Chương 19: Rửa Sạch Đất Mẹ

Tiếng vỗ tay rền vang như sóng trào khắp khán phòng trung tâm triển lãm vẫn còn đọng lại nguyên vẹn trong tâm trí Đàng Thị Như Mây khi cô đứng nép bên thềm lễ đài, lặng nhìn Giáo sư Trương Bá Khiêm nghiêng mình trước cụ cố bách tuế. Giọt nước mắt nóng hổi lăn dài trên gò má cô gái hai mươi sáu tuổi. Đó không chỉ là cảm giác trút bỏ gánh nặng ngàn cân sau chuỗi ngày nghẹt thở dưới bẫy nợ hai tỷ đồng, mà là khoảnh khắc Mây cảm nhận sâu sắc sự tái sinh của danh dự gia tộc sau bao lầm lạc do chính mình gây ra.

Ngay buổi chiều hôm ấy, Mây cùng Đạo Văn Hùng có mặt tại trụ sở Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Ninh Thuận để hoàn tất hồ sơ đối chất. Ngồi đối diện các điều tra viên trong căn phòng làm việc trang nghiêm, Mây rành rọt xác nhận từng tập tin dữ liệu số đã trích xuất từ ổ cứng cá nhân. Cầm trên tay kết luận giám định vừa được chuyển đến từ Viện Khoa học hình sự, Trung tá Trần Minh cất giọng điềm tĩnh “Kết quả giám định chữ ký và dấu vân tay khẳng định toàn bộ chữ ký mang tên cụ Đàng Thị Mai Trâm trên văn bản ủy quyền thế chấp hai nghìn năm trăm mét vuông đất tổ là giả mạo hoàn toàn bằng kỹ thuật đồ nét in phun. Chiều nay, Sở Tư pháp tỉnh đã ban hành quyết định thu hồi giấy phép hoạt động của văn phòng công chứng sai phạm, đồng thời tuyên bố vô hiệu hóa văn bản ủy quyền trái luật này.”

Trung tá Minh lật sang trang biên bản tố tụng, nhìn thẳng vào Mây “Hành vi tráo đổi trang ký để cài bẫy điều khoản phạt hai tỷ đồng của Lục Văn Thắng đã cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Toàn bộ áp lực đòi tiền vô lý đối với cháu và gia đình chính thức chấm dứt từ thời điểm này.”

Nghe từng lời rành rọt của người cán bộ điều tra, hai bàn tay Mây siết chặt vào vạt áo chàm, lồng ngực khẽ run lên vì xúc động. Mây cúi đầu cảm ơn các chiến sĩ công an, lòng thầm biết ơn bản lĩnh kiên cường của cụ cố đã giúp cô đứng vững đến tận giờ phút này.

Sáng hôm sau, chiếc xe công vụ đưa Trung tá Trần Minh cùng đại diện chính quyền địa phương về tận làng Bàu Trúc. Bầu trời Phước Dân sau cơn giông sớm trở nên trong vắt, ánh nắng vàng rực rỡ rải đều lên những mái ngói rêu phong và hàng tre ngà xào xạc. Mây vội bước ra cổng xưởng đón khách, tim đập rộn ràng từng nhịp bồi hồi.

Tại gian nhà rường cổ bốn mái bằng gỗ sao đen, mùi trầm hương thoang thoảng quyện lấy hương đất nung mộc mạc. Cụ Mai Trâm vận bộ y phục truyền thống Chăm màu chàm dệt chỉ vàng, búi tóc bạc trắng cài trâm tre gọn ghẽ, ngồi trang trọng trên chiếc phản gỗ me già. Đôi mắt quắc thước bách tuế của cụ ánh lên nét an nhiên, bình thản nhìn đoàn cán bộ bước vào.

Trung tá Trần Minh trân trọng mở chiếc cặp da nghiệp vụ, cẩn thận lấy ra cuốn sổ đỏ bìa tươi thắm trao tận hai bàn tay nhăn nheo của cụ “Kính thưa Cụ cố Trâm, chúng tôi xin trao lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của khu nhà rường hai nghìn năm trăm mét vuông về cho gia tộc họ Đàng. Mảnh đất hương hỏa này được pháp luật bảo vệ toàn vẹn, không một thế lực gian thương nào có thể xâm phạm.”

Cụ Trâm đỡ lấy cuốn sổ đỏ, nhẹ nhàng áp lên ngực mình rồi đặt trang trọng lên bàn thờ tổ tiên. Cụ khẽ thở phào, giọng trầm ấm âm vang “Đất mẹ có linh thiêng, người ngay ắt được che chở. Cảm ơn các chú công an đã đem lại lẽ công bằng cho xóm làng.”

Đứng bên cạnh bàn thờ, bà Thu Cúc nghẹn ngào chắp tay vái lạy tổ tiên, khóe mắt người mẹ năm mươi tuổi rưng rưng giọt lệ mừng vui khôn xiết.

Đại diện Ủy ban nhân dân thị trấn Phước Dân tiếp lời, công bố hai quyết định quan trọng vừa được phê duyệt “Thưa cụ và bà con, chính quyền huyện đã ban hành quyết định khoanh vùng bảo vệ nghiêm ngặt dải mỏ đất sét dọc triền sông Quao, tuyệt đối cấm mọi hành vi khai thác tận diệt hay thu mua trục lợi. Đồng thời, chỉ dẫn địa lý gốm Bàu Trúc được cấp mã truy xuất nguồn gốc điện tử, liên kết trực tiếp với dữ liệu kiểm định nguyên liệu sạch để bảo vệ uy tín làng nghề trước thị trường quốc tế.”Nghe từng lời thông báo, Mây nhìn ra khoảng sân rộng ngoài kia. Nguy cơ tài nguyên đất sét quê hương bị thao túng đã được ngăn chặn từ gốc rễ.

Đến trưa, khoảng sân đất nện hai nghìn năm trăm mét vuông của họ Đàng bỗng rộn rã khác thường khi hàng chục người dân trong làng kéo đến. Nghệ nhân Đạo Thị Hảo dẫn đầu các chị em phụ nữ Chăm mang theo chổi đót, xẻng và sọt tre sang phụ giúp dọn dẹp xưởng gốm. Mây cùng mẹ hòa vào dòng người, quấn chặt chiếc khăn rơmài, hăng hái xúc từng xẻng đất bẩn gom vào các thùng chứa chuyên dụng.

Dưới sự hướng dẫn tỉ mỉ của Đạo Văn Hùng, toàn bộ đống phế phẩm xỉ quặng tồn dư và bột đất pha hóa chất công nghiệp do Hoàng Long đưa tới trước kia được đóng kín vào các bao bì dán nhãn cảnh báo nguy hại. Chiếc xe tải của đơn vị thu gom chất thải môi trường đỗ sát cổng xưởng, tiếp nhận từng kiện phế liệu độc hại để vận chuyển về khu xử lý tập trung theo đúng quy trình an toàn.

Mây cầm vòi nước dẫn từ giếng làng, cùng các cô gái trẻ cọ rửa từng góc sân, dội sạch lớp bụi bặm xám xịt vương vãi suốt những ngày u tối. Dòng nước mát lành cuốn trôi mọi tạp chất, làm lộ ra nền đất nện nâu hồng quen thuộc của quê hương. Mùi đất sét sông Quao nồng ấm lại bốc lên ngào ngạt trong không gian thanh sạch. Bàn chân trần của Mây chạm xuống mặt đất ram ráp, lòng nhẹ nhõm như vừa trút bỏ được lớp áo nhơ nhớp để trở về làm người con ngoan của dòng họ.

Khi ánh tà dương bắt đầu ngả bóng vàng óng ả trên những chỏm tháp Chăm xa xa, bà con làng xóm quây quần đông đủ quanh thềm nhà rường. Đống than rơm nung gốm hôm nào đã được vun gọn, chỉ còn lại khoảng sân sạch bóng và thoang thoảng hương trầm thơm ngát.

Cụ Mai Trâm bước ra hiên nhà, bàn chân trần vững chãi bước từng nhịp khoan thai. Nhìn đàn con cháu và bà con lối xóm tề tựu với ánh mắt tin yêu, cụ giơ cao bàn tay già nua, dõng dạc tuyên bố “Bão tố đã qua, đất mẹ đã sạch bóng bụi nhơ. Nay tôi tuyên bố gia tộc họ Đàng chính thức khởi động dự án thành lập Hợp tác xã gốm sạch Bàu Trúc. Đất thiêng không thể giữ bằng sự khép kín, mà phải mở rộng vòng tay liên kết bà con, giữ lấy cội nguồn bằng phương cách mới.”

Cụ quay sang nhìn Mây và Hùng, ánh mắt ngập tràn sự bao dung và tin cậy “Mây, Hùng, hai đứa cháu là người có học vấn, hiểu luật pháp và công nghệ. Cố giao cho hai cháu cùng nhau gánh vác việc điều hành hợp tác xã, liên kết từng bếp lò trong làng để làm ra những mẻ gốm tinh khiết, đưa hồn cốt Bàu Trúc vươn ra biển lớn. Con Cúc sẽ trông nom kỹ thuật chọn đất, nung lửa theo nếp cổ truyền.”

Mây bước lên một bước, nghẹn ngào chắp tay cúi đầu trước cụ cố “Dạ, cháu xin ghi lòng tạc dạ lời cố dạy. Cháu nguyện đem hết tâm sức để chuộc lại lỗi lầm, cùng Hùng gìn giữ từng nắm đất sạch của dòng họ.”

Bà con xóm Chăm đồng loạt vỗ tay tán thành, tiếng cười nói rộn rã vang dậy cả góc làng.

Khi bóng chiều chìm dần vào đêm êm ả, gió từ đồi cát Nam Cương lồng lộng thổi qua liếp cửa mang theo hơi thở mát dịu của đất trời. Bên chiếc bàn gỗ me kê sát thềm nhà rường cổ, ngọn đèn bão tỏa ánh sáng vàng ấm áp soi rõ từng dòng chữ trên bản đề án thành lập Hợp tác xã gốm sạch Bàu Trúc.

Mây cầm chiếc bút mực, khẽ quay sang nhìn Hùng. Chàng kỹ sư trẻ mỉm cười gật đầu, ánh mắt khích lệ đầy tin cậy. Bên hiên nhà rường cổ lộng gió cát Nam Cương, Mây và Hùng cùng nhau đặt bút ký vào bản đề án hợp tác xã gốm sạch, ánh mắt họ nhìn nhau tràn ngập sự thấu hiểu và niềm tin mãnh liệt vào tương lai.