Chương 5: Dấu Tích Bờ Taluy

Sau cái gật đầu dứt khoát ngoài hiên Tĩnh Cúc Viên, bà An Thụy Miên quay vào phòng làm việc, cẩn thận khoác lên chiếc áo gilê vải thô sẫm màu với nhiều ngăn túi chuyên dụng. Bà kiểm tra lại từng món đồ nghề: chiếc kính lúp quang học cầm tay có đèn rọi, kẹp gắp bằng thép không gỉ, thước đo kim loại chia vạch milimét và vài ống nghiệm vô trùng. Những vật dụng ấy đã đồng hành cùng bà qua bao cánh rừng đại ngàn suốt nhiều thập kỷ làm công tác giám định. Bà cùng Đại úy Phan Trọng Nghĩa bước lên chiếc xe công vụ, rời Tĩnh Cúc Viên hướng về Km17 Tỉnh lộ.

Đồng hồ trên bảng điều khiển xe đã điểm mười hai giờ trưa, nhưng cái lạnh buốt giá của mùa đông Lạc Dương vẫn không hề suy chuyển. Sương mù dày đặc từ các thung lũng bốc lên cuồn cuộn, biến cung đường đèo hiểm trở thành một dải lụa xám mờ ảo trong hơi nước bảng lảng. Khi xe dừng lại ở khúc cua tay áo Vực Thông Rụng, bà Miên khẽ nheo mắt nhìn qua ô kính. Dải băng nhựa màu vàng khoanh vùng bảo vệ hiện trường chăng ngang mép taluy âm, khẽ lay động trong từng cơn gió núi thốc lên từ đáy vực sâu.

Hai trinh sát đứng gác bên rào chắn vội đứng nghiêm chào khi thấy Nghĩa bước xuống mở cửa xe cho bà.

– Bà cẩn thận dưới chân, đất bazan mùa này ngậm sương nên rất trơn – Nghĩa vừa ân cần đỡ lấy cánh tay gầy guộc của bà Miên vừa lên tiếng nhắc nhở.

– Không sao đâu, đôi chân già này từng lội khắp các vạt rừng Lang Biang suốt mấy mươi năm qua rồi – bà Miên mỉm cười điềm đạm đáp, ánh mắt sau cặp kính lão đồi mồi nhanh chóng rà soát toàn cảnh mép taluy.

Vực Thông Rụng sâu hun hút tới bốn mươi mét, vách taluy âm dốc đứng như một nhát cắt sắc lẹm vào sườn núi. Đứng từ mép đường nhìn xuống, đáy vực chỉ là màn sương mờ mịt ngổn ngang những thân thông gãy đổ và lòng suối cạn lởm chởm đá tảng ẩm ướt. Vết trượt của chiếc xe bán tải xới tung bề mặt đất đỏ bazan kéo dài xuống mép vực.

Bà Miên trải tấm đệm bạt nhỏ xuống nền đất để tránh làm xáo trộn lớp mùn tự nhiên, rồi chậm rãi quỳ một chân xuống. Gió đồi mang theo hơi lạnh buốt thấu xương luồn qua lớp áo len cổ lọ, nhưng tâm trí của nữ giáo sư bảy mươi tám tuổi lập tức tập trung vào từng dấu vết dưới mặt đất. Bà rút chiếc kính lúp quang học và cây thước đo kim loại, thao tác từ tốn như đang đứng trước bàn tiêu bản trong phòng thí nghiệm.

Bà cúi sát xuống vạt dương xỉ bản địa nằm ngay điểm tiếp xúc đầu tiên của bánh xe. Dưới ánh đèn kính lúp, từng phiến lá xanh sẫm dập nát hiện lên rõ nét đến từng đường gân tế vi. Bà Miên dùng kẹp gắp khẽ nâng một cọng dương xỉ bị gãy dập, tỉ mỉ quan sát mép tổn thương – Cậu Nghĩa lại đây xem này.

Nghĩa lập tức bước tới, ngồi xổm bên cạnh bà Miên, chăm chú nhìn theo hướng kẹp gắp.

– Cháu nhìn kỹ vết dập ở thân và phiến lá này xem – bà Miên từ tốn chỉ dẫn. – Khi một chiếc xe nặng gần hai tấn di chuyển bằng động cơ lao dốc mất kiểm soát, lực truyền động từ trục bánh xe sẽ tạo ra mômen xoắn rất lớn. Ma sát quay tít của rãnh lốp trên bề mặt thực vật chắc chắn sẽ giằng xé tơi bời các mô biểu bì, tạo ra những vết cọ quẹt vặn xoắn và sinh nhiệt làm cháy xém mép lá tươi. Nhưng ở đây, toàn bộ cành dương xỉ chỉ bị nghiền nát theo một phương thẳng đứng duy nhất. Đó là tổn thương cơ học do lực nén ép tĩnh học thuần túy.

Bà Miên xoay nhẹ kính lúp, soi tiếp vào bề mặt từng phiến lá nằm bẹp dí sát lớp mùn thông – Hoàn toàn không có vết cháy xém nào do nhiệt ma sát lốp xe. Không có muội than cao su bám vào biểu bì lá. Điều này chứng minh bánh xe không hề quay dưới sức kéo của động cơ khi lăn qua mép taluy này.Nghĩa nheo mắt nhìn những cành lá xanh ẩm ướt, lồng ngực khẽ phập phồng – Nghĩa là chiếc xe lăn bánh mà không hề nổ máy? – Nghĩa gặng hỏi.

– Đúng vậy – bà Miên gật đầu khẳng định, rồi đưa thước kim loại áp sát vào rãnh trượt trên nền đất bazan. – Cậu nhìn lớp đất phong hóa và mùn thông này xem. Nếu xe mất phanh đang lao nhanh theo quán tính, động năng chuyển động sẽ đào sâu thành rãnh nghiêng sắc nhọn và hất văng bùn đất ngược về phía sau. Nhưng ở đây, các ụ đất ở mép gờ taluy chỉ bị dồn ứ nhẹ về phía sườn dốc, tạo thành những nếp gấp thoải đều đặn.

Bà Miên dùng đầu ngón tay khẽ miết lên lớp đất bazan ẩm mịn – Độ nén lún của rãnh đất chỉ sâu khoảng bốn mươi milimét, tương ứng với trọng lượng phân bổ đều khi một chiếc xe lăn tự do chậm rãi. Lực tác động lên chiếc xe hoàn toàn là một ngoại lực đẩy từ phía sau lên một khối kim loại hai tấn, sau khi khóa điện đã tắt và cần số đã gạt về vị trí N.

Bà Miên nhận thấy Nghĩa chăm chú lắng nghe từng lời, ánh mắt người đội phó đăm chiêu như đang kết nối lại các dữ kiện kỹ thuật thu thập được ban sáng: chiếc cần số ở số mo, chìa khóa điện vặn tắt ngấm và chân phanh cắm sâu sát sàn xe. Mọi mắt xích cơ học và thực vật học giữa hai người bắt đầu khớp lại với nhau hoàn hảo.

– Thưa bà, điều đó trùng khớp với việc ổ khóa điện bị vặn tắt – Nghĩa trầm ngâm nói, giọng đanh lại. – Nhưng tại sao chiếc xe lại dừng ở mép vực này trước khi bị đẩy xuống?

Bà Miên chống tay lên gối, chậm rãi đứng thẳng dậy. Bà lấy chiếc khăn sạch lau nhẹ gờ kính lúp rồi cất vào túi gilê. Đứng giữa làn sương mù buốt giá của rừng thông, ánh mắt bà nhìn xoáy vào khoảng không vô định dưới đáy vực sâu – Ống dẫn dầu phanh đúng là đã bị rạch đứt từ trước, nhưng nạn nhân Trịnh Hữu Bằng là người gắn bó cả đời với vùng đất đồi dốc này. Ông ấy đủ kinh nghiệm để nhận ra chân phanh mất áp lực khi vừa chớm đổ đèo. Khi phát hiện xe mất phanh, theo phản xạ của một tài xế lâu năm, nạn nhân đã không hoảng loạn nhấn ga mà chủ động rà xe tấp vào lề đường Km17, gạt cần số về số mo, kéo phanh tay và tắt khóa điện để xuống xe kiểm tra.

Bà Miên ngừng lại một nhịp, quay sang nhìn thẳng vào người đội phó trọng án, giọng rành rọt từng tiếng – Nạn nhân không hề ngồi sau vô lăng lúc chiếc xe lao xuống vực, cậu Nghĩa ạ. Hung thủ không ngờ ông Bằng lại phát hiện phanh hỏng và dừng xe an toàn sớm như thế. Kẻ đó đã bám theo ngay phía sau, hoặc phục kích sẵn ở khúc cua vắng vẻ này trong đêm tối. Hắn đã tiếp cận khi ông Bằng vừa bước xuống xe, khống chế nạn nhân rồi sau đó mới quay lại tác động lực đẩy chiếc xe tắt máy lao xuống lòng vực sâu bốn mươi mét, nhằm ngụy tạo một vụ tai nạn giao thông thảm khốc do mất lái.

Lời khẳng định đanh thép, dựa trên từng cứ liệu thực vật học và cơ học đất xác đáng của Giáo sư An Thụy Miên khiến không gian tĩnh mịch của rừng thông Km17 như đông cứng lại. Màn sương mờ ảo bao phủ sườn đồi dường như không còn che giấu nổi sự thật tàn khốc vừa bị bóc trần. Mọi giả thuyết ban đầu về một vụ tai nạn giao thông rủi ro do đứt phanh đã hoàn toàn sụp đổ.

Nhìn sắc mặt đanh lại đầy cương nghị của người đội phó trọng án trước mép vực sâu hun hút, bà Miên biết rằng hướng đi của cuộc điều tra đã chính thức bước sang một ngã rẽ hoàn toàn mới. Án mạng ngụy tạo đã lộ diện dưới dấu vết của cỏ cây; sương mù Vực Thông Rụng dẫu có dày đặc đến đâu cũng không thể che giấu bàn tay tàn độc của kẻ thủ ác trước ánh sáng của khoa học và công lý.