Chương 4: Lời Tuyên Chiến Của Thợ Lò

Mảnh thủy tinh mờ đục nằm lặng lẽ trên mặt bàn đá, đón lấy ánh sáng bập bùng từ ngọn đèn dầu. Cát Vĩnh Hòa cảm nhận rõ luồng run rẩy vẫn còn dội từng nhịp dưới lòng bàn tay đang đặt trên vai Đặng Thạch. Đôi mắt người thợ trẻ hằn lên những tia máu uất nghẹn, các đốt ngón tay ghì chặt cán đòn gánh tre đến mức trắng bệch.

"Thầy nói phải." Thạch nuốt khan ngụm khí lạnh, hạ hẳn đòn gánh xuống sàn đá. "Cháu không thể mù quáng làm bậy. Nhưng món nợ này, chúng ta phải bắt hắn trả trước mặt cả làng."

Cụ Hòa khẽ gật đầu, quay sang nhìn Mai đang cẩn thận thu dọn các mẫu thử, rồi nhìn bà Sáu Dừa "Bà Sáu giúp tôi trông chừng trạm xá và săn sóc bé Út cùng người bị nạn. Thạch, Mai, hai đứa cầm theo khay mẫu vật. Đã đến lúc đưa việc này ra ánh sáng."

Tiếng kẻng đồng báo động dồn dập vang lên từ vòm hang trung tâm. Không khí tại quảng trường đá vôi đặc quánh mùi khói kiềm cay nồng hòa lẫn hơi ẩm ngột ngạt. Hơn ba trăm con người tị nạn tụ tập ken đặc quanh bục đá, tiếng trẻ con khóc thét xen lẫn những tiếng r*n r* vì vết bỏng rát chưa kịp băng bó. Nỗi sợ hãi tột cùng sau trận mưa kiềm ban nãy đã biến thành cơn phẫn nộ sôi sục.

Hoàng Mậu đứng trên gờ đá cao, chiếc áo khoác bảo hộ bóng nhẫy xộc xệch. Gương mặt béo tròn của gã lấm tấm mồ hôi, hai mắt ti hí đảo lia lịa xuống đám đông đang gào thét đòi câu trả lời. Gã vung tay ra hiệu trấn an, cất giọng the thé qua chiếc loa sắt "Bà con trật tự! Hãy bình tĩnh nghe ban quản lý giải thích! Đây là trận kiềm vũ dị thường với nồng độ độc hại vượt quá mọi dự báo thời tiết! Là thiên tai bất khả kháng! Hơn nữa, đội trực ca ngoài cửa hang đã tắc trách, không kịp thời dùng sào gạt nước ứ đọng trên mặt bạt, khiến áp lực dồn cục bộ gây bục rách! Lỗi trước hết thuộc về sự bất cẩn trong vận hành!"

"Nói láo!" Một người đàn ông luống tuổi giơ cánh tay quấn vải dính vệt nước rỉ vàng ố hét lên. "Bạt che kiểu gì mà kiềm rơi xuống là bốc khói tan chảy như mỡ gặp lửa? Ông ăn bớt vật tư của chúng tôi đúng không?"

"Đừng hồ đồ vu khống!" Mặt Mậu tái mét rồi nhanh chóng lấy lại vẻ trịch thượng, giơ cao xấp giấy tờ đóng dấu đỏ. "Ban quản lý đã vì sự an nguy của mọi người mà vét cạn kho dự trữ để đổi lấy loại bạt nhập khẩu tốt nhất. Ngay ngày mai, tôi sẽ đích thân liên hệ lại với thương đoàn của anh Bùi Tuất để nhập gấp một lô bạt nhựa gia cường mới, bảo đảm dày dặn gấp đôi. Tiền đồn chỉ cần xuất thêm một ít lương khô và kim loại tích trữ..."

"Để tiền đồn tiếp tục rước thêm một đống rác mục về chôn sống ba trăm hai mươi con người ở đây sao, quản lý Mậu?"

Một giọng nói trầm hùng, sang sảng vang lên từ rìa quảng trường, cắt ngang lời hứa hẹn dối trá. Đám đông tự động dạt ra hai bên. Cụ Hòa bước lên từng bậc đá, dáng người gầy guộc nhưng thẳng tắp như thân cây lim giữa bão cát. Theo sau cụ, Thạch và Mai bưng chiếc khay men đựng mẩu bạt vụn nát cùng khay thuốc thử đặt thẳng lên mặt bục đá, ngay trước mũi giày bóng loáng của Hoàng Mậu.

Mậu giật thót, lùi lại nửa bước, mày nhíu chặt "Ông Hòa? Chuyện xây lắp che chắn là trách nhiệm của ban quản lý, một thợ già nung gạch thủ công như ông chen vào đây định kích động bà con làm loạn à?"

Cụ Hòa không thèm liếc nhìn vẻ kẻ cả của gã. Cụ cúi xuống, nhặt mẩu nhựa xám xịt từ khay men lên giơ cao trước toàn thể cư dân. Dưới ánh đuốc bập bùng, cụ dùng hai ngón tay chai sạn khẽ bóp nhẹ.

Rắc!

Miếng vật liệu vỡ nát thành từng mẩu vụn lấm tấm rơi lả tả xuống mặt đá, giòn rụm và rỗng xốp như tro tàn. Cả quảng trường nín bặt.

"Bà con nhìn cho rõ!" Cụ Hòa cất tiếng, âm lượng vang dội khắp vòm hang đá vôi. "Nhựa chống kiềm thực thụ phải có liên kết phân tử dẻo dai, đàn hồi và trơ với bazơ đậm đặc. Còn thứ này là phế phẩm tái chế bẩn thỉu đã qua xử lý nhiệt bốn năm lần, bị độn tới sáu mươi phần trăm bột đá tạp chất để tăng trọng lượng! Khi gặp mưa kiềm nồng độ pH mười ba, các phụ gia liên kết hữu cơ lập tức bị phản ứng xà phòng hóa đánh tan nát. Nó rã mục ngay từ trước khi trận giông đổ xuống, chứ không phải do bất kỳ ai bất cẩn!"

"Đúng vậy!" Mai bước lên một bước, giơ cao dải giấy quỳ đã biến sang màu xanh đen kịt cùng lọ dung dịch thuốc thử. "Tôi đã kiểm tra độc tính và cấu trúc gãy tại trạm xá. Dùng thứ này che cửa hang chẳng khác nào giăng một tấm lưới rách đón bão độc!"

Lời vạch trần đanh thép khiến đám đông bùng nổ như ong vỡ tổ. Những tiếng chửi bới, tiếng gậy gộc gõ xuống nền đá rầm rầm "Đồ giết người!""Trả lại quặng đồng cho chúng tôi!"

Mồ hôi lạnh túa ra ướt đẫm trán Hoàng Mậu. Gã thở hổn hển, chỉ tay run rẩy vào mặt cụ Hòa "Ông... ông chỉ giỏi bới móc! Ngoài bạt che công nghiệp ra, ở cái xó rừng núi cùng kiệt này lấy đâu ra thứ gì che kín nổi cửa hang rộng ba mươi mét trước mùa bão kiềm sắp tới? Ông tài giỏi thì tự đi mà làm lấy!"

"Tôi làm!" Cụ Hòa đáp rành rọt, từng chữ như búa gõ vào đe. "Tôi sẽ cùng thợ trẻ của tiền đồn phục dựng lại lò nung vòm cuốn bỏ hoang ngoài vách đông, nung ngói thủy tinh silicat borat kháng kiềm tuyệt đối để lợp kín vòm cửa hang ba mươi mét!"

Cả quảng trường sững sờ. Mậu ngẩn người ra rồi bất chợt bật cười the thé "Thủy tinh? Ông già lẩm cẩm rồi à? Thủy tinh mỏng manh rơi xuống đất còn vỡ tan tành, đòi đem ra che mưa bão cấp mười? Chưa kể dung dịch kiềm ăn mòn cả đá vôi lẫn sắt thép, thủy tinh nào chịu nổi?"

"Đó là thủy tinh thường của kẻ không hiểu nghề!" Cụ Hòa dõng dạc ngắt lời. "Thủy tinh do chúng tôi làm ra sẽ được bổ sung khoáng zirconi dioxit và nung ở một nghìn bốn trăm năm mươi độ. Zirconi sẽ kết mạng tạo lớp màng trơ oxit ngăn chặn hoàn toàn ion kiềm xâm thực. Ngói dày hai mươi milimét, ghép mộng kiên cố bằng vữa tro chịu kiềm. Gió bão không lay chuyển, kiềm vũ ngàn năm không thể bào mòn!"

"Nói hay lắm!" Bà Sáu Dừa từ phía sau rẽ đám đông bước lên, cất giọng sang sảng. "Mười lăm năm nay anh Hòa sửa từng cái bếp lò, đúc từng cái âu đựng nước cho bà con tiền đồn chưa từng sai sót một li. Tôi tin anh Hòa! Bếp ăn chúng tôi sẵn sàng trích công điểm và góp than củi cho tổ thợ làm ngói!"

"Chúng tôi cũng ủng hộ cụ Hòa!"

"Ủng hộ thợ lò! Không mua bạt rác nữa!"

Tiếng đồng thanh của hàng trăm cư dân vang dội như sấm rền trong lòng hang, dồn Hoàng Mậu vào thế cô lập hoàn toàn. Gã lùi sát mép gờ đá, mặt mày xám ngoét. Nhận thấy không thể dập tắt làn sóng phẫn nộ của cộng đồng, mắt gã lóe lên một tia độc địa tàn nhẫn. Gã giật lấy chiếc loa sắt, gằn giọng "Được! Các người muốn đâm đầu vào chỗ chết thì tôi chiều! Tôi cho phép các người sử dụng khu lò nung cũ dưới vách đá phía đông!"

Mậu ngừng lại một nhịp, khóe miệng giật giật, giọng nói trở nên sắc lạnh như dao cạo "Nhưng công quỹ tiền đồn không phải để nuôi những kẻ viển vông. Tôi cho các người đúng bảy ngày! Đúng bảy ngày, nhóm thợ của ông phải nung ra được một phiến ngói mẫu nguyên vẹn, dày hai mươi milimét, ngâm vào nước kiềm ngoài cửa hang không hề sứt mẻ hay biến dạng. Nếu sau bảy ngày mà không làm ra ngói, hoặc ngói vỡ nát như đống bạt vụn kia, tôi sẽ lập tức cắt toàn bộ khẩu phần ăn, tịch thu công điểm và trục xuất toàn bộ nhóm thợ của ông ra khỏi Vực Xanh ngay giữa mùa mưa kiềm!"

Cả quảng trường bỗng chốc im bặt trước tối hậu thư tàn độc. Bảy ngày để dọn lò, tìm nguyên liệu và nung một mẻ ngói chưa từng có tiền lệ là điều gần như không tưởng. Thạch siết chặt nắm tay định bước lên cãi lý, nhưng cụ Hòa đã giơ cánh tay gầy guộc ngăn lại.

Cụ nhìn thẳng vào mắt Hoàng Mậu, ánh mắt bình thản và đanh thép "Được. Bảy ngày sau, ngói thủy tinh kháng kiềm sẽ được đặt ngay tại bục đá này."

Giữa tiếng bàn tán xôn xao lo lắng của bà con khi đám đông bắt đầu tản ra, cụ Hòa khẽ quay đầu nhìn về phía lối đi tăm tối dẫn ra vách đá sau lưng Hoàng Mậu.

Dưới bóng tối nhá nhem của hốc đá vôi, một bóng người gầy đét đang đứng dựa lưng vào vách đá. Gã chột mắt Bùi Tuất khoanh tay trước ngực, tấm da đen bịt mắt giấu kín một nửa gương mặt quỷ quyệt. Gã nhoẻn miệng cười khẩy, để lộ hàm răng vàng ố cáu bẩn cùng ánh mắt giễu cợt đầy toan tính rọi thẳng về phía người thợ cả già nua.