Chương 1: Bên Doi Đất Lạnh

Lòng bàn tay chai sần của Phùng Thế Luân vừa áp vào thân cột cái gỗ mun thì cái lạnh buốt giá đã thấu qua lớp biểu bì, buốt nhức tận xương tủy. Cây cột đen bóng ngậm đẫm hơi nước mưa dầm triền miên bên đầm Cầu Hai, trơn tuột và nặng trịch như một khối sắt nguội. Luân chưa kịp miết ngón tay kiểm tra đường chỉ rãnh mộng thì tiếng bước chân huỳnh huỵch đã xé toang không gian tĩnh mịch của ngôi nhà hoang phế.

“Thầy Luân! Chậm chạp như thế này thì đến mùa lũ sang năm cũng chẳng xong nổi cái xác nhà rường này đâu!”

Trần Đăng Trực sấn tới, vung vẩy chiếc ô đen sũng nước làm những giọt nước mưa bắn tung tóe lên nền gạch Bát Tràng ẩm mốc. Người đàn ông năm mươi hai tuổi khoác áo măng tô dạ sẫm màu, thân hình bệ vệ tỏa ra mùi nước hoa ngoại nồng nặc lấn át cả hơi lạnh mốc thếch của gian nhà cổ. Gã chĩa thẳng mũi giày da bóng lộn về phía vách ván ngăn gian giữa, giọng the the gay gắt “Tôi đã bảo rồi, cứ cho thợ đem xà beng bẩy bung sàn gạch với nạy mấy tấm vách gỗ này ra trước! Phải dỡ toang đáy nhà ra thì mới biết móng nông sâu thế nào mà gia cố. Cứ đứng x** n*n từng thớ gỗ thế này thì nước đầm dâng lên nuốt chửng cả công trình!”

Luân từ từ rút tay lại, xoay người chắn ngang trước mặt Trực, ánh mắt đanh lại “Không được, ông Trực. Đây là nhà rường ba gian hai chái chuẩn mực xứ Huế, toàn bộ giàn trò bốn mươi tám cột liên kết hoàn toàn bằng các mối mộng mẹo. Mộng én, mộng nêm gài khít vào nhau để tạo lực giằng nén cân bằng cho hàng vạn viên ngói liệt rêu phong nặng hàng chục tấn bên trên. Nếu ông dùng xà beng nạy thô bạo, chỉ cần một mối ngàm mộng bị nứt toác, lực liên kết sẽ đứt gãy dây chuyền, cả ngôi nhà rường trăm năm này sẽ đổ sụp ngay lập tức.”

Trực trừng mắt, bàn tay đeo chiếc nhẫn ngọc cẩm thạch to bản siết chặt cán ô, toan quát tháo lấn lướt. Nhưng cái nhìn trầm tĩnh, lạnh tanh như lưỡi đục thép của Luân khiến gã phải khựng lại. Dáng người cao gầy, rắn rỏi cùng uy tín của một thợ cả dạn dày sương gió nơi Luân toát ra thứ bản lĩnh nghề nghiệp không dễ gì khuất phục.

Cạnh đó, một tiếng ho nhẹ vang lên giữa luồng gió bấc căm căm. Luân liếc nhìn sang, lồng ngực bỗng thắt nghẹn một nỗi đau quen thuộc.

Phùng Thế Huy đang đứng nép bên chân cột con, hai cánh tay khó nhọc giữ chặt chiếc hộp gỗ đựng thước mộc và dây rọi. Bàn tay phải của Huy co quắp, các ngón tay gập cứng đờ không thể duỗi thẳng, để lộ vết sẹo lồi đỏ ửng kéo dài từ mu bàn tay lên tận cẳng tay sau làn áo khoác sờn rách.

Đã tám năm trôi qua kể từ buổi chiều định mệnh ấy, nhưng mỗi lần nhìn vào bàn tay tật nguyền của đứa em trai hai mươi tám tuổi, nhát cưa oan nghiệt năm nào lại dội về cào xé tâm can Luân. Ngày đó, chỉ vì một phút lơ là ngạo mạn khi thao tác bên chiếc máy cưa bàn công suất lớn, Luân đã cướp đi tương lai xán lạn của người em trai học vẽ kiến trúc. Huy chưa từng buông một lời oán trách, nhưng sự nhẫn nại của em càng khiến gánh nặng mặc cảm đè nặng lên vai Luân từng ngày từng giờ. Nhận hợp đồng phục dựng Ý Thảo Cổ Viên đầy bất trắc này, Luân chỉ đau đáu một tâm nguyện: dùng kiến thức mộc gia truyền bảo tồn trọn vẹn kiệt tác kiến trúc cổ của tiền nhân, gom đủ món thù lao lớn để mở một xưởng mộc từ thiện, nơi Huy có thể dạy vẽ kỹ thuật và truyền nghề cho những mảnh đời khuyết tật có chung cảnh ngộ.

“Anh Luân nói đúng đấy, ông Trực,” Huy cất giọng điềm đạm, nén cơn run rẩy vì lạnh. “Hệ mộng gỗ ở đây đã ngót hơn trăm năm, đang ở trạng thái cân bằng rất mong manh. Tác động ngoại lực thô bạo lúc này là điều tối kỵ.”

Trực khẽ hừ một tiếng qua kẽ răng. Chưa kịp đáp lời thì từ phía sảnh phụ mé chái đông, tiếng bước chân lẹp xẹp cùng tiếng kim loại va chạm lách cách đã phá vỡ bầu không khí căng thẳng.

Nguyễn Bảy Cường và thợ phụ Lê Hữu Thanh đang khệ nệ khiêng hai rương đồ nghề nặng trịch bước vào. Chú Cường năm nay gần năm mươi tuổi, vóc người thấp đậm, bắp tay cuồn cuộn gân guốc, khóe môi luôn ngậm chiếc tẩu thuốc lá cẩm lệ đã tắt ngóm. Phía sau, Thanh—chàng trai hai mươi tư tuổi người gầy nhẳng, nước da đen nhẻm—vừa đặt bao tải đựng cưa bào xuống nền gạch đã vội rụt cổ lại, đôi mắt láo liên nhìn quanh vòm trần u tối.

“Rét thấu xương thấu thịt!” Chú Cường đặt rương đồ nghề xuống, đưa mu bàn tay gạt những giọt nước mưa đọng trên chòm râu quai nón lởm chởm. “Gió từ mé đầm Cầu Hai quất thẳng vào chái này buốt như dao cứa. Thầy Luân ơi, giàn trò mun này ngậm nước nặng trĩu rồi đấy.”

“Cháu vừa kiểm tra thân cột cái, gỗ còn đanh nhưng ẩm mốc bám dày lắm chú,” Luân trầm giọng đáp.

Chú Cường gật đầu, cởi chiếc áo tơi bổi treo tạm lên vách nứa, rồi cẩn thận lấy từ trong đãy vải ra một bát gạo đầy cùng thẻ hương trầm. Theo tập tục lâu đời của phường thợ mộc xứ Huế, trước khi hạ nhát đục đầu tiên lên bất kỳ ngôi nhà cổ nào, người thợ cả bắt buộc phải thắp hương bái tạ tổ sư Lỗ Ban và khấn xin tiền chủ chở che cho đàn thợ.

Chú Cường cung kính đặt bát gạo ngay ngắn lên chiếc bàn gỗ kiền kiền phủ bụi giữa gian, quẹt que diêm bập bùng châm lửa ba nén hương. Làn khói trầm mỏng manh vừa cuộn lên, mùi hương thanh khiết chưa kịp xua đi mùi tanh nồng của bùn lợ và nấm mốc thì một luồng gió quái dị từ khe liếp mục nát thốc mạnh vào.Đầu ba nén hương bỗng bùng lên một tia lửa xanh lét kỳ dị.

Rắc!

Một tiếng gãy khô khốc vang lên giữa khoảng không gian tĩnh mịch. Ba nén hương trầm chưa kịp bén tàn đỏ đã bất ngờ gãy gập làm đôi ngay sát chân nhang, rơi lả tả xuống mặt bát gạo trắng tinh. Mùi khét lẹt ngột ngạt xộc thẳng vào sống mũi.

Thanh giật bắn người, hoảng hốt thụt lùi đụng phải góc rương đồ nghề, mặt cắt không còn hạt máu “Trời đất ơi... gãy nhang rồi! Chú Cường ơi, điềm dữ rồi! Người xưa không cho mình đụng vào đâu!”

“Câm mồm, chú mày!” Chú Cường quát giật giọng, nhưng bàn tay gân guốc đang chùi vội que diêm bỗng run rẩy bần bật. Đôi mày rậm của người thợ già chau lại, nhìn chằm chằm vào ba chân nhang gãy đôi với vẻ kinh hoàng khó giấu.

Khác hẳn với sự hoang mang của những người thợ, Trần Đăng Trực lại chẳng mảy may bận tâm đến điềm gở vừa xảy ra. Luân đứng ở góc đối diện, nheo mắt quan sát từng cử chỉ bất thường của gã chủ thầu. Ánh mắt Trực không hề đoái hoài đến bát hương gãy, mà lại đảo liên hồi, dán chặt xuống tảng đá xanh chạm hình hoa sen đội dưới chân cây cột cái gian giữa. Đôi đồng tử gã co rút lại, ngón tay cái liên tục miết mạnh vào mặt nhẫn cẩm thạch với vẻ sốt sắng, thèm thuồng đến kỳ lạ.

Nhận thấy Luân đang nhìn chằm chằm vào mình, Trực giật mình thu hồi ánh mắt giảo hoạt, khóe môi gượng gạo nhếch lên nụ cười nhạt thếch “Mấy trò mê tín vớ vẩn của cánh thợ quê mùa. Gió lùa làm gãy que nhang mục chứ có quái gì đâu mà xoắn xuýt.”

Trực bước lại gần Luân, rút từ trong túi áo măng tô ra một phong bì dày cộm rồi vỗ mạnh lên mặt bàn gỗ “Tôi không cần biết các anh dùng mộng én hay mộng nêm, tôi chỉ cần kết quả. Đây là tiền tạm ứng đợt đầu, gấp rưỡi mức giá thông thường trên phố. Nhưng tôi ra hạn chót: đúng bảy ngày! Đúng bảy ngày các anh phải hoàn thành khảo sát toàn bộ giàn trò và xác định xong cấu trúc chịu lực dưới móng gian giữa này cho tôi. Nếu sau bảy ngày mà việc chưa xong, tôi sẽ điều máy ủi đến san bằng tất cả. Lúc đó, đừng trách tôi không nể tình phường thợ!”

Dứt lời, Trực chẳng buồn đợi Luân đáp lại, lập tức giương ô sải bước quay ngoắt ra cổng. Bóng lưng bệ vệ của gã nhanh chóng chìm nghỉm vào màn mưa dầm trắng xóa đang giăng kín doi đất nhô ra đầm Cầu Hai.

Gian nhà rường rơi vào khoảng lặng ngột ngạt đến nghẹt thở. Tiếng sóng đầm vỗ ì oạp vào chân bãi sậy hoang xa xa nghe như tiếng thở dài ai oán của vùng đầm phá. Hơi lạnh buốt giá từ nền gạch Bát Tràng ngấm qua đế giày, chạy dọc sống lưng Luân.

Luân đứng lặng ngay gian giữa tối tăm, ngước mắt nhìn lên vòm trần. Ở độ cao gần năm mét, các cấu kiện rui mè, xà thượng và câu đầu bằng gỗ mun đen nhánh đan xen chằng chịt, chìm khuất trong bóng tối om om như một chiếc lồng giam khổng lồ.

Bất chợt, giữa tiếng gió rít qua kẽ ngói liệt, một chuỗi âm thanh lạ lùng vọng xuốngCắc... cắc...

Âm thanh khô khốc, sắc lẹm vang lên đều đặn, tựa như có ai đó đang dùng búa gõ từng nhát đinh vào thớ gỗ mục rữa ngay trên đỉnh đầu anh.