Chương 1
Năm ấy gặp đại hạn, trong nhà mỗi ngày chỉ nấu hai bát cháo.
Một bát dành cho đệ đệ.
Nương nói: “Đệ ngươi là gốc rễ của nhà ta.”
Bát còn lại dành cho tỷ tỷ.
Nương lại nói: “Tỷ ngươi thân thể yếu ớt, chẳng bao lâu nữa sẽ đến tuổi xuất giá. Không được ăn no, sau này nhà nào chịu rước?”
Ta đứng ngoài cửa bếp, đói đến hoa cả mắt.
Ta nhìn chằm chằm chiếc muôi gỗ trong tay nương, khẽ nuốt nước bọt.
“Nương, phần của con đâu?”
Nương ngẩng mắt nhìn ta. Trên mặt bà chẳng có lấy nửa phần đau lòng, chỉ có vẻ mất kiên nhẫn như bị kẻ đòi nợ quấy rầy.
Bà lấy nước tráng đáy nồi hai lượt, múc lên nửa bát nước đục.
Trong đó nổi lềnh bềnh vài hạt gạo vụn, còn lại phần nhiều là tro nồi và cát bẩn.
Bà dúi bát vào lòng ta.
“Của ngươi.”
Ta cúi đầu nhìn bát nước ấy.
Hai tay run dữ dội, không phải vì sợ, mà vì đói.
Ta nhìn sang cha. Ông đang ngồi xổm bên ngưỡng cửa.
Ông nghe thấy, cũng nhìn thấy.
Nhưng chỉ nói: “Đừng làm loạn nữa. Năm mất mùa, nhà ai cũng khó sống. Chỉ cần không c.h.ế.t đói là được.”
Thấy ta chưa uống, nương đưa tay định véo tai ta.
“Mau uống đi. Uống xong thì xuống chân núi đào rau dại, đừng đứng đây chướng mắt.”
Ta bưng bát nước rửa nồi ấy ra ngoài sân.
Ngồi xổm bên chân tường, ta nhìn lớp tro đen nổi trên mặt nước.
Đến buổi trưa, một mụ buôn người vào thôn.
Một chiếc xe la cũ kỹ dừng ở đầu thôn, trên xe có hai cô nương gầy gò ngồi co ro.
Bà ta vừa vào thôn, đã có không ít người vây quanh.
Năm mất mùa, chuyện bán con bán cái chẳng có gì hiếm lạ.
Nhưng nhà ta khác. Ta không bị ai đẩy ra, mà tự mình bước tới.
Bán mình còn có thể sống. Ở lại, chỉ có thể tiếp tục chịu đói.
Thấy ta đứng bên cạnh, mụ buôn người đ.á.n.h giá ta từ trên xuống dưới mấy lượt.
“Tiểu nha đầu, ngươi nhìn gì?”
Ta hỏi bà ta: “Bà có mua nha hoàn không?”
Bà ta sững ra, sau đó bật cười.
“Mua thì có mua, nhưng người lớn nhà ngươi đâu?”
“Không cần họ.” Ta giơ tay lên, để lộ những vết chai cùng các đường nứt do giá rét trong lòng bàn tay.
“Ta có thể gánh nước, nhóm lửa, giặt y phục, nấu cơm, cũng chịu được đòn mà không khóc. Bà mua ta, tuyệt đối không thiệt.”
Người đàn bà nheo mắt, đi vòng quanh ta một lượt.
“Gầy quá, e là nuôi không sống.”
“Ta cứng mệnh.”
Khi ba chữ ấy từ miệng ta thốt ra, chính ta cũng thấy buồn cười.
Nương dùng lời ấy để cắt phần cơm của ta, vậy ta liền dùng nó để tự tìm một con đường sống.
Mụ buôn người trầm ngâm một lát rồi nói: “Khế sống hai lượng, khế c.h.ế.t sáu lượng. Một khi ký khế c.h.ế.t, vào phủ nhà người ta rồi, sống c.h.ế.t sau này đều do chủ gia định đoạt. Ngươi đã nghĩ kỹ chưa?”
“Khế c.h.ế.t.”
Ta đáp rất nhanh. Bà ta lại nhìn ta thêm một lần.
“Nếu người nhà ngươi đến gây chuyện, ta không chịu trách nhiệm.”
“Ta sẽ bảo họ điểm chỉ.”
Ta quay người trở về nhà.
Trong sân, nương đang lục chum gạo, muốn vét thêm chút cám dưới đáy.
Tỷ tỷ dựa dưới cửa sổ thêu khăn. Chiếc khăn ấy nàng định giữ lại làm của hồi môn.
Ta vừa bước vào, nương liền mắng: “C.h.ế.t ở đâu rồi? Rau dại đâu?”
Ta dẫn mụ buôn người vào sân.
Sắc mặt nương lập tức thay đổi.
“Ngươi dẫn bà ta tới làm gì?”
Ta nói: “Con đã bán mình với giá sáu lượng.”
Trong sân im lặng chốc lát.
Mụ buôn người lấy khế thư từ trong tay áo ra, lại đặt lên bàn một thỏi bạc vụn.
“Ta nói rõ trước. Một khi khế c.h.ế.t đã ký, người liền thuộc về ta. Sau này vào phủ chủ gia, làm nha hoàn thô sử hay hầu hạ bên người đều không còn do các ngươi quản. Nếu còn tới đòi người, cho dù kiện lên nha môn, các ngươi cũng chẳng chiếm được lý.”
Nương nhìn chằm chằm thỏi bạc, môi mấp máy, nhưng không nói gì.
Khế thư được trải trên chiếc bàn gỗ cũ. Mụ buôn người chấm mực son, bảo cha nương điểm chỉ.
Cha do dự một lát, cuối cùng vẫn ấn tay xuống.
Sau đó đến lượt ta. Ta duỗi ngón tay, ấn thật mạnh.
Nương vội nhét bạc vào n.g.ự.c áo. Cha ngồi xổm bên cạnh, nhìn ta rồi lại nhìn sáu lượng bạc kia. Dường như ông có chút không nỡ, nhưng có số tiền này, ngày tháng trong nhà sẽ dễ chịu hơn rất nhiều. Cuối cùng ông vẫn chẳng nói gì.
Ta theo mụ buôn người đi về phía đầu thôn.
Ta có thể cảm nhận được ánh mắt sau lưng, nhưng không hề quay đầu.
Ta bị bán sang tay hai lần, cuối cùng mới vào Lục phủ.
Chủ gia là Lục lão gia, chỉ giữ chức quan thất phẩm, không được xem là hiển quý. Nhà có vài gian cửa hiệu cùng một tòa trạch viện không nhỏ. Trong phủ không có thiếp thất, chỉ có một vị phu nhân.
Ta được phân đến hậu viện làm nha hoàn thô sử.
Ngày đầu vào phủ, quản sự ma ma xem khế bán thân của ta, lạnh giọng nói: “Tay chân lanh lẹ một chút. Lục phủ không hà khắc với hạ nhân, nhưng cũng không nuôi kẻ nhàn rỗi. Làm tốt thì có cơm ăn, làm không tốt thì cút ra ngoại viện.”
Khi ấy ta gầy chỉ còn da bọc xương, đi đường cũng chao đảo.
Nhưng ta không dám lười biếng, mỗi ngày đều dậy sớm hơn tất cả mọi người.
Quét sân, gánh nước, chẻ củi, giặt y phục, dọn chuồng ngựa. Chỉ cần có người sai bảo, ta lập tức đi làm.
Người khác thấy khổ, ta lại chỉ cảm thấy may mắn. Ít nhất mỗi ngày còn được ăn một bát cơm nóng.
Tay nổi bọng m.á.u thì lấy vải quấn lại, tiếp tục làm việc.
Ngày tuyết rơi, miệng giếng đóng băng, ta dùng đá đập từng chút một cho vỡ ra.
Đèn Sáng Khắp Trường Nhai
