Chương 23: Nét Gạch Đỏ Giải Oan

Gió bấc cuối đông thổi ràn rạt qua rặng cọ trên sườn đồi, luồn qua khe cửa gỗ hội trường Huyện ủy Bình Lạc, nhưng cái giá lạnh dường như bị đẩy lùi trước quầng sáng trang nghiêm nơi bục chủ tọa. Biên Hữu Trực đứng bên cạnh Giám đốc Đặng Văn Thao, ánh mắt nghiêm nghị nhìn trang sổ cái Tài khoản 39 đang mở rộng. Con số bốn trăm tám mươi triệu đồng ghi bằng mực tím nhòe nhoẹt nằm chình ình nơi cột nợ quá hạn như vết sẹo oan khuất đè nặng lên ba trăm hai mươi hộ nông dân nghèo suốt bao tháng ròng.

Đồng chí Đặng Văn Thao chỉnh lại cặp kính trắng, giơ cao bản phôi in mực đỏ tươi của Quyết định số 48, cất giọng dõng dạc trước micro “Căn cứ kết quả thanh tra và Bản kết luận giám định tư pháp số mười bốn của Công an tỉnh, Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước tỉnh Vĩnh Phú quyết định: Phê duyệt phương án bút toán đỏ xóa bỏ hoàn toàn bốn trăm tám mươi triệu đồng nợ khống trên sổ sách Quỹ Tín dụng Nông nghiệp huyện Bình Lạc, giải phóng toàn bộ trách nhiệm tài chính cho ba trăm hai mươi hộ xã viên thuộc bốn hợp tác xã Đồng Tâm, Minh Khai, Tiền Phong, Hòa Bình!”

Lời công bố vừa dứt, một làn sóng chấn động lan khắp hội trường ra tận ngoài sân. Tiếng thở phào nghẹn ngào của những người nông dân mặc áo tơi lá cọ, quần xắn móng lợn đứng bám bên bậu cửa sổ khẽ rung lên. Biên Hữu Trực hiểu rằng kỷ cương ngân khố đòi hỏi từng thao tác nghiệp vụ tiếp theo phải chuẩn xác tuyệt đối, không được phép có một mảy may sơ suất.

“Mời bộ phận kế toán thanh tra đối soát số liệu!” Giám đốc Thao chỉ đạo.

Lê Quốc Anh bước nhanh lên trước bàn chủ tọa. Gương mặt người thanh niên ánh lên nét cương nghị. Anh kéo chiếc bàn tính gỗ mun lại gần trang sổ cái, tay thoăn thoắt gạt từng hạt tính tròn bóng. Tiếng gỗ va lách cách, giòn giã vang lên như nhịp phách thép. Từng khoản nợ ảo của từng thôn xóm được gạt đi, đối soát trùng khít đến từng hào với tổng số bốn trăm tám mươi triệu đồng.

Gạt hạt tính cuối cùng về thanh ngang, Quốc Anh ngẩng đầu báo cáo “Báo cáo thủ trưởng, toàn bộ số dư nợ khống trên Tài khoản ba mươi chín đã được cô lập và đối ứng chính xác, đủ điều kiện thực hiện bút toán đỏ!”

Hoàng Thị Loan cẩn thận đặt hộp mực son Cửu Long màu đỏ thắm lên góc bàn, mở chiếc nắp tròn tỏa hương mực nồng ấm. Bằng hai tay, Loan nâng cây bút máy Trường Sơn thân nhựa xanh lá mạ trao cho người thầy già “Thưa chú Trực, cháu đã bơm đầy mực son. Xin kính trao bút cho chú thi hành nhiệm vụ.”

Trực khẽ gật đầu, vươn bàn tay phải còn quấn băng gạc trắng đón lấy cây bút máy thân thương. Mảnh đạn nơi bắp chân vẫn cắn nhức từng cơn vì gió bấc, các đầu ngón tay phồng rộp từ đêm cứu tài liệu khẽ giật lên khi miết vào phần gài bút bằng đồng. Nhưng chỉ trong chớp mắt, các ngón tay gầy guộc của người lính Điện Biên đã siết chặt lại, vững chãi như kiềng ba chân.

Trực cúi người xuống trước trang sổ cái niên độ 1988. Cả hội trường nín thở. Hàng trăm ánh mắt của lãnh đạo các cấp và bà con nông dân lam lũ đang dồn hết vào ngòi bút thép.

Trực hít một hơi sâu, hạ ngòi bút xuống mặt giấy bản ố vàng. Nét kim loại chạm giấy phát ra tiếng soạt đanh gọn. Cổ tay ông đưa một đường dứt khoát: một nét gạch chéo bằng mực son đỏ tươi, sắc ngọt cắt phăng qua con số bốn trăm tám mươi triệu đồng trơ trẽn. Dưới dòng gạch son chói lọi, Trực nắn nót ghi con số âm màu đỏ thắm: [ 480.000.000 đ].

Bên cạnh con số sửa sai tối cao của nghiệp vụ ngân khố, ngòi bút của ông lướt đi mạnh mẽ, ghi rõ: “Bút toán đỏ xóa nợ khống theo Quyết định số 48 của Ngân hàng Nhà nước tỉnh Vĩnh Phú”, kèm chữ ký “Biên Hữu Trực” góc cạnh, kiên định. Mực son đỏ thắm ngấm sâu vào thớ giấy, phong kín hoàn toàn vết nhơ gian lận, khôi phục sự trong sạch của ngân khố quốc gia.

“Bút toán đỏ đã thi hành xong!” Trực dõng dạc tuyên bố.Tiếng reo hò không kìm nén nổi bật lên từ ngoài hiên rồi lan nhanh như sóng trào. Những người nông dân quanh năm lam lũ ôm chầm lấy nhau, nước mắt rơi lã chã trên những đôi má nứt nẻ, thấm vào manh áo tơi bạc màu. Bốn trăm tám mươi triệu đồng nợ ảo – chiếc thòng lọng oan khiên siết chặt họ suốt mùa đông – đã chính thức tan biến dưới nét mực son công lý.

Đại diện Ban Thường vụ Huyện ủy và Ủy ban nhân dân huyện Bình Lạc bước lên bục, giọng nghẹn lại “Thay mặt Ủy ban nhân dân huyện, tôi tuyên bố: Hủy bỏ ngay lập tức toàn bộ các lệnh kê biên, cưỡng chế tài sản, tịch thu trâu bò đối với ba trăm hai mươi hộ nông dân! Chính quyền huyện xin nhận khuyết điểm sâu sắc trước nhân dân!”

Giám đốc Thao cầm Giấy chứng nhận xóa nợ đặc biệt mang dấu triện đỏ, nhìn xuống hội trường “Kính mời ông Vũ Bá Vạn, đại diện cho các hộ xã viên, bước lên đón nhận văn bản này!”

Dưới sự dìu đỡ của bà con, ông Cả Vạn run rẩy bước lên bục cao. Người lão nông sáu mươi sáu tuổi lưng còng, da đỏ au màu nắng gió, râu cằm bạc rung lên bần bật. Bàn tay phải cụt mất hai ngón đón lấy tờ giấy chứng nhận xóa khoản nợ một triệu hai trăm ngàn đồng.

Ông Cả Vạn ghì chặt tờ giấy vào trước ngực áo bông chần vá đụp, hai đầu gối chực khuỵu xuống, nước mắt ứa ra ròng ròng “Oan khốc trời đất ơi… Tôi không quỵt nợ của Nhà nước… Con trâu mộng thoát rồi, cả làng thoát tội rồi anh Trực ơi!”

Biên Hữu Trực bước tới đỡ vai người đồng đội cũ. Ông cúi người, hai tay trân trọng nâng chiếc đòn gánh tre già nẹp dây mây – vật chứng thiêng liêng ông Cả Vạn trao từ sớm tinh sương – đặt lại vào tay lão nông.

Ánh mắt Trực ấm áp, chan chứa nghĩa tình đồng đội “Anh Cả, tôi xin trao lại chiếc đòn gánh này cho anh và bà con xóm Đồi. Xương máu của chúng ta năm xưa đổ xuống Điện Biên là để giành lại ruộng đồng cho dân cày. Hôm nay, công lý đã được thực thi. Kể từ giờ phút này, chiếc đòn gánh tre này sẽ chỉ dùng để quẩy lúa, quẩy khoai, gánh ấm no về mái nhà tranh, chứ dứt khoát không bao giờ phải gánh thêm nỗi oan khiên nào nữa!”

Ông Cả Vạn ôm chặt chiếc đòn gánh vào ngực, nghẹn ngào gật đầu trong tiếng vỗ tay ran như sấm dậy. Quốc Anh và Loan lặng lẽ lau vội giọt nước mắt lăn dài.

Đợi cơn xúc động lắng xuống, Giám đốc Đặng Văn Thao bước lại gần micro, nét mặt rạng rỡ, giọng nói sang sảng “Thưa toàn thể bà con và các đồng chí! Quyết định số bốn mươi tám không chỉ dừng lại ở việc gạch bỏ nợ khống. Để bà con bốn hợp tác xã kịp thời cày ải, gieo cấy đúng khung thời vụ lúa đôngxuân theo cơ chế Khoán mười, Ngân hàng Nhà nước tỉnh Vĩnh Phú quyết định thi hành điều khoản bổ sung đặc biệt: Giải ngân khẩn cấp nguồn vốn ưu đãi hai trăm triệu đồng tiền mặt trực tiếp cho bà con mua thóc giống mới ngay trong chiều hôm nay tại trụ sở huyện!”