Chương 1
Em họ tôi đính hôn. Nhà trai yêu cầu nhà gái chuẩn bị của hồi môn là sáu mươi sáu thỏi vàng.
Cô ruột gọi điện cho tôi, giọng thân thiết còn hơn cả mẹ tôi.
“Tri Hạ, chẳng phải con vẫn luôn tích vàng thỏi à? Em con sắp cưới rồi, con lấy sáu mươi sáu thỏi ra đi.”
Tay tôi đang cầm chuột thì khựng lại.
Trên màn hình máy tính là giá thu mua vàng trong ngày.
Tôi hỏi cô: “Mỗi thỏi bao nhiêu gram?”
Cô cười một tiếng.
“Một thỏi một trăm gram. Nhỏ hơn thì không ra thể thống gì. Nhà trai nói rồi, phải sáu mươi sáu thỏi, lấy vía thuận buồm xuôi gió.”
Sáu mươi sáu thỏi.
Sáu nghìn sáu trăm gram.
Tính theo giá vàng hôm nay, hơn chín triệu tệ.
Tôi nhìn con số trên máy tính hai lần, chắc chắn mình không bấm thừa một số 0.
“Cô à.” Tôi nói, “Cô có bán con đi cũng không gom nổi chừng đó đâu.”
Đầu dây bên kia im lặng nửa giây, giọng cô lập tức trầm xuống.
“Tri Hạ, con nói vậy là sao? Ai đòi bán con? Em con đính hôn, trong nhà chỉ có con là khá nhất. Con làm nghề vàng bạc, lấy mấy thỏi vàng ra chẳng phải chuyện tiện tay à?”
“Không phải mấy thỏi. Là sáu mươi sáu thỏi.”
“Người một nhà cả, đừng tính toán rõ ràng như thế.”
Tôi bật cười.
Mỗi lần họ cần tiền, chúng tôi đều là người một nhà.
Mỗi lần tôi mở miệng đòi họ trả tiền, tôi lại thành “đứa trẻ thực dụng, tính toán”.
Tôi nói: “Con không có hơn chín triệu tệ để làm của hồi môn cho Lâm Nguyệt Nguyệt. Nó đính hôn, con mừng phong bì hai nghìn tệ. Nhiều hơn một xu cũng không có.”
Hơi thở của cô nặng hẳn.
“Lúc bố con mất, ai là người chạy trước chạy sau giúp mẹ con con? Giờ con đủ lông đủ cánh rồi, đến chuyện cưới xin của em mình cũng mặc kệ à?”
Tôi liếc nhìn chiếc hộp sắt cũ đặt ở góc bàn.
Bên trong có bản photo tờ biên nhận cuối cùng về khoản bồi thường tai nạn lao động của bố tôi năm đó.
Bản gốc bị mẹ tôi cầm đi “xoay vòng tạm”, rồi cho cô ruột mượn.
Nói là mượn.
Mười ba năm rồi, một đồng cũng chưa trả.
Tôi nói: “Cô à, đừng nhắc đến bố con. Nếu cô thật sự còn nhớ bố con, vậy trả trước cho con một trăm tám mươi nghìn tệ cô mượn năm đó đi.”
Đầu dây bên kia lập tức im bặt.
Vài giây sau, cô cúp máy.
Tôi tưởng chuyện này đến đây là xong.
Mười phút sau, nhóm chat gia đình nhảy ra một tin nhắn.
Cô ruột “Nguyệt Nguyệt đính hôn, Tri Hạ nói rồi, vàng hồi môn để con bé lo. Sáu mươi sáu thỏi, mỗi thỏi một trăm gram, cho nhà họ Lâm mình nở mày nở mặt!”
Tôi nhìn chằm chằm dòng chữ đó. Cốc nước trong tay va vào mép bàn, nước đổ lênh láng.
Trong nhóm lập tức rôm rả.
Mợ cả: “Ôi chao, Tri Hạ đúng là giỏi thật, hơn chín triệu tệ nói lấy là lấy.”
Dì út: “Vẫn là chị em ruột thịt tình cảm tốt. Nguyệt Nguyệt gả qua đó cũng thẳng lưng hơn.”
Anh họ hai: “Chị Tri Hạ, sau này em cưới chị không được bên trọng bên khinh đâu đấy.”
Em họ Lâm Nguyệt Nguyệt gửi ba biểu tượng mặt xấu hổ.
“Cảm ơn chị, em biết chị thương em nhất mà.”
Tôi còn chưa kịp gõ chữ, tin nhắn riêng của mẹ đã bật lên trước.
“Cô con đã nói ra rồi, con đừng để cô mất mặt.”
Tôi nhìn câu đó, trong ngực như bị thứ gì chặn lại.
Không đau.
Chỉ nghẹn.
Tôi trả lời: “Mẹ, con chưa từng đồng ý.”
Mẹ gần như trả lời ngay lập tức.
“Nhưng cô con đã nói trong nhóm rồi. Bây giờ con bóc mẽ cô, sau này cô sống sao?”
Tôi đặt điện thoại xuống bàn, rút hai tờ giấy lau nước.
Giấy thấm đẫm nước, mềm nhũn dính trên mặt bàn, lau kiểu gì cũng để lại một vệt ẩm.
Tôi gọi điện cho mẹ.
Mẹ bắt máy rất nhanh, câu đầu tiên đã là: “Tri Hạ, mẹ biết con ấm ức, nhưng cô con là người sĩ diện. Nguyệt Nguyệt đính hôn là chuyện lớn, trước mắt mình cứ giữ thể diện đã.”
“Lấy hơn chín triệu tệ ra để giữ thể diện?”
“Chẳng phải con có vàng thỏi sao?”
“Vàng của con không phải từ trên trời rơi xuống.”
Mẹ thở dài.
“Con là con gái, kiếm nhiều tiền như vậy để làm gì? Sau này có kết hôn hay không còn chưa biết. Nguyệt Nguyệt thì khác, nó gả đi là thành người nhà khác rồi, của hồi môn ít sẽ bị nhà chồng coi thường.”
Tôi ném cục giấy vào thùng rác, ném trượt, rơi bên cạnh thùng.
“Vậy vì nó sợ bị nhà chồng coi thường nên đến cướp của con?”
“Cướp với không cướp gì, nói khó nghe thế.” Mẹ hạ giọng. “Đều là họ hàng, giúp đỡ nhau một chút thôi mà.”
Tôi hỏi mẹ: “Một trăm tám mươi nghìn tệ cô mượn mẹ năm đó đã trả chưa?”
Bên kia lập tức im lặng.
Tôi nói tiếp: “Tiền bồi thường sau khi bố gặp chuyện, cô nói xưởng của dượng xoay vòng không kịp, lấy đi một trăm tám mươi nghìn. Sau này con lên đại học không có học phí, mẹ đi đòi, cô nói nhà đang sửa sang nên không có tiền. Rồi đến lúc con mở cửa hàng, cô nói Nguyệt Nguyệt học thêm cũng tốn tiền. Mẹ, cô đã trả một xu nào chưa?”
“Đó đều là chuyện quá khứ rồi.”
“Chuyện qua rồi, nhưng tiền của con chưa qua.”
Giọng mẹ cứng lại.
“Sao con lại so đo với cô con, một người lớn như vậy? Mấy năm đầu bố con vừa mất, nếu không nhờ cô con thỉnh thoảng mang đồ qua, mẹ con mình sống thế nào?”
Tôi nhắm mắt lại.
Cái gọi là “mang đồ qua” là áo bông cũ nhà cô không cần, là gạo để đến mọt, là dầu ăn sắp hết hạn dượng được phát ở xưởng.
Mỗi lần cô mang đồ đến, cô đều cố ý đứng dưới khu nhà gọi to đến mức cả tòa nghe thấy.
“Chị dâu, em mang lương thực đến cho hai mẹ con đây.”
Khi đó tôi mười ba tuổi, mặc chiếc áo bông màu hồng Lâm Nguyệt Nguyệt không cần nữa. Tay áo ngắn một đoạn, mùa đông viết bài tập đến mức cổ tay tôi đỏ ửng vì lạnh.
Nhưng mẹ luôn bắt tôi phải nhớ ơn.
Nhớ đến tận bây giờ, để tôi dùng hơn chín triệu tệ trả lại.
Tôi cúp máy, gõ vào nhóm gia đình.
“Tôi chưa từng đồng ý đưa vàng thỏi. Lâm Nguyệt Nguyệt đính hôn, tôi mừng phong bì hai nghìn tệ. Cô vừa gọi điện đòi sáu mươi sáu thỏi vàng loại một trăm gram, tôi đã từ chối rõ ràng.”
Nhóm im lặng ba giây.
Cô ruột lập tức nhảy ra.
“Tri Hạ, con nói chuyện sao không giữ lời? Vừa nãy trong điện thoại rõ ràng con nói người một nhà còn thương lượng được.”
Tôi trả lời: “Con nói là cô có bán con đi cũng không gom nổi số đó.”
Mợ cả gửi một tin nhắn thoại.
Tôi bấm mở.
Giọng lanh lảnh của mợ chui ra từ điện thoại.
“Tri Hạ à, không phải mợ nói con đâu, nhưng con làm nghề vàng bạc, trong tay rơi ra một chút thôi cũng đủ cho Nguyệt Nguyệt có mặt mũi rồi. Làm người không được quên gốc. Năm xưa hai mẹ con cô nhi quả phụ, ai chưa từng giúp con?”
Dì út cũng nói theo: “Đúng vậy, tiền thì kiếm mãi không hết, nhưng họ hàng mà lạnh lòng thì không kéo lại được đâu.”
Lâm Nguyệt Nguyệt gửi một câu “Chị, nếu chị không muốn thì thôi ạ. Em không muốn vì chuyện đính hôn của em mà mọi người cãi nhau.”
Phía sau còn kèm một mặt khóc.
Rồi cô ta lại bổ sung “Chỉ là bên nhà trai đã biết rồi, có thể họ sẽ cảm thấy nhà mình nói không giữ lời.”
Tôi nhìn màn hình, bật cười thành tiếng.
Mặt khóc này gửi đúng lúc thật.
Tôi đang định trả lời thì trong nhóm bỗng hiện lên tin nhắn của mẹ.
“Tri Hạ, cô con là người lớn. Con nói riêng với cô đi, đừng làm ầm trong nhóm.”
Đầu ngón tay tôi dừng trên nút gửi.
Câu này còn hoang đường hơn cả câu đòi hơn chín triệu tệ của cô.
Mẹ chưa bao giờ không biết ai mới là người gây chuyện.
Mẹ chỉ quen với việc bắt tôi im miệng.
Tôi xóa câu đã gõ, viết lại “Thứ nhất, tôi chưa đồng ý. Thứ hai, ai đồng ý thì người đó tự bỏ ra. Thứ ba, nếu còn ai mạo danh tôi cam kết tài sản, tôi sẽ báo cảnh sát.”
Cả nhóm nổ tung.
Cô ruột: “Báo cảnh sát? Con báo đi! Để cô xem cảnh sát có quản chuyện họ hàng không!”
Cậu cả: “Tri Hạ, con quá đáng rồi. Ngày vui đính hôn của Nguyệt Nguyệt, con nhất định phải làm cả nhà khó xử vậy sao?”
Anh họ hai: “Chị, chị đừng nghĩ mình kiếm được chút tiền là có thể không nhận họ hàng nữa chứ?”
Tôi chụp màn hình từng đoạn chat, lưu vào một thư mục.
Tên thư mục là: Vàng đính hôn của Lâm Nguyệt Nguyệt.
Đây là thói quen tôi rèn được sau mấy năm làm nghề thu mua vàng.
Mỗi khoản tiền, mỗi câu nói, mỗi tờ hóa đơn đều phải lưu lại.
Nghề vàng bạc, lệch một gram cũng là tiền.
Họ hàng cũng vậy.
Lệch một câu, họ có thể biến đồ của bạn thành tự nguyện.
Bảy giờ tối, mẹ đến nhà tôi.
Mẹ xách một túi rau xanh, vào cửa không thay giày mà nhìn thẳng về phía phòng làm việc của tôi.
Tôi đứng ở cửa bếp hỏi: “Mẹ tìm gì?”
Mẹ đặt túi rau lên bàn.
“Có tìm gì đâu. Chẳng phải con nói gần đây mới thu vài thỏi vàng à? Mẹ chỉ sợ con để lung tung, không an toàn.”
Tôi không đáp.
Lúc rửa rau, mẹ mở nước rất lớn, tiếng nước ào ào.
Tôi dựa vào khung cửa, nhìn mẹ lật đi lật lại một bó cải nhỏ rửa đến năm lần.
“Tri Hạ.” Mẹ quay lưng về phía tôi. “Vừa nãy cô con khóc.”
“Cô khóc gì?”
“Họ hàng bên nhà trai của Nguyệt Nguyệt đều biết chuyện vàng hồi môn rồi. Bây giờ con không đưa ra, họ sẽ cười chê Nguyệt Nguyệt.”
“Ai nói ra thì người đó chịu trách nhiệm.”
Mẹ tắt vòi nước, quay lại nhìn tôi.
“Sao con cứng đầu vậy? Hồi nhỏ con đâu có thế.”
Tôi cúi đầu nhìn bó rau trong tay mẹ.
Lá rau bị mẹ vò rách, nước xanh dính trên đầu ngón tay.
“Hồi nhỏ con cũng không có hơn chín triệu tệ để người ta nhòm ngó.”
Sắc mặt mẹ trở nên khó coi.
“Đứa trẻ này, sao một câu nhẹ nhàng cũng không biết nói?”
“Mẹ.” Tôi nói, “Mai con sẽ đến ngân hàng, gửi cả mấy thỏi vàng mẫu trong nhà vào két. Mẹ khỏi lo chuyện không an toàn.”
Ánh mắt mẹ khẽ lóe lên.
Rất nhanh, mẹ lại cúi xuống thái rau.
Dao rơi xuống thớt, cộc, cộc, cộc.
Từng nhát đều chậm hơn bình thường.
Tôi quay về phòng làm việc, kiểm tra két sắt một lượt.
Trong két ở nhà có hai mươi thỏi vàng loại một trăm gram, là mẫu tôi dùng ở cửa hàng để khách xem màu sắc và quy cách. Hàng tồn kho giá trị lớn thật sự đều nằm trong két bảo quản của ngân hàng.
Két sắt là loại thông minh.
Mỗi lần mở đều có lịch sử ghi nhận. Phía trên còn có camera ẩn, hình ảnh đồng bộ về điện thoại của tôi.
Lúc mới lắp, mẹ chê đắt.
“Trong nhà chỉ có hai mẹ con mình, con đề phòng ai?”
Tôi không trả lời.
Bây giờ nhìn lại, đề phòng ai cũng không thừa.
Hơn chín giờ tối, mẹ nói chóng mặt, muốn ngủ lại nhà tôi một đêm.
Tôi chuẩn bị phòng khách cho mẹ.
Mẹ rửa mặt xong đi vào phòng, cửa vừa đóng chưa bao lâu, điện thoại tôi bật lên một thông báo.
Camera phòng khách phát hiện chuyển động.
Trong hình, mẹ đứng trước cửa phòng làm việc, cầm điện thoại, giọng hạ rất thấp.
“Nhà nó thật sự có vàng thỏi. Két sắt ở phòng làm việc, mai nó định mang ra ngân hàng.”
Đầu bên kia không biết nói gì.
Mẹ dừng một lát.
“Mật khẩu thì em không biết… trước đây nó từng dùng ngày sinh, em thử xem.”
Tôi ngồi bên mép giường, chân đặt trên sàn.
Đêm tháng sáu, gạch lát không lạnh.
Nhưng cái lạnh ấy cứ từ lòng bàn chân bò dần lên trên.
Tôi không đi ra.
Tôi lưu đoạn camera đó, sao lưu lên đám mây, rồi mở quay màn hình điện thoại.
Mười giờ bốn mươi bảy phút, chuông cửa vang lên.
Không phải một lần.
Mà bấm liên tục, gấp gáp như đang đòi mạng.
Mẹ từ phòng khách lao ra, thứ đầu tiên mẹ nhìn không phải cửa, mà là tôi.
“Muộn thế này rồi, ai vậy?” Tôi hỏi.
Môi mẹ mấp máy.
Ngoài cửa vang lên giọng cô ruột.
“Tri Hạ, mở cửa! Cô biết con ở nhà!”
Tôi đi đến huyền quan, không mở cửa.
Trong màn hình chuông cửa có hình, bên ngoài đứng bốn người.
Cô ruột, dượng, Lâm Nguyệt Nguyệt và em trai cô ta, Lâm Hạo.
Lâm Nguyệt Nguyệt mặc một chiếc váy trắng, tóc uốn rất chỉn chu, trong tay xách một túi quà màu đỏ.
Cả Nhà Muốn Cướp Vàng Của Tôi Cho Em Họ
