Chương 9: Ống Nứa Đo Áp Lực

Cột nước đục ngầu cuốn theo dăm gỗ mục vừa phụt tung lên hơn nửa thước, bọt khí nổ lách tách bắn tung tóe bùn xám xịt vào ống quần bộ đội của Thiếu úy Nam. Mùi khí lưu huỳnh nồng nặc bốc lên tanh tưởi giữa màn mưa quất ràn rạt.

Dương Cảnh Thạc tỳ chặt thanh tre già xuống nền đất nhão giữ thăng bằng cho bên chân thương tật. Khớp gối nhức buốt từng cơn, nhưng ánh mắt ông vẫn sáng quắc, găm thẳng vào khoảng đất sụt lún đang sôi sục.

Bị phát đạn K54 trấn áp, Vũ Văn Thưởng lóp ngóp bò dậy khỏi vũng bùn, quần áo bết bát sét đỏ. Hàm răng ám khói thuốc lào va vào nhau lập cập, nhưng bản tính giảo hoạt đã ngấm vào tận tủy xương. Thấy nòng súng của Nam hạ xuống, Thưởng lùi về sườn xe ủi, xua tay gào lên khàn đặc “Chú Nam! Chú nổ súng là lạm quyền quân sự! Mạch rò chân đập chỉ là thẩm lậu bình thường sau mấy ngày mưa dầm, lấy đất sét bãi dự phòng đầm chặt xuống là êm xuôi! Các anh làm to chuyện là cố tình cản trở Ban quản lý, phá hoại thành tích thi đua của toàn huyện!”

Đứng cách đó vài bước, Đinh Khắc Toàn mặt tái mét. Chiếc cặp da nâu kẹp nách ướt sũng, đôi mắt dại đi vì hoang mang. Toàn nuốt khan, giọng run rẩy cố bám víu quyền hành “Đồng chí Nam... Mệnh lệnh hộ đê của Tỉnh đội tôi xin chấp hành, nhưng công trình Ba Khe có quy chuẩn riêng! Hơn bốn mươi triệu khối nước đang đè nặng trên đầu ba xã, lúa mùa đang kỳ trổ đòng. Nếu không có căn cứ khoa học xác thực chứng minh thân đập sắp bục vỡ, tôi không thể để các đồng chí can thiệp! Phải có con số đo đạc cụ thể!”

Không phí lời đôi co, ông Thạc quay sang Nam, điềm tĩnh “Đồng chí Nam, muốn có số liệu khoa học, tôi sẽ lấy con số ngay từ tim mạch rò cho các đồng chí thấy.”

Chỉ tay về bụi nứa bên bờ suối thoát lũ, ông Thạc dứt khoát “Chú Nam, cho anh em chặt gấp một cây nứa già ngâm suối, thân thẳng, vách dày và đanh, dài hai mét. Mang thêm một thanh sắt tròn dài và bó củi ủ than ở lán thợ sang đây!”

“Rõ!”

Nam lập tức phái hai chiến sĩ công binh chạy thốc vào màn mưa. Chỉ năm phút sau, một thân nứa già màu xanh sẫm, thẳng tắp và đanh như thép được khiêng tới hiện trường cùng thanh sắt phi mười đang đỏ rực đầu m*t từ bếp than lán thợ.

Dưới sự chỉ dẫn của ông Thạc, hai người lính ghè phẳng gốc nứa. Thanh sắt nung đỏ luồn sâu vào lòng ống, khói bốc nghi ngút làm cháy rụi toàn bộ các màng ngăn giữa các đốt, biến thân nứa thành một ống thông suốt trơn tuột.

“Đây là ống đo áp lực dã chiến,” ông Thạc cất giọng trầm vang. “Trong cơ học đất, muốn biết túi rỗng bên trong chịu áp lực nước lỗ rỗng lớn cỡ nào, chỉ cần để nó tự dẫn dòng lên cột nước đo áp. Nước và số liệu thủy lực không bao giờ biết nói dối.”

Chống bước tập tễnh tới sát mép hố bùn đang sôi ục ục, ông Thạc đặt mũi nứa vát nhọn ngay tim điểm sủi cát rồi hạ lệnh “Cắm xuống!”Nam cùng chiến sĩ công binh ghì chặt thân nứa. Dưới sức nặng của hai người lính và chiếc vồ gỗ nện chắc nịch, ống nứa xuyên qua lớp bùn nhão, cắm ngập sâu hơn một mét xuống đáy taluy hạ lưu, đâm thủng lớp đất đắp tơi xốp chạm thẳng vào khoảng rỗng ngầm bên dưới.

Chạm tới đáy túi xói ngầm, luồng xung lực cực mạnh dưới lòng đất dội ngược lên làm thân nứa rung rần rật trong tay Nam. Một tiếng rít the thé nghẽn nghẹt vang lên. Liền sau đó, trước ánh mắt trợn trừng của Toàn và đám thợ cơ giới, một cảnh tượng kinh hoàng hiển hiện Trong lòng ống nứa, dòng nước đỏ quạch phù sa sủi bọt cuồn cuộn lập tức dâng thốc lên cao! Cột nước đo áp vươn cao hơn mặt đất chân đập hơn nửa mét, sục sôi bên trong thân nứa đanh chắc. Áp lực nước ngầm mạnh đến mức đẩy mực nước dâng đứng chôn chân giữa vách ống, bọt khí nổ lục bục không dứt.

Mấy người thợ cơ giới hốt hoảng lùi giật lại, mặt xám ngoét.

Ông Thạc rút con dao găm bên hông, bước tới cạnh ống nứa. Đôi mắt tinh tường lướt nhanh theo ngọn nước đang trào dâng, rồi khía một vạch sâu hoắm lên lớp cật nứa xanh biếc đúng tại điểm đỉnh của mực nước đo áp.

“Anh Toàn, nhìn cho rõ vạch này!”

Giọng ông Thạc đanh thép “Chân đập phụ ở cốt mười tám, nước hồ thượng lưu đã chạm cốt hai mươi hai, chênh lệch bốn mét mà đường thấm qua thân đập chưa đầy hai mươi mét. Nhìn xem, cột nước áp lực trong ống nứa này đang dâng cao hơn mặt đất tự nhiên tới sáu mươi phân!”

Mũi dao chỉ thẳng vào dòng nước cuộn trào “Điều đó chứng minh áp lực nước lỗ rỗng bên trong túi rỗng đã tích tụ đến mức cực hạn. Gradient thủy lực thực tế tại cọc số bảy đã vượt quá một phẩy hai, trong khi gradient tới hạn của đất đắp ở đây tối đa chỉ chịu được không phẩy tám lăm! Đất bên trong đã mất sạch liên kết, đang ở trạng thái cát chảy!”

Ông Thạc nhìn thẳng vào mặt Đinh Khắc Toàn “Dòng thấm ngầm đang bứng từng hạt đất mịn cuốn đi với tốc độ lũ quét ngầm. Nếu nghe lời Thưởng đổ đất sét đầm kín miệng rò, anh sẽ bít chặt van xả áp lực duy nhất. Áp lực nước lỗ rỗng bị nén nghẽn sẽ đội tung toàn bộ khối trượt mái hạ lưu. Không quá nửa giờ, đoạn đập phụ hai trăm mét này sẽ nổ tung! Lối thoát duy nhất là giải tỏa áp lực, để nước thoát tự do mà giữ hạt đất lại, tuyệt đối không được bịt kín!”

Lời phân tích đanh thép cùng con số kỹ thuật chuẩn xác khiến Đinh Khắc Toàn hoàn toàn tê liệt. Toàn run rẩy lùi lại, hai chân mềm nhũn như đi mượn. Những báo cáo thành tích chào mừng Đại hội bỗng chốc vụn vỡ tan tành trước con số gradient nghiệt ngã hiển hiện trên thân nứa.

Đúng lúc ấy, trong lòng ống nứa phát ra tiếng nổ “ục” trầm đục. Áp lực nước ngầm cuộn trào đẩy thốc một khối vật chất đen ngòm từ đáy móng trào lên. Theo dòng nước đỏ ngầu, từng đoạn rễ cây bạch đàn mục ruỗng to bằng ngón chân cái, vỏ cây thối rữa cùng những mảng mùn rác đen kịt trào ộc ra ngoài, rơi lả tả xuống đống bùn ngay trước mũi giày của Trưởng ban Toàn.

Đó chính là tầng móng bùn rác rưởi mà Vũ Văn Thưởng đã lén lút chôn lấp năm trước để bòn rút dầu máy — bằng chứng thép không thể chối cãi lộ diện tr*n tr** giữa thanh thiên bạch nhật.

Nhìn những mảnh rễ cây mục ruỗng trôi lềnh bềnh dưới chân, Trưởng ban Toàn run bắn lên bần bật. Đôi cánh tay béo tròn rã rời buông thõng, chiếc cặp da nâu kẹp nách tuột khỏi tay, rơi tõm xuống vũng bùn lầy nhão nhoét.