Chương 19: Cửa Sổ Thời Gian Của Rêu

Bà An Thụy Miên đón lấy ánh nhìn sững sờ của Đặng Thái Sơn, bước lại gần bàn thẩm vấn với phong thái khoan thai, mực thước. Đại úy Phan Trọng Nghĩa nhanh nhẹn kéo chiếc ghế gỗ đối diện nghi phạm giúp bà – Cháu mời bà ngồi ạ.

– Cảm ơn cậu Nghĩa.

Bà Miên khẽ gật đầu, ngồi xuống rồi cẩn thận đặt tập hồ sơ dán nhãn niêm phong chuyên môn lên mặt bàn kim loại lạnh buốt. Bà đưa mắt quan sát người đàn ông bốn mươi tám tuổi đang ngồi đối diện. Dưới ánh đèn tuýp trắng chói chang của phòng hỏi cung, chiếc áo sơ mi đắt tiền của Sơn đã xộc xệch ở cổ, từng giọt mồ hôi lạnh rịn ra quanh thái dương, khóe môi gã gượng gạo giật giật như muốn che đậy nỗi dao động dữ dội sau lớp tròng kính gọng vàng.

Thấy bà Miên ngồi xuống, Sơn lập tức chồm người tới trước, dùng giọng điệu kích động để lấn át sự bối rối – Giáo sư Miên... Đến cả một chuyên gia kỳ cựu như bà cũng đích thân tới đây để phụ họa cho những suy diễn vô căn cứ này sao? Tôi đã nói rất rõ với Đại úy Nghĩa, việc dính vài hạt bụi phấn hay bào tử cây cỏ ở xứ Lâm Đồng này là chuyện hết sức ngẫu nhiên. Chiều hôm đó tôi đi dạo quanh các triền thông ở ngoại ô Đà Lạt trước khi về khách sạn. Bụi bặm bám vào quần áo dã ngoại thì có gì lạ? Các người không thể dựa vào vài hạt bụi vô tri để ép tội tôi giết người!

Bà Miên không hề ngắt lời. Đôi bàn tay đã điểm đồi mồi của bà cẩn trọng mở dây buộc tập hồ sơ, rút ra hai bản vẽ khổ lớn rồi trải phẳng phiu lên mặt bàn, ngay trước tầm mắt của Sơn.

– Ông Sơn này. – Giọng bà Miên từ tốn, trầm ấm mà rành rọt. – Làm khoa học thực nghiệm suốt hơn nửa thế kỷ qua, tôi chưa từng thấy bất kỳ sự ngẫu nhiên nào trong quy luật vận hành của tự nhiên. Cỏ cây không bao giờ biết dối trá, và rừng núi Lang Biang lại càng không bừa bãi.

Bà đặt ngón tay lên bản vẽ đầu tiên – bản đồ phân bố các tiểu vùng vi khí hậu của tỉnh Lâm Đồng – Trước hết, về hạt phấn thông. Rừng bao quanh thành phố Đà Lạt nơi ông nói mình tản bộ chủ yếu là quần thể thông ba lá. Hạt phấn của thông ba lá nhỏ hơn, màng mỏng và cấu trúc túi khí hoàn toàn khác biệt. Trong khi đó, các hạt phấn thu được từ kẽ vải gấu quần và rãnh gai đế ủng của ông mang đặc trưng giải phẫu hình thái học không thể nhầm lẫn của loài thông đỏ cổ thụ. Loài thông đỏ này chỉ phân bố rải rác trên các sườn dốc cheo leo có độ cao trên một nghìn năm trăm mét, và tại khu vực xảy ra vụ án, chỉ duy nhất gờ đá Km17 Vực Thông Rụng mới có một dải thông đỏ cổ thụ sinh trưởng.

Sơn khẽ nuốt khan một ngụm nước bọt, cơ hàm giật giật nhưng vẫn ngoan cố chống chế – Cho... cho dù là thông đỏ đi nữa, gió trên cao nguyên thổi bạt ngàn, phấn hoa bay xa hàng chục cây số là chuyện bình thường. Có thể gió đã cuốn phấn hoa bay về phía ngoại ô Đà Lạt và rơi trúng người tôi!

– Gió có thể mang hạt phấn thông đi xa, nhưng gió tuyệt đối không thể làm điều đó với thứ bằng chứng thứ hai này. – Ánh mắt bà Miên qua cặp kính lão gọng đồi mồi bỗng trở nên sắc sảo, ngón tay bà chuyển sang tờ biểu đồ thứ hai mang tên Chu kỳ phát tán sinh học của loài rêu bọc Buxbaumia viridis. – Đây mới chính là điều ông không thể nào chối cãi.

Bà Miên nhìn thẳng vào khuôn mặt đang căng cứng của kẻ thủ ác, giọng nói điềm đạm nhưng đanh thép – Loài rêu bọc Buxbaumia viridis là một sinh vật chỉ thị sinh thái vô cùng nhạy cảm. Chúng chỉ mọc thành từng mảng nhỏ trên những thân gỗ mục ngậm nước ở đáy khe sâu, nơi ánh sáng mặt trời không bao giờ rọi tới. Khác với các loài thực vật thông thường, nang bào tử của loài này không giải phóng bào tử bừa bãi ra không khí. Nắp nang của chúng có một lớp màng tế bào đặc biệt, chỉ co rút và bung mở giải phóng bào tử hữu tính khi hội đủ hai điều kiện sinh thái cực đoan: độ ẩm không khí vượt ngưỡng chín mươi lăm phần trăm và nhiệt độ môi trường hạ sâu dưới chín độ C.Bà dừng lại một nhịp, quan sát từng chuyển động co giật nơi khóe mắt của Sơn – Hiện tượng này trong sinh thái học gọi là “cửa sổ thời gian” phát tán bào tử. Theo dữ liệu trích xuất từ trạm khí tượng thủy văn kết hợp với cảm biến vi khí hậu tại hiện trường, vào đêm xảy ra án mạng, điều kiện nhiệt độ dưới chín độ C và độ ẩm trên chín mươi lăm phần trăm chỉ xuất hiện duy nhất trong vòng hai giờ đồng hồ, từ hai mươi giờ ba mươi phút đến hai mươi hai giờ ba mươi phút, tại tiểu vùng ẩm mục quanh Km17 Vực Thông Rụng.

Bà Miên khẽ gõ nhẹ ngón tay lên biểu đồ nhiệt ẩm – Trong khi đó, chiều hôm ấy tại ngoại ô Đà Lạt, nhiệt độ đo được là mười tám độ C, độ ẩm chỉ đạt sáu mươi lăm phần trăm. Ở điều kiện khô ráo ấy, bao tử của loài rêu bọc Buxbaumia viridis hoàn toàn đóng kín. Cho dù ông có bước qua một thảm rêu mục ở bất cứ đâu vào buổi chiều, chúng cũng không thể bung nở để phóng thích dù chỉ một hạt bào tử bám vào gấu quần ông.

Sắc mặt Sơn tái đi thấy rõ. Hai bàn tay gã đặt trên đùi bắt đầu run lẩy bẩy.

Bà Miên lật tiếp bức ảnh chụp tiêu bản hiển vi có thước đo micromét – Chưa hết, đây là bằng chứng sinh học không thể chối từ. Dưới độ phóng đại bốn trăm lần, các bào tử rêu bọc đường kính hai mươi tám micromét thu được từ vết tước chỉ gấu quần của ông đều đang ở trạng thái no nước, vách tế bào căng tròn và các gai mịn trên màng ngoài còn nguyên vẹn tuyệt đối. Điều này khẳng định những bào tử ấy vừa mới bung ra khỏi nắp bao tử và bám dính trực tiếp vào lớp vải ẩm của ông ngay trong khoảnh khắc phát tán lúc nửa đêm. Nếu chúng bám vào quần áo ông từ ban ngày trong môi trường khô ráo, màng ngoài bào tử đã co rút và biến dạng theo cơ chế mất nước tự nhiên.

Bà Miên cất giọng trầm lắng, từng lời thấu suốt như soi rọi bóng tối – Tự nhiên có quy luật và ký ức của riêng mình, ông Sơn ạ. Ông có thể dùng hai trăm triệu đồng để thuê người đóng thế, có thể dùng thiết bị công nghệ để tạo lập vị trí định vị giả mạo cách hiện trường ba mươi kilômét, nhưng ông không thể nào thao túng chu kỳ sinh học của loài rêu rừng ngậm sương. Chính giọt sương đêm và cái lạnh dưới chín độ C ở mép Vực Thông Rụng đã mở bung nắp nang rêu, để chúng bám chặt vào từng sợi chỉ trên gấu quần của ông. Chúng làm chứng rằng ông đã đứng ở mép vực ấy, đúng vào khoảng thời gian từ hai mươi giờ ba mươi phút đến hai mươi mốt giờ – thời điểm ông Trịnh Hữu Bằng bị sát hại!

Từng câu chữ của bà Miên đanh thép như lưỡi dao khoa học bóc trần toàn bộ sự dối trá. Bức tường ngụy biện tinh vi xây dựng bằng tiền bạc và công nghệ sụp đổ tan tành trước sự thật sinh học bất khả xâm phạm.

Toàn thân Sơn run rẩy dữ dội. Lồng ngực gã phập phồng, hơi thở đứt quãng nghẹn ứ nơi cổ họng. Gã luống cuống đưa bàn tay đẫm mồ hôi lên toan vuốt mặt, nhưng các ngón tay co quắp mất kiểm soát đã quệt trúng gọng kính.

Tiếng kim loại va đập khô khốc vang lên “Cạch!”

Chiếc kính gọng vàng rơi khỏi sống mũi, nảy trên mặt bàn kim loại rồi nằm chỏng chơ. Gương mặt Sơn cắt không còn hạt máu, đôi mắt đờ đẫn mở trừng trừng nhìn tập hồ sơ giám định, hoàn toàn tê liệt trước ánh mắt điềm tĩnh mà uy nghiêm vô cùng của nhà khoa học già.