Chương 11: Khuôn Sắt Và Lòng Người

Bóng lưng đẫy đà của Hoàng Mậu vừa khuất hẳn vào khúc quanh tăm tối dẫn ra trục hang chính, để lại phía sau luồng hàn khí bức bối trái ngược hẳn với hơi ấm hừng hực nơi xưởng vách đông. Cụ Cát Vĩnh Hòa thu lại ánh nhìn trầm ngâm, đưa tay nâng gọng kính bảo hộ nứt góc. Tiếng hò reo của bà con xóm thợ vẫn chưa dứt, những bàn tay chai sần thi nhau chìa ra chạm vào bề mặt láng mịn của phiến ngói mẫu tựa như muốn tìm kiếm một điểm tựa sinh tồn.

Cụ Hòa bước lên bệ đá, giơ cao hai bàn tay phủ đầy sẹo nhiệt, cất giọng từ tốn nhưng sang sảng át cả tiếng ồn "Bà con! Thử nghiệm thành công là nhờ công sức, nhờ từng mẩu củi và bát cơm nhịn đói của mọi người bảo bọc cho thợ lò. Nhưng một phiến ngói chưa che nổi một đầu người, trong khi cửa hang Vực Xanh rộng tới ba mươi mét. Siêu bão kiềm không chờ chúng ta ăn mừng. Xin bà con về nghỉ ngơi, ai có việc nấy, để cánh thợ chúng tôi bắt tay ngay vào việc lớn!"

Bà Sáu Dừa vỗ tay cái bốp, cười ha hả phụ họa "Anh Hòa nói phải đó! Vui thế đủ rồi, chòm xóm giải tán cho thợ làm ăn. Tổ bếp ăn theo tôi về kho vét nốt đợt tro củi gộc, chuẩn bị cháo nóng cho ca đêm!"

Đám đông lục tục tản ra, nhường lại khoảng không gian rộng rãi cho nhóm thợ nung. Cụ Hòa quay sang Đặng Thạch và hai người thợ rèn kỳ cựu của tiền đồn vừa được điều động tới. Trên mặt bàn đá, phiến ngói mẫu ARglass dày hai mươi milimét nằm ngay ngắn, các gờ rãnh âm dương sắc cạnh phô diễn đường nét cơ khí chuẩn xác.

"Các chú thợ rèn xem kỹ," cụ Hòa chỉ chiếc bay sắt vào đường mộng khóa viền ngoài. "Muốn ghép mái vòm chịu lực gió cấp mười, ngói không thể đúc áng chừng. Mộng âm phải sâu đúng mười lăm milimét, mộng dương vát góc bốn mươi lăm độ để cài khít như ngón tay đan. Mỗi khuôn sắt phải dùng bulông siết bốn góc, có then cài tháo nhanh để khi rót silicat lỏng vào không bị phồng đáy."

Một người thợ rèn gật gù, dùng thước đo bằng đồng áp sát mép khuôn "Bác Hòa tính kỹ quá. Chúng tôi sẽ dập ngay mười bộ khuôn thép tôi từ thép đường ray cũ. Chiều nay sẽ xong đủ bộ gá."

"Thạch," cụ Hòa vỗ vai người học trò, ánh mắt đượm vẻ nghiêm cẩn. "Cháu chia thợ lò thành ba ca, mỗi ca sáu người. Ca một lo xúc than và dập bễ giữ hỏa hầu buồng chính, ca hai chuyên rót khuôn dập mộng, ca ba phụ trách dọn hố ủ tro. Mục tiêu của chúng ta là phải nung đủ bốn trăm phiến ngói nguyên vẹn trước khi bão kéo tới."

"Dạ, cháu rõ rồi thưa thầy!" Thạch siết chặt nắm tay, bắp tay cuồn cuộn ánh lên dưới ánh lửa lò. "Cháu sẽ trực ca đêm đầu tiên, quyết không để hỏa hầu suy suyển nửa độ!"

Cách đó một quãng, cạnh lán pha chế dựng tạm sát vách đá hoa cương, Lê Mai đang nén đau, một tay tì chặt vào chiếc gậy tre, tay kia thoăn thoắt đảo chiếc xẻng gỗ nhỏ trong máng phối liệu. Dù ống chân trái còn quấn băng vải thô lem luốc thuốc thử, gương mặt cô gái trẻ vẫn toát lên vẻ tập trung cao độ. Xung quanh cô, bốn phụ nữ xóm thợ đang miệt mài giã quặng trên cối đá.

"Các cô nhớ rây qua lưới mắt cáo hai lớp," giọng Mai trong trẻo vang lên, khúc chiết và rành rọt. "Cát silic trắng bảy phần, bột quặng zirconi một phần, tro kiềm kali một phần rưỡi, nửa phần borat. Cân đúng từng lạng cho cháu. Buồng nung chính và hai buồng nung phụ sắp đỏ lửa đồng loạt, chỉ cần lệch nửa lạng zirconi là lớp màng oxit trơ sẽ rỗ mặt, ngói sẽ nứt khi gặp kiềm ngay."

Nhìn cô gái trẻ thoăn thoắt kiểm tra từng mẻ bột khoáng, cụ Hòa khẽ mỉm cười ấm lòng. Ngọn lửa bách nghệ của tiền đồn này không hề lụi tàn, nó đang bùng cháy rực rỡ hơn bao giờ hết trong huyết quản của những người trẻ.

Cùng lúc đó, tại một ngách hang khuất gió phía sau kho vật tư bỏ hoang, Hoàng Mậu đứng tựa lưng vào tảng đá vôi ẩm ướt, chiếc áo khoác bảo hộ bóng lộn khẽ run lên theo từng nhịp thở dồn dập. Trước sức ép dữ dội từ Hội đồng cư dân và hàng chục thẻ công điểm của bà con ban sáng, gã đã buộc phải ký giấy xuất thêm năm tạ than củi gộc từ kho dự trữ chung. Cảm giác bị tước đoạt quyền lực ngay trước mặt bàn dân thiên hạ như một vết dao cứa vào lòng tự ái của gã quản lý tiền đồn.

"Thế nào? Mặt mũi ông quản lý trông xám xịt như tro bếp vậy?" Một giọng nói khàn đặc, the thé như kim loại cọ vào đá vang lên từ hốc tối.

Bùi Tuất bước ra, chiếc bịt mắt bằng da đen làm gương mặt gầy đét của gã thêm phần hiểm ác. Gã nhổ toẹt bãi nước bọt xuống rãnh đá, nhếch mép cười khẩy."Mày còn cười được à Tuất?" Hoàng Mậu nghiến răng, hạ giọng gắt gỏng. "Lão già họ Cát nung ra ngói thủy tinh thật rồi! Đám dân đen đang tôn lão lên làm thánh sống. Cứ đà này, lão đúc xong mái vòm ba mươi mét thì cái ghế quản lý của tao bay màu, mà ba trăm suất lương khô mày giấu trong hang ngách cũng đừng hòng mang trót lọt về Vòm Thép!"

Mắt chột của Bùi Tuất lóe lên tia sáng lạnh lẽo. Gã tiến sát lại, phả mùi thuốc lá bổi nồng nặc "Bình tĩnh đi quản lý Mậu. Ngói mẫu thì nung được một viên, chứ hàng trăm viên đúc liên tục thì cần cả biển than củi và ngọn lửa nghìn bốn trăm độ không được tắt một giây. Lão già đó cậy tay nghề, nhưng lửa lò nung silicat nhạy cảm lắm. Chỉ cần hỏa hầu sụt một khắc, cả mẻ ngói nghìn cân sẽ đông đặc thành cục xỉ phế phẩm trong nồi nấu. Khi ấy, dân chúng sẽ tự hiểu ai mới là kẻ ném sạch tài nguyên qua cửa sổ."

Hoàng Mậu nheo mắt ti hí, vẻ xảo quyệt dần thay thế nỗi hoang mang "Ý mày là..."

"Việc đó để tôi lo," Bùi Tuất cười gằn, bàn tay gầy guộc nắm chặt một khúc xương thú nhọn hoắt giấu trong tay áo. "Ông chỉ cần làm tròn vai một người quản lý mẫn cán, tiếp tục cấp than cấp củi cho đúng thủ tục là được."

Đêm càng về khuya, không gian trong lòng hẻm núi Vực Xanh càng trở nên tĩnh mịch. Gió độc ngoài cửa hang rít từng hồi u u qua các khe nứt, thỉnh thoảng ném vào vách đá những hạt mưa kiềm sót lại kêu xèo xèo ghê rợn.

Bên trong xưởng vách đông, ba buồng lò nung samốt đang rực cháy hết công suất. Không khí hầm hập phả ra hơi nóng cay nồng của than củi quyện lẫn mùi khoáng thạch nung chảy. Mười bộ khuôn sắt tôi láng bóng đã được xếp thành hàng thẳng tắp trên bàn đá nguội. Mẻ ngói hàng loạt đầu tiên gồm mười phiến đang bước vào giai đoạn sôi lắng quyết định trong lòng buồng chính.

Đặng Thạch vừa hoàn thành ca kéo bễ, mồ hôi ướt đẫm tấm lưng trần cuồn cuộn, đang ngồi tựa vào vách đá uống từng ngụm nước đun sôi để nguội do Mai mang tới.

Cụ Cát Vĩnh Hòa một mình túc trực sát bệ quan sát thạch anh của buồng đốt số một. Đôi mắt già nua của cụ chăm chú theo dõi chiếc nón pyrometric đất sét cắm bên trong. Sắc lửa trong lò đang ở độ vàng rơm rực rỡ, chuẩn bị chuyển sang sắc trắng lóa của mốc một nghìn bốn trăm năm mươi độ. Mọi chỉ số đều hoàn hảo, nhịp thở của lò đều đặn như nhịp tim của một sinh linh khổng lồ.

Bỗng nhiên, cụ Hòa khựng lại.

Một luồng gió lạ vừa thoảng qua sống mũi cụ. Đó không phải là mùi hăng quen thuộc của gỗ rừng cháy đượm hay mùi ngai ngái của khoáng zirconi nung nhiệt.

Một mùi khét lẹt, nồng nặc và ngột ngạt tựa như mùi cao su cháy dở hay nhựa đường bốc khói xộc thẳng vào khoang mũi. Kèm theo đó, ngọn lửa vàng rơm sau ô kính thạch anh bỗng chao đảo dữ dội, ngọn lửa ngả dần sang ánh đỏ đục ngầu, khói đen bắt đầu cuộn tròn trong vòm cuốn.

Cụ Hòa giật thót tim. Hỏa hầu đang tụt dốc không phanh!

Không chần chừ một giây, cụ Hòa cầm lấy cây đèn bão, khom lưng lần men theo đường ống dẫn phong nhiệt nằm sát chân vách đá phía sau lưng lò. Ống dẫn khí bằng đất nung này vốn hút không khí đối lưu từ ngách hang thông gió tự nhiên để cấp oxy liên tục cho đáy buồng đốt.

Càng cúi sát xuống cửa nhận gió, mùi khét càng đặc quánh khiến cụ ho sặc sụa. Cụ Hòa rọi ánh đèn vàng vọt vào sâu trong miệng cống thông gió.

Ngay tại khúc thắt hẹp nhất của cửa hút khí, một bọc giẻ thô tẩm đẫm dầu hắc đặc quánh đang âm ỉ cháy nghi ngút, tỏa ra những luồng khói đen kịt bịt kín toàn bộ đường dẫn không khí tươi vào đáy lò nung. Hơi thở của ngọn lửa đang bị bóp nghẹt từng giây. Cụ Hòa bàng hoàng nhận ra, nếu dòng khí bị chặn thêm vài phút nữa, nhiệt độ buồng đốt sẽ sụp đổ hoàn toàn, biến mười nồi silicat zirconi thành một khối phế liệu chết.