Chương 5: Vết Tích Dưới Lớp Tro

Đoàn Cấm quân nâng chiếc cáng cứu thương đưa Chu Hoài An rời khỏi hắc lao ngột ngạt của nha môn Hộ bộ. Đón luồng gió mai se lạnh trên thềm đá, Thôi Thuần Trực khẽ thở phào, nhưng nét mặt cụ vẫn nặng trĩu âu lo. Cụ quay sang dặn viên Hiệu úy Cấm quân – Mau đưa Chu Hoài An về sương phòng Đô sát viện, truyền danh y giỏi nhất kinh thành đến cứu chữa và canh phòng cẩn mật. Một sợi tóc của chàng trai ấy cũng can hệ đến sinh mạng muôn dân!

– Thuộc hạ tuân lệnh! – Viên Hiệu úy ôm quyền, lập tức dẫn toán lính áp tải chiếc cáng lao nhanh vào sương sớm.

Nắng sớm gay gắt phả hơi nóng hầm hập xuống kinh thành An Lạc. Nạn đại hạn sáu tháng ròng khiến đồng ruộng nứt toác, cây cỏ héo rũ, từng cơn gió hanh cuốn bụi cát mịt mù. Cụ Thôi không kịp nghỉ ngơi, chống gậy trúc bước lên cỗ xe ngựa mộc mạc cùng Thôi Hạc và các tư lại Đô sát viện, nhắm thẳng hướng Tây thành mà tới.

Kho nghĩa thương Thường Bình nằm sát cửa Tây, nơi từng tích trữ ba vạn thạch thóc của triều đình, nay chỉ còn bãi hoang tàn đổ nát rộng hàng chục mẫu đất. Ba mươi gian nhà lẫm gỗ lim trơ lại những hàng cột cháy đen nham nhở, chĩa lên trời xanh như những cánh tay xương xẩu tuyệt vọng. Khói xám vẫn âm ỉ bốc lên từ đống than vụn, mùi tro khét lẹt quẩn quanh trong không khí oi bức. Thấy Thôi Hạc giơ cao ngự bài khâm sai, mấy tên lính gác Hộ bộ hoảng hốt quỳ rạp sang hai bên.

– Ông nội cẩn thận gạch vỡ, – Thôi Hạc đỡ lấy cánh tay gầy guộc của ông, dìu cụ qua những gờ đá sứt mẻ.

Thôi Thuần Trực bước chậm rãi, dừng chân trước gian lẫm trung tâm từng chứa năm nghìn thạch thóc loại nhất. Đống tro tàn chất cao ngang ngực người, phủ màu xám bạc phếch dưới nắng gắt. Đôi mắt sáng quắc chăm chú quan sát, cụ Thôi nâng cây gậy trúc đầu bịt đồng thau, chọc sâu vào lớp tro dày phía trước rồi khẽ xoay tròn.

Mũi gậy lún sâu xuống một cách êm ru, nhẹ hẫng, không gặp chút lực cản nào. Chân mày bạc phơ nhíu lại, cụ rút gậy ra bảo cháu nội – Hạc nhi, lấy cho ta một vốc tro trên đỉnh gò than kia.

Thôi Hạc vội dùng mảnh mo nang hót vốc tro mang lại. Cụ Thôi đón lấy, xòe bàn tay già nua đầy đốm đồi mồi hứng trọn. Cụ đưa lên mũi ngửi rồi miết nhẹ hai ngón tay. Tro mịn tan ra như bụi đất, bay lả tả theo gió. Mùi bốc lên chỉ toàn là thứ mùi ngai ngái lợm giọng của rơm rạ mục nát, hoàn toàn không có mùi béo ngậy đặc trưng.

Ký ức thời tiên đế dội về trong tâm trí vị lão thần. Khi tự tay biên soạn quy chế khảo hạch các kho nghĩa thương ba mươi năm trước, cụ từng đích thân kiểm tra hiện trường vụ cháy kho lương Sơn Nam. Hạt thóc mẩy chứa đầy tinh bột, khi gặp lửa dữ sẽ tứa dầu béo, cháy thành thứ muội than đen thẫm, bết dính như hắc ín, đóng thành từng mảng rắn đanh và nồng đượm hương gạo cháy suốt mười ngày. Đằng này, tro lại xốp nhẹ khác thường, màu xám nhạt như xác cỏ khô ven đường, gió thoảng là bay tán loạn.

– Ba vạn thạch thóc thật không bao giờ để lại thứ tro tàn rỗng xốp này! – Cụ Thôi thốt lên, giọng trầm đục đầy phẫn nộ.

Các tư lại Đô sát viện nghe vậy đều biến sắc. Cụ Thôi dằn mạnh đầu gậy trúc xuống nền đất nứt nẻ, cất giọng đanh thép:– Các ngươi nghe lệnh! Mang xẻng sắt lại đây, đào sâu ba thước xuống tận đáy hố tro này cho ta!

– Tuân lệnh đại nhân!

Bốn viên tư lại cùng binh lính lập tức xắn tay áo, cầm xẻng sắt xúc từng vạt tro lớn hắt sang hai bên. Bụi mù mịt dưới cái nắng chói chang giữa trưa. Sau nửa khắc đào bới, lưỡi xẻng va mạnh vào lớp vật chất lạo xạo dưới đáy lẫm.

– Dừng tay! – Cụ Thôi bước tới mép hố, nheo mắt nhìn xuống.

Dưới lớp tro xám mỏng manh chỉ dày chừng nửa thước, những gì lộ ra khiến ai nấy đều chết lặng. Không hề có một hạt gạo hay mẩu than đen nào của ngũ cốc, mà dưới đáy hố sâu chỉ toàn là những bao tải rách bươm trào ra trấu vụn mục nát, thâm đen vì ẩm mốc, trộn lẫn bùn đất khô khốc và từng tảng vôi bột trắng đục vón cục.

Cụ Thôi khom lưng, chiếc gậy trúc khẽ rung lên. Cụ nhặt một mẩu bùn đất dính đầy bụi vôi trắng lên xem xét. Bột vôi được kẻ gian trộn vào bùn đất và trấu nát nhằm hút ẩm, đồng thời tạo ra dung tích giả mạo như những bao thóc căng tròn. Khi ngọn lửa bùng lên, nó chỉ thiêu cháy lớp vỏ bao tải bên ngoài và lớp trấu mỏng bên trên để tạo màn khói xám che mắt thế gian, trong khi phần ruột bên dưới vốn dĩ chẳng có lấy một hạt thóc!

Thôi Hạc đứng chôn chân bên cạnh, sắc mặt trắng bệch vì kinh hãi – Bọn chúng dám dùng trấu mục và bùn đất để giả làm ba vạn thạch lương thực chẩn tế ư?

– Không phải giả làm lương thực, mà là rút ruột kho lương từ trước rồi mới phóng hỏa diệt tích! – Thôi Thuần Trực gằn từng tiếng, lồng ngực cụ phập phồng vì cơn giận nghẹn ứ nơi cổ họng. – Trần Bách Hựu cùng vây cánh đã âm thầm chở trấu và bùn đất đánh tráo toàn bộ kho Thường Bình suốt nhiều tháng qua. Khi hạn hán đỉnh điểm, triều đình sắp mở kho phát chẩn, chúng liền phóng hỏa đốt trụi ba mươi gian lẫm nhằm biến tất cả thành tro bụi, đổ hết tội lỗi lên đầu Chu Hoài An để bịt đầu mối!

Bàn tay gầy guộc nổi đốm đồi mồi của vị lão thần nắm chặt lấy vốc trấu mục pha lẫn vôi trắng xám xịt. Vụn trấu sắc nhọn cứa vào da thịt già nua, đau nhói, nhưng nỗi đau ấy chẳng thấm tháp gì so với nỗi xót xa đang cào xé tâm can cụ.

Gió trưa từ ngoài thành thốc vào hầm hập như thiêu như đốt. Vẳng qua bức tường thành đổ nát, tiếng than khóc ai oán, tiếng rên xiết thảm thiết của hàng vạn nạn dân đói lả từ xóm lều tạm cửa Tây dội về từng hồi thắt nghẹn. Những con người khốn khổ ấy đang ngày đêm ngóng đợi từng bát cháo cứu tế của triều đình, đâu biết rằng nơi từng nuôi dưỡng hy vọng sống sót của họ chỉ còn trơ trọi bùn đất và trấu rác của lũ quan tham.

Cụ Thôi ngước mắt nhìn về phía cổng thành xa xôi, ánh mắt già nua bừng lên nét kiên định sáng quắc như sao mai. Cụ hiểu rằng, đống tro tàn này không phải là dấu chấm hết, mà cuộc chiến sinh tử giành giật mạng sống cho muôn dân giờ đây mới thực sự bắt đầu.