Chương 24: Bóng Nến Lạp Thụ

Tư Đồ Ngọc Bình đứng tựa vào lan can gỗ, nhìn bóng dáng gầy guộc của Cao Bỉnh Trung chậm rãi bước qua thềm đá hoa cương. Chiếc áo thường phục màu chàm rộng thùng thình bay nhẹ trong gió thu. Dưới ánh mai rạng rỡ của ngày hai mươi tháng Tám, bạn già bốn mươi năm của bà ngẩng đầu hít sâu một hơi khí trời thanh sạch, rồi như có linh tính, ông đưa mắt nhìn về phía góc hiên xa xôi nơi bà đang đứng. Không một tiếng gọi, hai mái đầu bạc chỉ khẽ gật đầu chào nhau giữa muôn trùng sắc áo thị vệ đang tản ra khắp hoàng thành.

Sáng ngày hai mươi mốt tháng Tám, gian xưởng Tư Đăng Cục đón lấy những tia nắng dịu lành xuyên qua song cửa mắt cáo. Bụi tro của những ngày căng thẳng đã được dọn sạch, chỉ còn thoang thoảng mùi mật ong và hương gỗ thông phơi nắng.

Tiếng dép cỏ quen thuộc ma sát trên bậc cửa. Tư Đồ Ngọc Bình đang ngồi bên bàn đá tỉa lại từng sợi tim bấc, khẽ ngẩng đầu lên.

Cao Bỉnh Trung bước qua ngưỡng cửa gỗ lim. Dáng người ông thẳng như cây sậy, mái tóc muối tiêu được búi gọn bằng chiếc trâm gỗ giản dị, làn da đồi mồi đã lấy lại chút hồng hào sau một đêm ngủ trọn giấc ở tư thất nội khố. Bốn mươi năm quen biết, đây là lần đầu tiên ông đặt chân đến xưởng sáp của bà thay vì ngồi sau chiếc bàn án nghiêm nghị ở viện quản lý.

Trên tay ông là một chiếc giỏ mây con, bên trong ủ ấm một chiếc bình gốm màu da lươn cùng hai chiếc chén sứ thô mộc.

“Ngọc Bình bà bà,” Cao Bỉnh Trung cất tiếng, thanh âm mỏng nhưng tròn vành rõ chữ, mang theo sự ấm áp hiếm thấy. “Lão già này đến quấy rầy bà một lát.”

Tiểu Bạch đang nhóm lửa ở góc lò, vừa thấy bóng ông liền buông vội chiếc kẹp sắt, reo khẽ “Cao lão thái giám! Người đã đến thật rồi!”

“Con bé này, lễ phép một chút,” Tư Đồ Ngọc Bình cất giọng trầm tĩnh nhưng khóe mắt nheo lại thành những nếp gấp hiền từ. Bà đặt chiếc dao tỉa bấc xuống mặt bàn, kéo chiếc ghế đẩu bằng gỗ thông sang bên cạnh. “Lão Cao, ngồi đi. Ngục thất ẩm lạnh, xương cốt bốn mươi năm nay chắc chịu không ít khổ ải.”

Cao Bỉnh Trung ngồi xuống, đặt bình trà nóng lên bàn đá. Ông rót ra hai chén nước trà bốc khói nghi ngút, hương bách thảo dịu ngọt lan tỏa khắp gian phòng tĩnh lặng.

“Bốn mươi năm trước, lão thức trắng ba đêm sấy sáp cứu ty nến của bà. Bốn mươi năm sau, bà lại kéo cái mạng già này ra khỏi cửa chém đầu,” ông đẩy một chén trà về phía bà, ánh mắt dừng lại trên những vết phỏng sáp cũ nơi khớp ngón tay bà lão. “Ơn này, Cao Bỉnh Trung khắc sâu vào tâm khảm.”

Tư Đồ Ngọc Bình bưng chén trà men rạn, nhấp một ngụm nhỏ, hơi nóng phả lên đôi gò má nhăn nheo.

“Lão không cứu ông vì ơn nghĩa,” bà nói, giọng bằng phẳng như mặt nước hồ thu. “Lão cứu một người giữ sổ công tâm. Đời người như cây nến, có thể lụi tàn vì gió bão, nhưng tim nến phải thẳng thắn, không thể để muội than làm nhơ bẩn ngọn lửa. Huống hồ, bọn chúng dám lấy sáp bẩn làm ô uế nghề của lão, lão không thể để yên.”

Hai người già nhìn nhau, không cần nhiều lời hoa mỹ, chỉ có tiếng trà khẽ gợn trong chén gốm.

Đúng lúc ấy, ngoài sân vang lên tiếng bước chân dồn dập cùng tiếng khánh đồng rộn rã. Khâm sai ngự tiền dẫn theo đoàn nội thị áo đỏ uy nghiêm tiến vào sân xưởng. Trên tay viên khâm sai nâng một chiếc khay phủ lụa vàng lấp lánh, bên trên xếp ngay ngắn mười thỏi vàng nén nặng trĩu cùng một đạo sắc chỉ viền rồng mạ bạc.

“Phụng thiên thừa vận, Hoàng đế chiếu viết!”

Tư Đồ Ngọc Bình buông chén trà, cùng Tiểu Bạch và Cao Bỉnh Trung quỳ xuống nghênh chỉ.

“Lão chưởng đăng Tư Đồ Ngọc Bình, sáu mươi năm mẫn cán chốn thâm cung, mắt sáng lòng trong, dùng bách nghệ phá tan vụ án nến độc, bảo toàn sự thật trước ngự tiền, minh oan cho trung thần. Trẫm đặc cách ban thưởng một trăm lượng vàng ròng, gia phong hàm Lục phẩm Tuyên nghi nữ quan, chấp chưởng toàn quyền sự vụ chiếu sáng nội đình. Khâm thử!”

Viên khâm sai cúi người, giọng điệu cung kính muôn phần “Tư Đồ đại nhân, xin mời tiếp chỉ lĩnh thưởng. Bệ hạ dặn dò riêng, nếu đại nhân muốn an dưỡng tuổi già, triều đình sẽ cấp trọn dinh cơ ngoại thành.”

Cao Bỉnh Trung nhìn bạn già, trong mắt ánh lên tia mừng rỡ. Tiểu Bạch bên cạnh tròn xoe mắt nhìn những thỏi vàng lấp lánh, nín thở chờ đợi.

Tư Đồ Ngọc Bình dập đầu sát nền gạch đất nung, lưng còng gập xuống vững chãi như một tảng đá rêu phong. Giọng bà cất lên, chậm rãi nhưng rành rọt từng chữ “Lão đội ơn trời biển của Bệ hạ. Nhưng lão tám mươi ba tuổi, nửa thân người đã vùi trong khói sáp, tai nghe tiếng lửa nổ, mắt nhìn tàn nến rơi, quen mặc áo vải thô quét tro bếp. Vàng bạc ngọc ngà đặt trong gian xưởng lửa lò chỉ thêm vướng víu; phẩm hàm áo gấm khoác lên lưng còng này cũng chẳng làm cây nến cháy sáng hơn.”

Viên khâm sai ngẩn người “Đại nhân… người muốn từ chối ân điển?”

“Lão khấu đầu xin Bệ hạ thu hồi vàng ngọc cùng quan tước,” bà ngẩng lên, đôi mắt mờ đục nhìn thẳng vào đạo sắc chỉ vàng. “Lão chỉ xin một ân chuẩn duy nhất cho Tư Đăng Cục: Từ nay về sau, quyền tuyển chọn, thẩm định và ký nhận nguồn sáp ong cung tiến vào hoàng cung xin giao trọn cho phường thợ Tư Đăng Cục trực tiếp làm việc với sơn dân hái mật. Tuyệt đối không qua tay bất kỳ thương nhân trung gian nào mua bán, tích trữ hay pha tạp. Để ngọn nến dâng lên điện các muôn đời giữ trọn sắc vàng thanh khiết, tàn trắng sạch sẽ, không còn kẻ gian nào có thể mượn bóng nến mà gieo rắc tai ương.”Khoảng sân im phăng phắc. Viên khâm sai sững sờ hồi lâu rồi thở dài kính cẩn “Tấm lòng của Lão chưởng đăng vì nghiệp lớn, thần sẽ tấu trình nguyên vẹn lên Bệ hạ.”

Đoàn người áo đỏ nối đuôi nhau rời đi, để lại gian xưởng sự tĩnh lặng nguyên sơ. Cao Bỉnh Trung khẽ mỉm cười, vỗ nhẹ vào vai bà “Bà vẫn là bà của bốn mươi năm trước. Cứng cỏi như đá mài sáp.”

Chỉ chưa đầy nửa canh giờ sau, thị vệ mang về ngự bút phê son đỏ chót của Hoàng đế: “Chuẩn tấu. Giao quyền chọn sáp cho Tư Đăng Cục muôn đời sau.”

Cầm tấm thẻ lệnh ngự phê bằng đồng thau trên tay, Tư Đồ Ngọc Bình không lộ vẻ mừng rỡ. Bà cất thẻ vào hòm gỗ, xắn tay áo lam xám, quay trở lại chiếc bàn thợ quen thuộc.

Buổi trưa hôm ấy, những người sơn dân vùng núi cao gánh vào xưởng những sọt sáp ong rừng đầu tiên vừa nấu từ tổ ong khoái trên vách đá. Từng tảng phôi sáp vàng ươm như mật đông, tỏa mùi hoa rừng ngai ngái, mộc mạc và tinh khiết.

Bà lão vẫy tay gọi Tiểu Bạch lại gần “Bạch, lại đây.”

Tiểu Bạch lon ton chạy lại, hai tay chà vào vạt tạp dề.

Bà cầm lấy bàn tay nhỏ bé của đứa học trò, đặt ngón tay con bé miết lên bề mặt tảng phôi sáp vừa gọt “Con cảm nhận đi. Phôi sáp ong rừng thượng hạng sờ vào phải dẻo mịn, đàn hồi nhẹ dưới móng tay, mặt cắt trong suốt như hổ phách non. Không có sạn cát, không có độ sượng cứng của bột chì. Ngửi xem.”

Con bé ghé mũi sát tảng sáp, hít sâu một hơi rồi reo lên “Mùi mật ngọt thanh, sư phụ ạ! Không hề có vị tanh nồng của khói xám!”

“Nhớ lấy,” bà lão trầm giọng căn dặn, ngón tay điểm nhẹ lên trán đệ tử. “Người thợ đúc nến giữ lửa cho thiên hạ, điều cốt tủy không phải là nịnh hót kẻ quyền quý, mà là giữ cho phôi sáp sạch tinh. Sáp có sạch, lửa mới thẳng. Lòng người có ngay, bóng tối mới lùi xa.”

Tiểu Bạch gật đầu lia lịa, ánh mắt lấp lánh sự lĩnh hội sâu sắc.

Chiều tà buông xuống hoàng thành. Ánh hoàng hôn nhuộm đỏ những mái ngói cong vút của hoàng cung, rọi những vệt sáng màu hổ phách qua song cửa xưởng Tư Đăng Cục.

Trên bệ đá, cây nến lạp thụ đầu tiên của mẻ sáp ong rừng mới đã đông cứng hoàn toàn. Thân nến dài đúng bảy thốn, vàng óng ả, bấc nến bện bằng sợi gai đay ba tao thẳng tắp.

Tư Đồ Ngọc Bình cầm lấy hòn đá đánh lửa hoa mai, trao vào tay Tiểu Bạch “Con châm đi.”

Tiểu Bạch run run đón lấy, cọ mạnh thanh sắt vào đá lửa. Tia lửa xòe ra, bén vào đầu bấc ngâm dầu mè.

“Bùng!”

Một đốm lửa bừng sáng. Ngọn nến lạp thụ vươn mình đứng thẳng tắp, cao vút chừng năm phân. Ngọn lửa vàng ấm áp, thuần khiết đến nao lòng, không hề chao đảo hay tỏa ra làn khói xám xanh ma quái. Một làn hương thơm ngọt ngào của mật ong rừng nguyên chất lan tỏa, ấm sực khắp gian phòng. Đầu bấc nến cháy đượm, tàn nến trắng muốt nhẹ nhàng cuộn tròn lại thành hình đóa hoa bạc tinh khôi, tĩnh tại rơi xuống đế đồng.

Bên ngoài, gió thu thổi qua Ngự Hoa Uyển, nhưng bên trong gian xưởng, ngọn lửa vẫn đứng im lìm, kiên định soi sáng.

Tư Đồ Ngọc Bình đứng yên lặng, khoanh hai tay trong bọc áo rộng. Ngọn nến sáp ong rừng cháy sáng dịu dàng soi rõ từng vết sẹo chai sần trên đôi tay người thợ già, tĩnh lặng xua tan mọi bóng đen giả dối dưới chân ngai vàng.