Chương 15: Bát Canh Bếp Củi

Thấy người thợ già vẫn đứng chết trân bên luống đất vừa lấp, hai tay ôm khư khư chiếc hòm đồ nghề bằng hợp kim titan như chiếc khiên hộ thân vụng về, Thục Quyên không nén nổi một tiếng thở dài khe khẽ. Bà vờ như không thấy vẻ bối rối tột cùng trên gương mặt hằn sâu nếp nhăn của ông, chỉ hơi nghiêng đầu ra hiệu rồi chậm rãi cất bước về phía gian chái nhỏ dựng tạm sau nhà ươm.

Gian bếp ấy chẳng có bảng điện tử điều khiển vi khí hậu, cũng không có vòi cấp dưỡng khí tuần hoàn. Đó chỉ là một góc nhỏ lợp mái lá cọ kiên cố, nơi Thục Quyên tự tay đắp một chiếc bếp lò bằng đất sét trộn rơm theo lối cổ truyền. Trên bệ đá rửa, rổ rau tập tàng vừa hái lúc chiều muộn còn đọng những giọt nước mát lành: vài ngọn mồng tơi tía mập mạp, dăm nhánh dền cơm mọc hoang ven lối đi và một nắm lá ngót rừng xanh ngắt hái từ sườn núi Sơn Trà.

Bà ngồi xuống chiếc ghế đẩu gỗ mun, với tay gom những thanh củi phi lao khô giòn nhét vào cửa lò. Khi que diêm quẹt lên, ngọn lửa vàng cam bập bùng l**m vào vỏ gỗ, tỏa ra mùi khói ngai ngái, nồng ấm vị nhựa cây tự nhiên. Thứ khói bếp trần thế ấy xộc vào sống mũi, đánh thức những ký ức ngỡ đã ngủ vùi dưới lớp bụi thời gian.

Phía sau lưng bà vang lên tiếng bước chân ngập ngừng. Toàn khép nép bước vào, đặt hòm đồ nghề sát chân tường rồi lóng ngóng ngồi xuống mép chiếc chõng tre ọp ẹp. Cặp vi thấu kính phân cực trên sống mũi ông phản chiếu ánh lửa lập lòe.

“Bà... bà để tôi phụ một tay,” giọng Toàn khàn đặc, ngập ngừng như đứa trẻ mắc lỗi. “Tôi nhóm lửa cơ học không thạo, nhưng chẻ củi... thì còn chút sức.”

Quyên không ngoái lại, chỉ khẽ gật đầu: “Củi phi lao góc kia, bác bẻ ngắn vừa miệng lò là được.”

Bà khẽ liếc nhìn qua đuôi mắt, lặng lẽ quan sát từng cử động của người bạn đời. Từng là Kỹ sư trưởng Cấp 1 lẫy lừng của Liên đoàn Sao Hỏa, người nắm trong tay quyền sinh sát của những lò phản ứng hạt nhân và mạng lưới điều áp khổng lồ, vậy mà lúc này ông Toàn lại ngồi co ro trên chiếc chõng tre, vụng về dùng đôi bàn tay run rẩy bẻ từng thanh củi khô. Ông tỉ mẩn gạt từng mẩu dăm gỗ rơi vãi trên ống quần bảo hộ, cẩn trọng như thể sợ một hạt tro tàn bay ra sẽ làm hỏng quy chuẩn buồng sạch của trạm không gian.

Cái thói quen sạch sẽ đến mức ám ảnh ấy khiến lồng ngực Quyên nhói buốt. Suốt tám mươi hai năm chung sống trên Trạm Vành Đai Sao Hỏa lạnh lẽo, chưa từng có một ngọn lửa thật nào được phép bùng cháy trong tổ ấm của họ. Mọi bữa ăn đều gói gọn trong những tuýp dinh dưỡng nhân tạo sền sệt vị đậu nành biến đổi gen và tảo xoắn tổng hợp, nuốt vào chỉ để duy trì chỉ số sinh học. Có lần, nhớ quay quắt mùi cơm nhà của Đất Mẹ, bà lén gom góp chút rau khô ngâm nở, cắm sợi dây mayso đun một xoong canh nấm nhỏ. Mùi thơm vừa bốc lên, ông Toàn đã vội vã lao vào ngắt điện, nghiêm giọng cằn nhằn rằng hơi nước bốc lên làm lệch độ ẩm vi mô của màng lọc khí quyển tới không phẩy không bốn phần trăm.

Khi ấy, ông nhìn bà như nhìn một biến số gây lỗi vận hành. Còn bà nhìn ông, chỉ thấy một cỗ máy đo đếm áp suất khoác áo con người. Cuộc hôn nhân gần một thế kỷ cứ thế nguội lạnh dần giữa những thông số vô hồn, cho đến ngày bà không thể thở nổi mà buông tay.

Nước trong chiếc nồi gang nhỏ kiểu cổ bắt đầu reo sôi, kéo Thục Quyên trở về thực tại. Bà thả vào nồi một nhánh gừng già đập dập cùng nhúm muối hầm mộc mạc, rồi từ tốn trút rổ rau tập tàng vào làn nước sôi sùng sục. Màu xanh non mướt mát của mồng tơi, dền cơm quyện với vị cay nồng của gừng bốc lên nghi ngút, xua tan cái lạnh lẽo của màn đêm đang buông xuống bán đảo.

Canh chín tới, Thục Quyên múc đầy một bát gốm tráng men mộc, cẩn thận đặt lên chiếc mâm gỗ nhỏ cùng chiếc thìa gốm và đôi đũa mun nhẵn bóng. Bà bưng mâm lại gần chõng tre, đặt xuống bên cạnh người đàn ông đang ngồi chết lặng.

“Bác Toàn, ăn bát canh cho ấm bụng,” giọng bà mềm đi, đượm vẻ khoan dung. “Rau đất thịt Sơn Trà, nước giếng đá tự nhiên, không có chất kích ẩm hay vi khoáng nhân tạo nào đâu.”Toàn ngẩng đầu lên. Đôi mắt già nua sau cặp vi thấu kính phân cực chớp chớp bàng hoàng. Khớp gối ông khẽ run khi ông cúi người đón lấy bát canh nóng hổi. Nhìn đôi bàn tay thô ráp của chồng—những ngón tay gầy guộc chằng chịt vết sẹo bỏng nhiệt áp suất và những vết chai lồi lõm vì siết ốc titan suốt đời người—trái tim Thục Quyên thắt lại. Bà thấy đôi bàn tay ấy đang run rẩy đến mức chiếc thìa gốm va vào thành bát phát ra những tiếng lách cách mong manh.

Toàn nâng bát canh lên sát môi, hít một hơi thật sâu làn khói thơm dịu mùi đất mẹ. Ông ngập ngừng húp một ngụm nhỏ.

Hương vị thanh tao, mộc mạc của rau rừng hòa cùng vị ấm nồng của gừng dường như đã đánh thức điều gì sâu kín trong lòng người thợ già. Đó chẳng phải thứ dinh dưỡng tổng hợp lạnh lùng ngoài quỹ đạo, mà là vị của phù sa, của nắng gió Đất Mẹ và của một mái ấm gia đình mà ông đã trót bỏ lỡ suốt mấy mươi năm trời.

Một giọt nước mắt đục ngầu bất thần lăn dài qua gò má nhăn nheo, rơi thẳng xuống bát canh nóng.

Toàn buông chiếc thìa gốm xuống mâm, hai bả vai gầy gò rung lên bần bật. Ông đưa bàn tay đầy vết chai sạn lên che mặt, nhưng không tài nào ngăn nổi những tiếng nấc nghẹn ngào bật ra từ lồng ngực đang co thắt dữ dội. Người kỹ sư trưởng từng kiêu hãnh đứng trước hàng ngàn nhân sự trên quỹ đạo không gian giờ đây khóc nức nở như một đứa trẻ lạc lối giữa đêm tối.

“Tôi sai rồi... Thục Quyên ơi, tôi sai thật rồi...” Toàn nghẹn ngào thốt lên, giọng lạc đi giữa những giọt nước mắt muộn màng. “Gần trọn một đời người... tôi biến căn nhà của bà thành một cái nhà máy cơ khí lạnh ngắt... Tôi cứ ngỡ giữ cho áp suất chuẩn xác, giữ cho nồng độ dưỡng khí không sai lệch là đã lo cho bà chu toàn... Tôi vô tâm, tôi mù quáng đến mức biến cả cuộc đời bà thành một chuỗi ngày ngột ngạt...”

Ông run rẩy nắm chặt lấy vạt áo bảo hộ đã bạc màu, nghẹn ngào tiếp lời “Hai trăm hai mươi lăm triệu cây số... tôi mang hai mươi tư hạt giống này về, không phải để làm kỹ sư hay chứng tỏ điều gì... Tôi chỉ mong được ngồi cạnh bà, được nhìn thấy bà cười... dù chỉ là một bữa cơm rau...”

Thục Quyên đứng lặng bên chõng tre, bờ mi rưng rưng ướt đẫm. Mọi tủi hờn, ấm ức chất chứa suốt năm năm ly thân và tám mươi hai năm cô độc nơi trạm lạnh dường như tan biến trước giọt nước mắt ăn năn của ông lão trăm tuổi. Bà đưa bàn tay run rẩy chạm vào túi áo bà ba, nơi chiếc cờlê hợp kim khắc mã laze “MDT04” vẫn nằm lặng lẽ, tỏa ra hơi lạnh quen thuộc.

Bà hít một hơi sâu, toan rút chiếc cờlê ra để khép lại màn kịch vụng về này, mở lời gọi trọn vẹn hai tiếng “ông Toàn”.

Thế nhưng, đúng khoảnh khắc ngón tay bà vừa chạm vào gờ thép lạnh ngắt, một hồi còi báo động chói tai bất thần rú vang xé toạc màn đêm tĩnh mịch của Trạm Vườn Sinh Thái. Cùng lúc đó, toàn bộ mạng lưới đèn chiếu sáng bên ngoài vụt tắt, thay bằng ánh sáng đỏ rực chớp nháy liên hồi từ tháp chỉ huy.