lần trên bờ. Chú mày đã tận mắt thấy mảnh kim loại trong lán chỉ huy rồi đấy. Khoa học đã chứng minh rõ ràng: không có ma quỷ, không có bản Mường Chìm cổ nào trỗi dậy đòi mạng cả! Nếu dưới đáy có đốm sáng xanh hay vệt lân tinh bùng lên, đó chỉ là khí độc phốtpho gặp bọt khí. Tuyệt đối không được cuống cuồng vung tay làm rách cáp rốn. Phải thở đều, giữ chặt dây tiêu, nhắm mắt lại vài giây để trấn tĩnh nhịp tim. Nghe rõ chưa?”

Tráng nhìn vào đôi mắt sâu thẳm kiên định của người đội trưởng dạn dày sương gió, cảm giác bất an trong lồng ngực lắng xuống. Cậu siết chặt nắm tay bọc găng cao su, gật đầu dứt khoát: “Em rõ rồi, anh Sơn! Em sẽ bám sát anh Hân, không để phân tâm!”

“Tốt! Khóa mũ!” Sơn dõng dạc ra lệnh.Hai chiếc mũ đồng Ba Cua ba cửa kính nặng gần hai mươi cân được kíp thợ máy cẩn thận chụp lên vai Hân và Tráng, tiếng vam đồng siết vào ren kêu rèn rẹt chắc nịch.

Cần cẩu sà lan từ từ nâng hai người thợ lặn qua lan can sắt rồi hạ xuống dòng nước réo sôi. Làn nước đục ngầu cuộn bọt nuốt chửng hai khối đồng lấp loáng, chỉ còn lại những dải bong bóng khí sủi ào ạt trôi dạt về phía hạ lưu.

Sơn không xuống nước ca này. Cơ thể anh vừa trải qua ca lặn trinh sát khẩn cấp cách đó vài giờ, lượng nitơ hòa tan trong các mô cơ vẫn chưa đào thải hết; quy tắc an toàn lặn sâu không cho phép anh lặn tiếp khi chưa đủ thời gian hồi phục. Thay vào đó, anh trực tiếp đứng vào vị trí chỉ huy mặt sàn, hai tay đặt trên cụm van điều áp của máy nén khí PKS5, đôi tai áp chặt vào ống nghe của máy thoại nội bộ.

Bên cạnh anh, kim áp kế chỉ áp suất bình tích khí đang giữ ổn định ở mức 8 bar. “Mười mét... Áp suất bình thường,” giọng Hân truyền qua loa, hơi thở đều đặn. “Hai mươi mét... Tầm nhìn bắt đầu tối đen. Đã bật đèn pha cá nhân.”

Sơn nhìn mặt đồng hồ đo độ sâu trên bảng điều khiển. Kim thép nhích dần từng vạch: ba mươi mét... ba mươi lăm mét... rồi cắm thẳng vào vạch bốn mươi mét. Áp suất nước xung quanh đạt 5 atmosphere, đè nặng tương đương năm mươi tấn trên mỗi mét vuông diện tích.

“Báo cáo anh Sơn, chúng em đã chạm bình diện đáy móng K4,” tiếng Hân rè rè dội lên qua màng loa, xen lẫn tiếng xì xì khô khốc của van xả khí thừa bên thái dương mũ lặn. “Đáy phủ một lớp bùn cát dày. Dòng chảy ngầm rất xiết. Chúng em đang tiến dần về phía mép khe nứt karst.”

Sơn bóp micro, giọng lạnh và chuẩn xác: “Nhắc lại: duy trì khoảng cách an toàn ít nhất năm mét so với miệng phễu hút. Tráng, cắm cọc tiêu định vị chưa?” “Báo cáo... anh Sơn, em vừa đóng cọc thép thứ nhất... neo chắc chắn rồi ạ,” giọng Tráng vang lên, hơi gấp nhưng vẫn giữ được sự bình tĩnh cần thiết.

Mười lăm phút trôi qua trong sự im lặng căng như dây đàn. Gió sông Đà vẫn gầm rít từng cơn thổi tạt hơi nước lạnh buốt lên mặt sàn sà lan. Sơn không rời mắt khỏi kim áp kế và hai đường ống dẫn khí đang rung giật nhịp nhàng theo từng bước chân của đồng đội dưới đáy sâu.

Đột nhiên, tiếng rè của màng loa máy thoại biến dạng, phát ra những chuỗi âm thanh lẹt xẹt chói tai như có luồng sóng điện từ cực mạnh quét qua. “Anh Sơn... rào... rào... có hiện tượng... rất lạ...” Tiếng Hân bắt đầu chập chờn, đứt quãng.

Sơn ghì chặt micro, ngực thắt lại: “Hân! Báo cáo rõ tình hình! Có sự cố gì?”

“Bùn đáy... lớp bùn đáy quanh mép nứt tự nhiên phát sáng!” Giọng Hân bỗng trở nên dồn dập, hơi thở nghẹn lại trong lồng ngực. “Dưới ánh đèn pha... hàng vạn đốm sáng xanh biếc đang bùng lên... Chúng cuộn thành từng dải... lượn lờ trôi như ma trơi... bao vây lấy chân móng!”

Qua ống nghe, Sơn còn nghe thấy một chuỗi dao động cơ học trầm đục truyền qua cột nước: “coong... coong... coong...”. Tiếng gõ kim khí ma quái lại xuất hiện, dội lên từ hang ngầm rỗng ruột, hòa cùng tiếng nước sôi sùng sục của họng siphon.

Nhịp tim Sơn đập thình thịch. Anh hiểu rõ phản ứng hóa quang của photphin đang bùng nổ dữ dội khi luồng khí thở của hai thợ lặn khuấy động lớp trầm tích yếm khí. “Hân, Tráng! Bình tĩnh! Đó là khí phốtpho phát quang, không được hoảng loạn! Giữ vững dây tiêu!” Sơn gắt lớn vào micro.

Thế nhưng, đáp lại mệnh lệnh đanh thép của anh không phải là sự bình tĩnh của người lính.

Qua màng loa điện thoại rè đặc trên sàn sà lan, Sơn chết lặng khi nghe tiếng th* d*c hoảng loạn tột cùng của Tráng “Anh Sơn ơi... làng Chìm... mái nhà sàn dưới đáy vực đang phát sáng!”