Chương 21: Rạng Rỡ Ánh Điện Đồng Lau

Tiếng động cơ chiếc xe Uoát vừa lịm tắt giữa sân lán đất đỏ. Đồng chí Trưởng Ty Điện lực sải bước vào gian phòng còn ấm sực mùi xôi nếp và khói chè tươi. Chú Quản vội đứng dậy, vuốt lại nếp áo bạt loang lổ vết dầu máy và bùn non bão lũ “Báo cáo đồng chí Trưởng Ty, Đội thi công cùng bà con Đồng Lau đã giữ an toàn cho toàn tuyến trung thế mười kilôvôn và trạm biến áp!” Giọng chú Quản nghẹn ngào trang nghiêm.

Trưởng Ty bước tới siết chặt tay chú Quản, bác Cả Thao và anh em trong đội, mỉm cười đôn hậu “Tôi đã nghe báo cáo từ huyện rồi. Các đồng chí giỏi lắm! Gian khổ thế, lũ dữ thế mà không lùi một bước!”

Nói đoạn, ông trân trọng mở chiếc phong bì công văn màu nâu nhạt, rút ra tập quyết định còn thơm mùi mực in roneo mang dấu tròn đỏ tươi của Ty Điện lực tỉnh Vĩnh Phú. Gian lán bỗng im phăng phắc, chỉ còn tiếng thở hồi hộp của hàng chục con người.

“Căn cứ thành tích đặc biệt trong đợt bảo vệ lưới điện chống bão số bảy,” Trưởng Ty dõng dạc xướng to, “Ty Điện lực quyết định trao giấy khen biểu dương toàn Đội thi công. Đồng thời, Ty chính thức phê duyệt đề án thử nghiệm vật liệu mới, ký hợp đồng đặt hàng hợp tác xã xóm Lò sản xuất lô bát sứ men tro ngọc đầu tiên với số lượng năm trăm chiếc, phục vụ việc mở rộng lưới điện toàn huyện Đoan Lập và các vùng lân cận!”

Một tiếng reo khẽ bật ra từ góc bàn. Chiếc tẩu đất nung trên tay nghệ nhân Bùi Văn Mộc rơi tuột xuống mặt bàn gỗ tạp. Bàn tay già nua nhuốm màu đất sét cả một đời run run, hai khóe mắt già nua bỗng nhòe lệ. Đất sét quê hương, ngọn lửa lò bầu và bài men tổ truyền của xóm Lò từ nay không chỉ quanh quẩn nơi góc bếp niêu chảo, mà đã đường hoàng gánh vác sứ mệnh công nghiệp hóa, trở thành xương sống cho lưới điện quê nhà.

Trưởng Ty bước lại gần chú Quản, rút từ ngăn cặp chiếc thẻ công nhân cùng cuốn sổ lương quen thuộc “Còn đây, tôi trao lại cho đồng chí Quản. Ba tạ muối hạt và than củi các đồng chí tạm ứng làm tiếp địa dã chiến, Ty quyết định thanh quyết toán toàn bộ vào nguồn kinh phí sáng kiến kỹ thuật. Người chỉ huy dám đem cả sổ lương ra bảo lãnh vì an toàn công trình, vì việc chung là phẩm chất rất đáng quý!”

Chú Quản đón lấy cuốn sổ, sống mũi cay xè, chỉ biết gật đầu cảm ơn. Trưởng Ty liền tươi cười tuyên bố quyết định công nhận Hoàng Quốc Cường thành thợ điện chính thức bậc một. Cường mừng quýnh quáng, nhảy cẫng lên ôm chầm lấy bác Cả Thao giữa tiếng vỗ tay rầm rộ của mọi người.

Không khí gian lán vỡ òa trong niềm hân hoan. Nhưng Trưởng Ty khẽ giơ tay ra hiệu, ánh mắt ấm áp dừng lại trên người Đồng Gia Hưng. Ông rút ra tờ quyết định cuối cùng, giọng trang trọng “Phần thưởng xứng đáng nhất thuộc về người thợ trẻ mưu trí, dũng cảm. Ty Điện lực tỉnh Vĩnh Phú quyết định đặc cách cử tuyển đồng chí Đồng Gia Hưng vào ngành Hệ thống Điện thuộc Đại học Bách Khoa Hà Nội khóa 1985!”

Cả gian lán lặng đi trong giây lát rồi bùng nổ những tràng pháo tay giòn giã. Bà con lối xóm rạng rỡ chia vui cùng người thợ trẻ mồ côi.

Bác Cả Thao bước tới, bàn tay to bản bè ngang ghì chặt lên vai Hưng. Bờ vai vạm vỡ của người thợ cả khẽ rung lên theo từng nhịp thở ngắt quãng. Vết sẹo dài trên cẳng tay bác — dấu tích nỗi ám ảnh thời chiến tranh khi đồng đội hy sinh vì rò điện — giờ đây dường như đã hoàn toàn lành lặn trong tâm tưởng. Ngọn lửa nghề bác gìn giữ cả đời nay đã có người kế thừa xứng đáng.“Mày làm rạng danh cái nghề này rồi, thằng Hưng ạ…” Bác Thao nghẹn ngào, mắt ngân ngấn nước. “Bác Cả tự hào về mày. Cha mày ở trên cao chắc đang mỉm cười nhìn mày đấy.”

Hưng cúi đầu đón nhận tờ quyết định đỏ thắm, tay khẽ chạm vào túi áo ngực nơi cất chiếc búa sắt nhỏ gõ xỉ hàn và chiếc kính lúp cán đồng cũ kỹ. Kỷ vật của người cha quá cố như truyền sang ngực cậu một luồng hơi ấm thiêng liêng. Tâm nguyện nối nghiệp cha, đưa dòng điện an toàn về thắp sáng làng xóm cơ cực nay đã trọn vẹn bằng chính mồ hôi và ý chí của cậu.

Chập tối hôm ấy, Đồng Lau mở hội mừng công lớn chưa từng thấy.

Tiếng kẻng hợp tác xã ngân vang rộn rã từng hồi dài xua tan màn đêm tĩnh mịch. Khi chiếc cần gạt cầu dao tổng hạ thế tại trạm biến áp Cầu Đen dập xuống một tiếng “tách” dứt khoát, nguồn điện bừng sáng khắp đất trời trung du.

Từ sân phơi hợp tác xã, những bóng đèn tròn sợi đốt hai mươi lăm oát tỏa ánh vàng ấm áp, nối dài dọc ngõ xóm đất đỏ xóm Trong, xóm Ngoài, len lỏi vào từng mái tranh nghèo vốn quanh năm lù mù đèn dầu hỏa. Tiếng cối đá giã gạo đạp chân thâu đêm lùi vào dĩ vãng, nhường chỗ cho tiếng máy xát chạy điện giòn tan đầu làng, tuôn ra từng dòng gạo trắng ngần trong tiếng cười vui của bà con. Phía xa, hai máy bơm điện trạm Cầu Đen tiếp tục rền vang trầm hùng, tiêu úng cho đồng bãi, bảo vệ an toàn tuyệt đối ba mươi tấn thóc giống vụ chiêm quý giá của hợp tác xã qua mùa lũ dữ.

Đứng bên mép sân phơi ngắm nhìn dòng người nô nức reo vui, đáy mắt Hưng khẽ lay động. Tầm nhìn trực quan từng bùng cháy qua những thời khắc hiểm nguy giờ đây tỏa luồng sáng màu lục biếc thuần khiết rồi êm đềm dịu lại, lắng sâu vào tâm thức. Năng lực ấy hòa quyện tự nhiên vào trực giác kỹ thuật nhạy bén cùng vốn kinh nghiệm thực tế sau chuỗi ngày tôi luyện gian lao, trở thành hành trang vững vàng để người thợ trẻ tự tin bước vào giảng đường đại học, chinh phục tri thức khoa học hàn lâm.

Tách khỏi đám đông rộn rã, Hưng cùng Mai Oanh chậm rãi tản bộ trên con đường mòn quen thuộc. Gió đêm trung du thổi qua rặng cọ xào xạc, mang theo hương phù sa sông Chanh thanh khiết.

Dưới ánh trăng đầu tháng, Oanh mở chiếc làn mây nhỏ, trao tận tay Hưng chiếc khăn đan bằng sợi len màu cỏ úa ấm áp “Em đan dở cho anh… Mùa đông ngoài Thủ đô rét buốt lắm, anh cầm lấy che gió. Khi nào rảnh, em đan nốt đường viền rồi gửi tàu xuôi ra cho anh.”

Hưng đón lấy chiếc khăn len mềm mại, cảm nhận hơi ấm tinh khôi và mùi hương đồng nội mộc mạc vấn vương. Cậu nhìn thẳng vào đôi mắt đen láy của người con gái xóm Lò, cất lời chân thành “Oanh ở nhà giữ gìn sức khỏe. Học xong Bách Khoa, Hưng nhất định sẽ trở về Đồng Lau, cùng mọi người mở rộng thêm nhiều tuyến đường dây mới cho bà con vùng sâu.”

Đôi má Oanh ửng hồng dưới ánh trăng. Cô mỉm cười dịu dàng mà kiên định “Em và xóm Lò sẽ chờ anh.”

Dưới vòm trời đêm trung du lấp lánh ánh sao, những chuỗi bát sứ trắng xóm Lò vươn mình kiêu hãnh trên đường dây vượt qua mùa giông bão, lặng lẽ soi sáng con đường tri thức rộng mở của người thợ trẻ giữa nghĩa tình làng quê nồng ấm.