Chương 8: Hài Cốt Dưới Rễ Cây Gạo

Cáp Thuần Mậu quẩy đôi thùng nước suối bước qua bậu cửa trạm tuần lộ đúng lúc làn sương chiều vừa sập xuống. Tiếng nước sóng sánh trong thùng gỗ lập tức khựng lại khi ánh mắt già nua của cụ chạm vào cảnh tượng bên trong.

Gian chòi mộc mạc ngập tràn hương thơm bùi béo ngào ngạt của dầu lạc già quyện cùng vị cay ấm dịu của ngải cứu trắng. Giữa bàn, ngọn đèn đồng tháp chín tầng đang tự cháy rực rỡ một sắc lửa vàng thuần khiết viền đỏ thắm tựa chu sa, dù que diêm bùi nhùi vẫn nằm nguyên trong hốc vách. Dưới quầng sáng thuần dương lay động, thiếu niên Thạch Lạc đứng chết lặng, hai vai run rẩy dữ dội, nước mắt ròng ròng trên gò má bánh mật. Bàn tay trỏ rớm máu tươi của chàng buông thõng, hướng thẳng về phía vách nứa — nơi vệt khói thơm hãy còn vương lại hình bóng mờ ảo vừa tan biến của một chiếc xe ngựa và nhát đao oan nghiệt.

Đặt nhẹ đôi thùng nước xuống góc hiên, cụ Mậu bước lại gần, khẽ đặt bàn tay khô cằn ấm áp lên bả vai đệ tử — Cháu thấy rồi phải không?

Thạch Lạc giật mình quay lại, đôi môi mấp máy không thốt nên lời. Chàng cúi đầu nhìn ngón tay hãy còn rỉ máu, rồi lại nhìn ngọn lửa thuần dương đang cháy sáng lạ thường. Máu của chàng rơi vào tim đèn bỗng đánh thức ký ức bị phong kín nửa thế kỷ.

Cụ Mậu nhìn vệt máu đỏ thắm trên sợi bấc, rồi đưa mắt nhìn vết bớt đỏ hình đóa hoa gạo đang lộ ra dưới cổ tay áo bên trái của chàng thiếu niên. Mọi mối nghi hoặc bấy lâu bỗng chốc sáng tỏ như ban ngày. Đứa bé trong gùi cỏ năm xưa cụ từng trao cho người ta nuôi dưỡng, người phụ nữ họ Thạch mang hài nhi tháo chạy trong đêm giông bão, và tàn bấc kết chữ Liễu Nương đêm trước... Tất cả đều quy tụ vào dòng máu thuần dương đang chảy trong huyết quản của đứa trẻ mồ côi này.

— Hóa ra… là máu mủ tình thâm. — Cụ Mậu khẽ thở dài, trong giọng trầm buồn có vạn phần xót xa. — Oan hồn vương vấn nơi ngã ba bấy lâu không chịu rời đi, chẳng phải vì ham tiếc cõi trần, mà bởi mối oan thấu trời xanh chưa được giãi bày, cốt nhục ly tán chưa ngày hội ngộ. Cháu có duyên phận với ngọn đèn này, cũng là do tổ tiên dẫn lối.

Thạch Lạc gạt nước mắt, nắm chặt bàn tay lại, giọng nghẹn ngào — Sư phụ, người phụ nữ trong ảo cảnh… chính là bà nội của con. Người vừa che chở cho cha con chạy trốn, lại vừa bị một kẻ gian ác chém đứt vòng ngọc… Con muốn biết hài cốt của người ở đâu!

— Đừng nóng vội. — Cụ Mậu từ tốn lấy chút cao ngải cứu xoa dịu vết thương nơi ngón tay chàng, ánh mắt hướng ra bóng đêm mịt mùng ngoài khung cửa sổ. — Nợ trần trả trần, oan có đầu nợ có chủ. Đợi đến canh ba, khi ranh giới hai cõi mỏng nhất, lão sẽ cùng con đi tìm câu trả lời.

Đêm dần trôi vào thăm thẳm. Tiếng côn trùng rả rích quanh trạm tuần lộ bặt dần khi hơi sương buốt giá từ Đường Âm Cổ bắt đầu tràn ngập ngã ba Cây Gạo. Tiếng gió rít qua cành lá xao xác, mang theo hơi ẩm mốc lạnh lẽo rợn người.

Khi chiếc chuông gió kết bằng bảy vỏ ốc biển nơi mái hiên khẽ va vào nhau lách cách, báo hiệu canh ba vừa điểm, cụ Mậu đứng dậy. Cụ nâng chiếc đèn đồng chứa đầy thứ dầu lạc già hòa cao ngải cứu, tay kia cầm chắc cây gậy trúc già, dặn Thạch Lạc mang theo chiếc cuốc sắt nhỏ và một manh chiếu mộc.

Hai thầy trò bước ra ngoài. Ngọn lửa thuần dương tỏa ra hơi ấm dịu dàng, vẽ nên một vầng hào quang vàng óng đẩy lùi màn sương lam dày đặc. Dưới bước chân họ, đất đá ngã ba đường ẩm ướt lạo xạo.

Càng tiến lại gần gốc cây gạo ngàn năm, tử khí càng đậm đặc. Thế nhưng đêm nay, không còn tiếng gào thét căm hờn hay những hồi khóc than the thé xé lòng như mấy độ trước. Khi vầng sáng ấm áp của ngọn đèn dầu lạc rọi tới những chùm rễ mốc meo sần sùi, từ trong thân cây cổ thụ, một làn khói trắng mỏng manh khẽ uốn lượn bay ra, ngưng tụ thành hình bóng người phụ nữ mặc áo nguyệt bạch.

Đó là chân linh Liễu Nương. Gương mặt nàng không còn vệt máu rùng rợn, song đôi mắt u uất đong đầy lệ thủy. Nhìn thấy Thạch Lạc đi bên cạnh ngọn đèn, ánh mắt Liễu Nương dừng lại thật lâu nơi cổ tay áo thiếu niên, run rẩy nghẹn ngào.

Cụ Mậu dừng bước, khẽ vái một vái tôn kính — Chân linh an tọa. Lão già này đưa cháu nội người đến đây, không phải để khuấy động giấc ngủ nghìn thu, mà để giải tỏa mối oan khiên năm mươi năm chìm trong tăm tối. Xin người hãy chỉ lối, để kẻ sống được chu toàn nghĩa tử cho người khuất núi.Liễu Nương nhìn cụ Mậu bằng ánh mắt cảm kích muôn phần. Nàng không cất lời, chỉ nâng cánh tay áo rách rưới lên, ngón tay thanh mảnh run rẩy chỉ thẳng xuống một chùm rễ cây cổ thụ khổng lồ đan xen chằng chịt ở phía tây bắc gốc gạo. Một giọt lệ trong suốt rơi từ khóe mắt nàng xuống khoảng đất ấy, làm bốc lên một làn khói trắng thoảng mùi hương trầm cổ xưa.

— Cháu nội… — Một thanh âm mơ hồ nhẹ bẫng tựa gió thoảng vang lên bên tai Thạch Lạc, rồi bóng trắng nhẹ nhàng lùi vào bóng râm của cành lá, lặng lẽ dõi theo.

Cụ Mậu khẽ gật đầu, ra hiệu cho Thạch Lạc. Hai thầy trò cẩn thận bước tới chùm rễ phía tây bắc. Dưới ánh sáng vàng rực của ngọn đèn dầu lạc, cụ Mậu dùng đầu gậy trúc gạt bỏ lớp lá gạo mục nát phủ dày hàng tấc. Lớp đất đá bên dưới đen sẫm, nồng nặc mùi ẩm mốc xen lẫn tử khí lưu cữu qua năm tháng.

— Đào cẩn thận, chớ để va chạm mạnh làm tổn hại hài cốt. — Cụ dặn dò.

Thạch Lạc quỳ xuống nền đất lạnh, hai tay cầm chiếc cuốc nhỏ bới từng vốc đất. Cụ Mậu giơ cao ngọn đèn, ánh lửa thuần dương ấm áp xua tan cái lạnh thấu xương đang ngấm vào da thịt hai người. Từng tấc đất được gạt ra, để lộ những đoạn rễ cây bám chặt lấy những mảnh gỗ mục đen sì, những chiếc đinh sắt rỉ sét và vòng sắt bị cong queo — dấu tích còn sót lại của một cỗ xe ngựa buôn chuyến năm xưa bị đập phá tan tành.

Đào sâu xuống chừng ba thước, mũi cuốc của Thạch Lạc khẽ chạm vào một v*t c*ng phát ra tiếng “cộc”.

Cụ Mậu cúi người xuống, dùng tay gạt lớp đất mùn. Dưới rễ cây đan bện, những mảnh xương cốt trắng xám dần lộ ra. Cụ Mậu cẩn thận soi đèn, tỉ mỉ đếm từng dấu tích sót lại nằm rải rác dưới những thanh xà xe gãy nát.

Một bộ, hai bộ, ba bộ… Tổng cộng dấu tích của mười một bộ hài cốt đàn ông, có bộ bị rạn nứt xương sọ, có bộ vẫn còn găm mảnh sắt rỉ nơi lồng ngực, nằm đè lên nhau trong một hố chôn nông cẩu thả. Đúng mười một người phu xe, gia nhân và thương nhân của đoàn buôn họ Thạch năm xưa. Họ đã bị chôn sống vội vã sau vụ cướp tàn khốc giữa đêm giông bão.

Và rồi, ở vị trí sâu nhất, nằm nép mình dưới một vòm rễ cây to lớn uốn cong như cánh tay người mẹ chở che, một bộ hài cốt thứ mười hai hiện ra. Đó là hài cốt của một phụ nữ nhỏ nhắn, tư thế cuộn tròn như đang cố hết sức che chắn cho khoảng không trước ngực. Đếm đủ mười hai nạn nhân xấu số, cụ Mậu khẽ chắp tay niệm một câu xót thương cho những kiếp người vắn số.

Thạch Lạc nhìn bộ hài cốt phụ nữ, lồng ngực thắt lại đau đớn, nước mắt lại trào ra — Bà nội…

Trước ngực bộ hài cốt ấy, hai cẳng tay trắng muốt đan chặt lấy một vật thể hình chữ nhật. Đó là một chiếc hộp gỗ lim xỉn màu vì ngâm trong bùn đất nửa thế kỷ, trên nắp bọc một chiếc khóa bằng bạc đã hoen ố đen sì.

Cụ Mậu đặt ngọn đèn xuống phiến đá bên cạnh, nhẹ nhàng nói — Thạch Lạc, nhặt lên đi con. Đó là thứ bà con đã dùng cả tính mạng để giữ lại cho hậu thế.

Thạch Lạc run rẩy đưa hai bàn tay dính đầy bùn đất, từ từ gỡ chùm rễ cây đang quấn quanh cẳng tay hài cốt, nhẹ nhàng nâng chiếc hộp gỗ lim ra khỏi lòng đất lạnh giá.

Vừa chạm vào hơi ấm thuần dương từ bàn tay chàng thiếu niên và ánh đèn dầu lạc, lớp bùn khô trên mặt hộp bỗng rụng xuống. Một tiếng “tách” thanh mảnh vang lên giữa đêm vắng tĩnh mịch. Chiếc khóa bạc hoen rỉ tự động bung ra, nắp hộp bật mở.

Dưới ánh sáng vàng rực của ngọn lửa thuần dương, bên trong lớp lụa mục nát chỉ còn lại một vật duy nhất. Đó là nửa chiếc vòng ngọc chạm khắc hoa văn đóa mẫu đơn tinh xảo, mép gãy sắc lẹm vẫn còn vương những vệt máu sẫm khô khốc đã thấm sâu vào thớ ngọc suốt năm mươi năm qua.