Chương 1: Bóng Nắng Dưới Mái Ngói Rêu

Đỗ Gia Khiêm lén giấu hai bàn tay xuống mép bàn gỗ khi tiếng phấn lách cách trên bảng đen tạm dừng. Đầu ngón trỏ của cậu vẫn còn vương một vệt bột mài xám tro ráp nhẹ, dấu tích của lớp cát silicon carbide mà cậu cặm cụi thử nghiệm tối qua bên giếng nước. Vạt áo đồng phục trắng sờn mép nơi cổ áo hơi rộng so với bờ vai gầy, khiến cậu như lọt thỏm ở góc bàn cuối cùng của lớp 6A4. Thay vì nhìn vào những công thức số học tinh khôi đầu năm học mới, ánh mắt Khiêm vô thức trượt qua chấn song sắt han gỉ của khung cửa sổ lớp học. Bên ngoài, rêu xanh phủ kín từng gờ tường vôi vàng cổ kính của ngôi trường ven đê sông Đáy. Phía trên những tán xà cừ đại thụ xao xác gió thu, vòm trời tháng Chín cao vời vợi, trong vắt như một khoảng thấu kính khổng lồ đang đợi gom trọn ánh sáng ban ngày.

Tiếng chuông báo hiệu giờ ra chơi vang lên giòn giã, cắt đứt dòng suy tưởng mênh mang. Căn phòng lập tức vỡ òa thành một biển âm thanh náo nhiệt. Những tiếng bàn tán rôm rả, tiếng đẩy ghế xôn xao cùng tiếng cười đùa của những cô cậu học trò vừa chuyển cấp rộn rã khắp các dãy bàn. Khiêm chỉ biết lặng lẽ cúi đầu, gom mớ thước kẻ gỗ vào ngăn cặp, cố thu mình lại như một cái bóng mờ vô hình giữa sự sôi nổi của tập thể mới.

Thế nhưng, chiếc bóng ấy không thoát khỏi ánh nhìn nghiêm nghị của cậu bạn ngồi bàn đầu. Trần Nhật Nam, trên ngực áo cài ngay ngắn chiếc huy hiệu Sao Đỏ sáng bóng, bước thẳng xuống cuối lớp. Đôi mày sau cặp kính gọng đen của lớp trưởng khẽ nhíu lại khi dừng trước mặt Khiêm.

“Đỗ Gia Khiêm,” Nam gõ nhẹ ngón tay lên mặt bàn gỗ, giọng đanh và rành rọt từng chữ. “Hôm nay là hạn chót thu tiền quỹ đội và tiền vở bài tập đầu năm rồi. Cả lớp chỉ còn thiếu mỗi mình cậu thôi đấy. Với lại… trong giờ học sao cậu cứ nhìn ra ngoài cửa sổ mãi thế? Tác phong lầm lì thế này sẽ kéo tụt điểm thi đua tuần đầu của lớp 6A4 đấy.”

Khiêm siết chặt ngón tay vào mép áo sờn, cổ họng nghẹn lại. Cậu ngước nhìn Nam, khẽ đáp bằng giọng nhỏ nhẹ “Tớ xin lỗi… Mẹ tớ gửi tiền từ trong Nam ra hơi muộn. Mai tớ nộp đủ cho cậu nhé?”

Chưa đợi Nam kịp gật đầu, một bóng người đậm chắc đã lù lù bước tới, chen ngang vào giữa. Vũ Đình Hoàng, tay áo thể dục xắn cao để lộ cánh tay ngăm đen khỏe khoắn, tò mò huých mạnh vào chiếc ba lô con cóc màu chàm căng phồng đặt dưới chân Khiêm. Một tiếng “leng keng” khô khốc vang lên từ bên trong.

“Ô hay, cái gì kêu lách cách thế này?” Hoàng tròn mắt, khoái chí cúi xuống túm lấy quai ba lô nhấc bổng lên. “Nặng trịch như bao tải sắt vụn vậy mày! Này Khiêm, mày đi học hay đi gom ve chai với mấy mảnh chai lọ vỡ thế hả? Lớp mình có ai mở xưởng thu mua phế liệu đâu!”

“Đừng chạm vào!”

Khiêm hoảng hốt chồm người tới, vội vã giằng lại chiếc ba lô. Cú giật bất ngờ khiến khóa kéo ngăn ngoài bị trượt ra một đoạn. Một cuốn sổ tay nhỏ bìa bọc giấy xi măng đã sờn rách bốn góc tuột ra, rơi bộp xuống sàn gạch hoa cũ kỹ. Trang giấy bung mở, phơi bày những nét vẽ bằng mực tím tỉ mẩn: sơ đồ đường truyền tia sáng uốn cong qua hai mặt thấu kính, những con số tính toán tiêu cự và bảng phân chia độ mịn của bột cát mài.

Hoàng trố mắt định thò tay nhặt lấy để xem trò cười, nhưng một bàn tay nhanh nhẹn khác đã kịp thời cúi xuống nhặt cuốn sổ lên.

“Thôi đi Hoàng! Cậu đừng có vô duyên thế chứ!”

Lê Hà Linh đứng chắn trước mặt Hoàng, chiếc nơ xanh cài trên mái tóc đuôi ngựa khẽ rung rinh. Đôi mắt sáng long lanh của cô bạn lướt nhanh qua những hình vẽ quang học kỳ lạ trên trang giấy, thoáng hiện vẻ kinh ngạc trước nét vẽ tỉ mỉ đến từng milimét. Quay sang Nhật Nam, Linh cất giọng trong trẻo nhưng đầy dứt khoát:“Nam này, Khiêm đã bảo mai nộp tiền rồi mà. Cậu ấy mới chuyển từ trường làng lên, lớp trưởng cũng phải thông cảm cho bạn một chút chứ.”

Nói đoạn, Linh khẽ khàng gấp cuốn sổ lại, bước tới chìa hai tay trả cho Khiêm cùng một nụ cười ấm áp có lúm đồng tiền “Của cậu này, Khiêm. Giữ cẩn thận nhé, hình vẽ đẹp và công phu lắm đấy.”

Khiêm nhận lấy cuốn sổ, đầu ngón tay chạm nhẹ vào lớp bìa thô ráp quen thuộc. Trái tim cậu đập thình thịch vì ngượng ngùng lẫn biết ơn, nhưng sự bối rối trước ánh mắt tò mò của bạn bè xung quanh khiến cậu không thốt nên lời. Cậu chỉ kịp lí nhí: “Cảm ơn cậu,” rồi ôm chặt ba lô vào ngực, lẳng lặng xoay người len qua đám đông ồn ào, bước nhanh ra khỏi cửa lớp.

Rời khỏi dãy hành lang tầng một rộn rã tiếng hò reo, Khiêm bước từng bước vô định men theo cầu thang lên tầng hai. Dãy phòng học trên này thưa thớt hơn hẳn, chỉ có các phòng chức năng vắng vẻ. Cậu đi dọc hành lang vắng lặng, nơi những mảng tường vôi ngả vàng loang lổ rêu phong, hướng về phía cuối dãy – nơi đặt phòng thiết bị thực hành của bộ môn Khoa học tự nhiên.

Đứng trước cánh cửa sắt khóa then cài của phòng thiết bị, Khiêm bỗng khựng lại. Phía góc khuất bên cạnh vách tường hành lang, ẩn sau bóng một cây xà cừ cổ thụ vươn cành sát mái ngói, có một lối cầu thang gỗ hẹp đã ngả màu nâu sẫm, phủ một lớp bụi dày mờ mịt. Dường như đã nhiều năm nay không có bước chân nào đặt lên những bậc gỗ này.

Tò mò và bị thôi thúc bởi một linh cảm kỳ lạ, Khiêm rón rén bước từng bước lên cầu thang. Gỗ thông khô khẽ cọt kẹt dưới đế giày bata. Lối đi dẫn thẳng lên một căn gác xép nhỏ áp mái, nằm ngay phía trên trần phòng thiết bị.

Khiêm vươn tay đẩy nhẹ cánh cửa gỗ đã mục mép. “Kẽo kẹt…” Cánh cửa mở ra, để lộ một không gian tĩnh mịch đến nao lòng.

Ánh nắng vàng hanh hao của buổi sớm đầu thu rọi xiên qua ô cửa sổ vòm hình bán nguyệt hướng thẳng về phía Đông, dát một vệt sáng rực rỡ lên lớp bụi bặm đang lững lờ bay trong không khí. Căn gác xép ngập tràn những món đồ cũ kỹ bị lãng quên: vài chiếc bàn gỗ mục chân xếp ngay ngắn bên góc tường, những giá gỗ đựng ống nghiệm bỏ không, một tấm bản đồ địa lý bạc màu và đặc biệt là chiếc thùng carton chứa đầy những mảnh phôi kính dày cộm, trong suốt lấp lánh dưới nắng rọi. Không hề có tiếng còi xe hay tiếng ồn ào của lớp học bên dưới, chỉ có tiếng gió thu thì thầm xào xạc luồn qua khe ngói phủ rêu.

Khiêm ngỡ ngàng bước vào giữa căn phòng, lồng ngực như muốn vỡ òa. Cậu chậm rãi tiến về phía ô cửa sổ vòm, đưa những ngón tay còn vương bột mài chạm lên gờ kính mát rượi. Tầm nhìn từ đây thoáng đãng đến kỳ lạ, vươn thẳng ra triền đê sông Đáy và vòm trời bao la không một mái nhà cao tầng nào che khuất. Nơi này tĩnh lặng tuyệt đối, có đủ bàn phẳng, nguồn sáng tự nhiên và khoảng không gian khoáng đạt. Đây chính là nơi hoàn hảo nhất, một góc trú ẩn bí mật để cậu kiên nhẫn mài phẳng từng mặt kính, hoàn thành chiếc kính thiên văn khúc xạ đón đêm mưa sao băng như lời hứa với bố.

Thế nhưng, giữa lúc niềm xúc động đang trào dâng, từ phía chân cầu thang gỗ bên dưới bỗng vang lên chuỗi âm thanh dồn dập.

“Cộp… cộp… cộp…”

Tiếng bước chân của ai đó đang bước gấp gáp lên từng bậc thang mỗi lúc một gần. Khiêm giật thót mình, vội vàng rụt tay lại, toàn thân nín thở đông cứng trong bóng tối của căn gác.