Chương 30: Cưới Bên Kênh Xanh

Gió đêm rằm thổi qua rặng dừa nước bên mé kênh mang theo hơi sương lành lạnh, nhưng bàn tay nhỏ nhắn của Lụa nằm gọn trong lòng bàn tay Triết lại ấm áp đến lạ kỳ. Nhìn ánh trăng dát bạc lấp loáng trên mặt nước kênh Xanh rồi nhìn sang gương mặt rạng ngời nhưng đã vương nét mỏi mệt sau chuỗi ngày tất bật của người thương, Triết khẽ siết nhẹ những ngón tay thon dài có vết chai mịn nơi đầu kim.

“Gió khuya bắt đầu trở chướng rồi đó, Lụa. Em mau vào nhà chợp mắt một chút cho lại sức, kẻo mai sương nắng sớm làm mệt.” Giọng Triết trầm ấm, ánh mắt chan chứa sự săn sóc.

Lụa ngước nhìn anh, đôi mắt đen láy lấp lánh nụ cười dịu ngọt “Dạ, em biết rồi. Anh về bên trạm khảo sát cũng nghỉ ngơi sớm nghen, chớ đừng thức coi lại mấy xấp bản vẽ nữa đó.”

Triết đứng nhìn theo bóng dáng mảnh mai của Lụa bước qua bậc thềm gỗ, khép hờ cánh cửa tiệm may Cúc Áo, cho đến khi ngọn đèn dầu bên trong hạ bấc thành một đốm sáng màu hạt đỗ ấm áp. Trở về gian phòng nhỏ ở trạm khảo sát công trình, Triết nằm nghiêng trên chiếc giường tre nghe tiếng sóng vỗ ì oạp vào chân mố cống xa xa. Lòng anh rộn ràng một niềm hân hoan khó tả. Trên vách nứa, chiếc sơ mi trắng tinh cùng chiếc quần tây sẫm màu đã được ủi phẳng phiu treo ngay ngắn bên cạnh chiếc nón cối quen thuộc. Suốt cả đêm ấy, giấc ngủ của anh chập chờn trong tiếng thì thầm của dòng nước ngọt phù sa cuộn chảy qua âu thuyền.

Trời vừa hửng sáng, tiếng gà gáy rộ lên từ những liếp vườn bưởi trĩu quả đánh thức cả cù lao Tân Bình. Không khí ngày đại hỷ ngập tràn bến nước từ lúc sương sớm còn la đà trên ngọn cỏ tây. Triết thức dậy từ canh năm, sửa soạn y phục chỉnh tề, lau lại cặp kính cận gọng đồi mồi sáng bóng. Vết bầm tím năm nào nơi góc trán do cú ngã hố móng cứu cống nay đã mờ hẳn, chỉ còn lại làn da rám nắng rắn rỏi của những năm tháng dầm mưa dãi nắng vì màu xanh cây trái quê hương.

Ngoài sân trạm, bà Hai Nhị từ thành phố Cần Thơ đã xuống hồi chiều hôm trước, đang tỉ mẩn xếp lại từng cơi trầu têm cánh phượng và bình trà rượu buộc nơ đỏ thắm. Nhìn con trai trong bộ âu phục đĩnh đạc, gương mặt bà Hai Nhị ánh lên niềm tự hào rạng rỡ. Bà bước tới, chỉnh lại chiếc cổ áo sơ mi cho Triết, giọng xúc động nghẹn ngào “Má mừng cho con dữ lắm, Triết à. Tìm được người vợ hiền thảo, chịu thương chịu khó như con Lụa là phúc phận lớn của đời con. Gia đình mình mang ơn mảnh đất này, mang ơn cái tiệm may nhỏ đó nhiều lắm.”

“Con cảm ơn má,” Triết nắm lấy đôi tay ấm áp của mẹ, mỉm cười đón nhận lời chúc phúc thiêng liêng.

Đúng giờ hoàng đạo, đoàn rước dâu nhà trai bắt đầu xuất phát từ bến đò trạm thủy lợi sang bến tiệm may Cúc Áo. Không kèn hoa phố thị xập xình, không xe hơi sang trọng, phương tiện đón dâu là một đoàn mười chiếc xuồng ba lá lướt êm trên dòng nước trong lành. Chiếc xuồng đón dâu đi đầu được trang hoàng lộng lẫy bằng những dải hoa lục bình tím biếc vừa hái lúc rạng đông, xen lẫn sắc vàng rực rỡ của những chùm hoa điên điển đầu mùa. Dọc hai bên bờ kênh Xanh, hàng trăm bà con xóm giềng từ các ấp tụ họp đông nghẹt, vẫy nón, vẫy khăn rằn, tiếng reo hò, chúc tụng vang động cả khúc sông.

Mũi xuồng hoa cập bến gỗ tiệm may Cúc Áo. Tiếng pháo tép nổ giòn giã tiễn đưa những lo toan, khốn khó của chuỗi ngày cơ hàn vào dĩ vãng. Triết bước lên bến trong tràng pháo tay nồng nhiệt của bà con, tim anh đập dồn dập sau lồng ngực.

Từ ngôi nhà ba gian lợp ngói rêu phong, bức rèm vải hoa khẽ vén lên. Lụa bước ra hiên nhà, khiến Triết ngẩn ngơ đứng lặng. Cô diện chiếc áo bà ba cưới bằng lụa tơ tằm màu hồng phấn mềm mại như cánh sen đầu hạ, đường eo lượn thắt đáy lưng ong chuẩn mực. Dưới ánh mai rạng rỡ, vạt áo lấp lánh hình ảnh đôi chim câu ngậm nhành cúc áo được thêu tay bằng chỉ tơ óng ả, sống động như sắp tung cánh bay. Hàng cúc bọc vải cùng màu đính thẳng tắp từ cổ xuống vạt áo – những chiếc cúc được lấy ra từ chiếc hộp gỗ xà cừ anh từng thức đêm đẽo gọt. Trên cổ Lụa, sợi dây chuyền hoa cúc kỷ vật của má cô ánh lên sắc vàng dịu nhẹ; bên vành tai là đôi bông tai hoa mai gia truyền mà bà Hai Nhị đã trân trọng trao tặng.

Nắm tay Lụa bước vào trước bàn thờ gia tiên, Triết cảm nhận được từng nhịp thở run run xúc động của người con gái bên cạnh. Bàn thờ nghi ngút khói trầm, di ảnh của ba má Lụa như đang mỉm cười bao dung dõi theo hai đứa con thơ nay đã trưởng thành, cập bến bình yên.

Thành đứng bên cạnh bàn thờ trong bộ đồ âu phục màu xanh đen chững chạc, trên ngực cài chiếc bút máy Kim Tinh do chính Triết tặng ngày đỗ đại học. Cậu em trai mười tám tuổi nay đã là thủ khoa Sư phạm đĩnh đạc, giọng nói trong trẻo nhưng rành rọt, đượm chút nghẹn ngào “Thưa ba má, thưa hai họ và bà con lối xóm. Hôm nay chị Hai con xuất giá theo anh Triết. Ơn sâu nghĩa nặng của chị Hai nuôi nấng con ăn học thành tài, ơn anh Triết cứu con lúc hoạn nạn và đem nước ngọt về cứu xóm làng, suốt đời này con không bao giờ dám quên. Con kính chúc anh chị trăm năm hòa hợp, đầu bạc răng long.”

Ông Bảy Kiên bận bộ áo bà ba chần bông xám tro – chiếc áo nghĩa tình Lụa may tặng ông trong mùa đông năm trước. Ông bước ra giữa gian nhà, chòm râu kẽm hoa râm rung rung, giọng rền vang sang sảng “Bà con cù lao mình chứng giám giùm tôi! Con Lụa mồ côi sớm, một tay lo cho em, một lòng giữ nghề may của tía má. Thằng Triết kỹ sư không quản bùn lầy, đổ mồ hôi máu mắt giữ vững cống đập cho dân có nước ngọt cấy cày. Hai đứa nó nên duyên là ý trời, là lòng dân! Nhà gái chúng tôi không có vàng muôn bạc vạn, tôi xin đại diện họ tộc trao tặng mười gốc bưởi da xanh đầu liếp quý nhất của vườn tôi làm của hồi môn cho cháu gái. Mười gốc bưởi này nay đã uống no nước ngọt kênh Xanh, mùa này trái oằn nhánh, sum sê như tương lai của hai đứa nó!”

Cả gian nhà rộ lên tiếng vỗ tay tán thưởng rôm rả. Bà Hai Nhị tươi cười bước tới, nắm lấy bàn tay Lụa rồi lồng vào cổ tay cô chiếc lắc vàng ròng chạm trổ tinh xảo, ân cần nói “Má trao chiếc lắc này cho con, xem như má đón nhận một người con gái hiếu thảo, tài hoa vào làm dâu trưởng gia đình. Từ nay về sau, việc lớn việc nhỏ má con mình cùng nhau gánh vác.”

“Dạ, con đội ơn má!” Lụa nghẹn ngào cúi đầu, giọt nước mắt hạnh phúc lăn dài trên gò má ửng hồng.

Triết đón lấy ba nén nhang từ tay Thành, cùng Lụa quỳ xuống trước bàn thờ tổ tiên. Nhìn làn khói trắng lượn lờ quanh di ảnh hai đấng sinh thành của Lụa, Triết thành kính khấn thầm: “Thưa ba má, con là Trần Minh Triết, xin hứa trước vong linh ba má sẽ suốt đời yêu thương, che chở cho Lụa, cùng cô ấy giữ cho bếp lửa tiệm may luôn ấm, giữ cho tiếng cười luôn rộn rã bên hiên nhà này.”

Nghi lễ hoàn tất trong niềm xúc động trào dâng. Triết dắt tay Lụa bước xuống chiếc xuồng hoa rước dâu. Khi đoàn xuồng rẽ nước lướt êm trên kênh Xanh, nắng sớm đã rải một màu vàng mật ong óng ả lên khắp dải cù lao.

Triết đứng bên mạn xuồng, một tay nắm chặt tay vợ, phóng tầm mắt nhìn về phía hạ lưu. Công trình cống kênh Xanh sừng sững hiện ra giữa ngã ba sông như một bức tường thành kiên cố. Bốn cánh van thép màu xám bạc đang được kéo nâng lên cao, dòng nước ngọt sông Tiền cuồn cuộn đỏ nặng phù sa ùa vào lòng kênh, xua tan hoàn toàn những mảng phèn chua mặn chát của những mùa hạn khốc liệt năm xưa. Âu thuyền bên cạnh mở rộng cửa, từng đoàn ghe xuồng chở đầy cóc, ổi, xoài, bưởi tấp nập ngược xuôi, tiếng còi máy nổ máy đuôi tôm xình xịch hòa cùng tiếng hò đối đáp trên sông nghe sao mà thiết tha, rộn rã.“Triết ơi! Lụa ơi!” Tiếng gọi quen thuộc vang lên từ triền đê.

Triết ngước nhìn lên, thấy thím Năm Búp, anh Sáu Vạn cùng đông đảo thợ vần công năm nào đang đứng vẫy tay rối rít. Thím Năm cười rạng rỡ, chỉ tay về phía những liếp vườn bưởi bạt ngàn chạy dài tít tắp “Nhờ ơn chú kỹ sư với con Lụa, vụ bưởi da xanh năm nay trúng lớn rồi chú ơi! Nước ngọt về tới tận mương vườn, trái nào trái nấy căng tròn mọng nước, thương lái trên Sài Gòn đã xuống đặt cọc mua sạch trơn rồi! Đám cưới xong nhớ ghé qua uống với tụi tui chén rượu mừng nghen!”

“Dạ, cháu cảm ơn các chú, các anh nhiều lắm!” Triết vẫy tay đáp lại, lòng dâng lên niềm tự hào và xúc động sâu xa. Mọi giọt mồ hôi, những đêm thức trắng dầm mình dưới bùn sâu gia cố cọc cừ, những vết thương thể xác và những nhọc nhằn thuở ban đầu nay đã kết thành quả ngọt phù sa nuôi sống hàng ngàn con người nơi đây.

Đoàn xuồng cập bến sân đình cù lao, nơi tổ chức tiệc cưới chung vui cùng toàn thể dân làng. Dưới rạp che bằng lá dừa nước xanh mướt, tiếng đờn kìm, đờn tranh của ban đờn ca tài tử xã cất lên bài ca Dạ cổ hoài lang tha thiết, trầm bổng.

Vừa bước lên sân, Lụa đã được vây quanh bởi hơn ba mươi chị em trong Hợp tác xã Thêu May Cúc Áo. Ai nấy đều xúng xính trong những chiếc áo bà ba màu mỡ gà, màu xanh lam thêu hoa bần trắng và hoa lục bình tím – những sản phẩm kết tinh từ bàn tay khéo léo của người phụ nữ nông thôn.

Út Mơ nhanh nhảu chạy lại, trên tay bưng khay bánh quy và nước trà thơm ngát, miệng cười tươi như hoa “Chị Hai ơi! Anh Triết ơi! Sáng nay bưu điện huyện vừa chuyển về công văn mới đó nghen! Đơn hàng năm mươi bộ áo bà ba lụa ngoại giao gửi đi Hà Nội được các đồng chí lãnh đạo khen ngợi hết lời. Bên Sở Thương nghiệp vừa ký tiếp hợp đồng đặt thêm hai trăm bộ áo thêu tay để xuất khẩu tiểu ngạch sang các nước lân cận nữa đó chị! Chị em trong tổ mừng đến phát khóc, từ nay ai cũng có đồng ra đồng vào ổn định nuôi con ăn học rồi!”

Bên cạnh Út Mơ, Nghĩa – chàng nhân viên biên chế của trạm bơm cống kênh Xanh – đứng nhìn người yêu bằng ánh mắt trìu mến, tay thoăn thoắt giúp bà con bưng bê những mâm cỗ thịnh soạn. Lụa xúc động siết chặt vai Út Mơ “Giỏi lắm Út Mơ. Đó là công sức mồ hôi của tất cả chị em tụi mình. Qua đám cưới, chị em mình cùng bắt tay vào làm đợt hàng mới, quyết không phụ lòng tin yêu của bà con nghen!”

Triết nhìn vợ, ánh mắt anh lấp lánh sự ngưỡng mộ vô bờ. Người con gái bé nhỏ từng thức trắng đêm thầm thì lau nước mắt bên chiếc máy may Butterfly kẹt chỉ năm nào, nay đã trở thành chỗ dựa vững chãi, thắp lên niềm tin và mở ra sinh kế mới cho hàng chục gia đình trên dải cù lao này. Tà áo bà ba truyền thống qua bàn tay và khối óc của cô không những không bị làn sóng đồ may sẵn công nghiệp rẻ tiền đánh bạt, mà trái lại còn vươn mình tỏa sáng, mang hồn cốt phù sa đi khắp muôn phương.

Tiệc cưới diễn ra trong không khí ấm áp, thắm đượm nghĩa tình làng xóm. Những chén rượu nếp nồng nàn được nâng lên, những lời chúc phúc mộc mạc trao đi, tiếng cười giòn giã át cả tiếng gió xào xạc trên những rặng tràm, rặng đước.

Buổi chiều tà buông xuống, ánh hoàng hôn nhuộm đỏ rực mặt kênh Xanh. Triết khẽ nắm tay Lụa, hai người cùng rảo bước men theo lối mòn rợp bóng dừa dẫn về phía phân hiệu trường học mới dựng bên hiên tiệm may cũ.

Qua khung cửa sổ gỗ mở rộng đón gió sông, Triết dừng chân lặng ngắm khung cảnh bên trong lớp học. Dưới ánh nắng chiều vàng óng, Thành đang đứng bên tấm bảng đen làm bằng gỗ mù u già, nắn nót viết từng nét chữ Quốc ngữ chuẩn mực. Ngồi ngay ngắn bên những chiếc bàn ghế gỗ tràm thơm mùi vécni mới là hơn hai chục đứa trẻ nghèo trong xóm cù lao, đứa nào đứa nấy quần áo lành lặn, đôi mắt tròn xoe chăm chú dõi theo từng nét phấn của thầy giáo trẻ. Thằng Tí – em trai Út Mơ – ngồi ở bàn đầu, gương mặt sáng rỡ, miệng ê a đọc theo tiếng gõ nhịp thước của Thành “N... ư... ớ... c... Nước. Nước ngọt kênh Xanh...”

Tiếng đọc bài non nớt, trong trẻo của bầy trẻ hòa vào tiếng gió chiều lay động hàng dừa nước, nghe thanh bình và thiêng liêng như một khúc ca khải hoàn của sự sống mới. Thành nhìn ra cửa sổ, bắt gặp ánh mắt của anh rể và chị Hai. Người thầy giáo trẻ khẽ mỉm cười, một nụ cười rạng rỡ, tự tin và ngập tràn khát vọng cống hiến cho quê hương.

Triết quay sang nhìn Lụa, thấy giọt lệ xúc động khẽ đọng nơi khóe mi cô. Anh đưa tay nhẹ nhàng lau đi giọt nước mắt ấy, kéo cô nép sát vào bờ vai mình.

Đêm tháng Mười Một lại buông xuống trên dòng kênh Xanh. Vầng trăng tròn vành vạnh treo lơ lửng giữa trời cao, rọi ánh sáng lung linh huyền ảo xuống dòng nước phù sa đang cuộn chảy êm đềm. Trên cây cầu ván bắc ra bến sông, hai bóng hình in nghiêng bên nhau dưới bóng trăng thanh bình.

“Triết này,” Lụa tựa đầu vào ngực anh, cất giọng thủ thỉ, êm dịu như dòng phù sa sông Tiền. “Nhiều lúc em cứ ngỡ mình đang nằm mơ. Mơ thấy tiếng máy may không bao giờ tắt, thấy Thành được đứng trên bục giảng, thấy vườn tược xanh tươi và thấy anh đứng đợi em bên bến nước này.”

Triết mỉm cười, siết chặt vòng tay ôm lấy bờ vai người bạn đời tri kỷ “Không phải mơ đâu em. Tất cả là nhờ lòng kiên nhẫn, sự nhân hậu và tình yêu chân thành của chúng mình, của bà con xóm làng đã cùng nhau vượt qua bao mùa giông bão. Từ nay về sau, dòng kênh này sẽ mãi ngọt lành, tiệm may của em sẽ luôn rộn rã tiếng cười, và chúng mình sẽ cùng nhau đi hết trọn cuộc đời này.”

Lụa ngước nhìn anh, nụ cười rạng ngời nở trên môi dưới ánh trăng vằng vặc. Đôi môi Triết khẽ chạm lên trán cô trong một nụ hôn dịu dàng, trang trọng – lời thề nguyện trăm năm sắt son gắn kết hai tâm hồn hòa chung một nhịp đập.

Bên dưới chân cầu, dòng nước ngọt kênh Xanh vẫn bền bỉ, êm ả chở nặng phù sa tưới tắm cho đôi bờ bạt ngàn cây trái. Tiếng sóng vỗ nhẹ vào mạn xuồng hoa dập dềnh bến nước, hòa cùng tiếng máy may xa xa và tiếng cười trẻ thơ, dệt nên khúc ca bình yên, no ấm và hạnh phúc muôn đời của dải cù lao Tân Bình thân thương.